Rw 205/82

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk H. Kmieciak. Sędziowie: płk J. Górski (sprawozdawca), ppłk T. Kacperski (sędzia s. wojsk. deleg).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk R. Kempara.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 1982 r. na rozprawie sprawy Ryszarda Z., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w: 1) art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i art. 113 § 1 k.k. w zw. z art. 210 § 2 k.k. - z zastosowaniem art. 40 § 2 k.k. - na karę 8 lat pozbawienia wolności oraz pozbawienia praw publicznych na okres 2 lat; 2) art. 208 k.k. - z zastosowaniem art. 36 § 3 k.k. - na kary 2 lat pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny oraz 3) art. 286 k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności - i łącznie na karę 8 lat pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 23 lutego 1982 r.rewizji obrońcy nie uwzględnił i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...),Uzasadnienie faktyczne(...) Obrońca w rewizji zarzucił wyrokowi sądu pierwszej instancji obrazę przepisów prawa materialnego wskutek błędnego uznania, jakoby pierwszy z przypisanych oskarżonemu czynów wyczerpywał znamiona przestępstwa określonego w art. 11 § 1 w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 210 § 2 k.k., oraz rażącą niewspółmierność kary wobec niezastosowania art. 57 § 1 k.k., i na tej podstawie domagał się zmiany kwalifikacji prawnej pierwszego czynu - przypisanego oskarżonemu - z art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 210 § 2 k.k. na art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 210 § 2 k.k. oraz znacznego złagodzenia wymierzonych oskarżonemu kar jednostkowych z zastosowaniem art. 57 § 1 k.k. oraz kary łącznej (...).(...) Na rozprawie odwoławczej przed Sądem Najwyższym obrońca oskarżonego popierał wniesioną rewizję i zawarte w niej wnioski, natomiast przedstawiciel Naczelnej Prokuratury Wojskowej wnosił o jej nieuwzględnienie i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.Uzasadnienie prawneW związku z zarzutami rewizyjnymi obrońcy Sąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Wbrew odmiennemu poglądowi prezentowanemu w rewizji przez obrońcę stwierdzić należy, że ocena prawna pierwszego z czynów przypisanych oskarżonemu jest prawidłowa. Wprawdzie obrońca, powołując się na dowód z wyjaśnień oskarżonego Ryszarda Z., usiłował dowieść, że brak dostatecznych podstaw do twierdzenia, jakoby oskarżony istotnie usiłował pozbawić życia, będącego na służbie, funkcjonariusza MO Bogdana L.; jednakże uznać należy, że argument ten nie jest przekonujący (...). Podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do poprawienia kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu czynu, czego w swej rewizji domagał się obrońca. Ze względu na to, że zasadność skazania oskarżonego za pozostałe przestępstwa nie jest kwestionowana przez obrońcę, przeto przyjąć należało, iż w tej części wyrok nie zapadł z obrazą przepisów prawa materialnego.Brak także podstaw do stwierdzenia, jakoby wymierzona oskarżonemu kara pozbawienia wolności, wobec niezastosowania nadzwyczajnego jej złagodzenia (art. 57 § 1 k.k.), była istotnie represją rażąco surową. Zauważyć należy, że sąd pierwszej instancji rozważał w wyroku możliwość zastosowania wobec oskarżonego dobrodziejstwa art. 57 § 1 k.k., jednakże po wnikliwej analizie całokształtu okoliczności doszedł do przekonania, że brak ku temu podstaw. Stanowisko sądu pierwszej instancji należy uznać za trafne. Stwierdzić bowiem należy, że oskarżony, mimo młodego wieku (nie ukończył jeszcze 18 lat), wykazał w czasie popełniania przypisanych mu przestępstw nie tylko daleko idącą inteligencję, ale przede wszystkim przebiegłość i zdecydowanie w działaniu.Oskarżony po przemyślnym zagarnięciu broni z posterunku MO w N. najpierw szukał kontaktu z różnymi osobami i organizacjami przeciwnymi ustrojowi PRL, następnie usiłował broń tę sprzedać, a wreszcie - działając już na własną rękę - w drodze rozboju usiłował zdobyć więcej broni. Pierwszą z tych prób był właśnie nieudany napad na funkcjonariusza MO Bogdana L. W świetle przedstawionych okoliczności sąd pierwszej instancji zasadnie nie skorzystał z możliwości zastosowania wobec oskarżonego nadzwyczajnego złagodzenia kary, natomiast - mając na względzie jego młody wiek - wymierzył mu za popełnienie przestępstwa określonego w art. 11 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. karę pozbawienia wolności w wysokości minimum ustawowego zagrożenia oraz karę łączną w tym samym rozmiarze. Ze względu na to, że Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do stwierdzenia, jakoby wymierzona oskarżonemu kara pozbawienia wolności była represją rażąco surową, przeto nie znalazł też podstaw do uwzględnienia rewizji obrońcy, domagającego się złagodzenia tej kary.Zasadną jest także decyzja sądu pierwszej instancji, mocą której wymierzono oskarżonemu karę dodatkową pozbawienia praw publicznych. Orzeczenie tej kary było obligatoryjne, jako że oskarżony dopuścił się zbrodni w celu osiągnięcia korzyści majątkowej (art. 40 § 2 k.k.). Wprawdzie w chwili wyrokowania oskarżony ze względu na wiek (nie ukończył jeszcze 19 lat) nie ma niektórych praw określonych w art. 39 k.k., jednakże okoliczność ta sama przez się nie stanowi przeszkody do orzeczenia kary dodatkowej pozbawienia praw publicznych z tego względu, że orzeczona w stosunku do niego kara pozbawienia wolności rozciąga się na okres, w którym uzyska on te prawa (...).