Rw 549/78
WyrokIzba Karna1979-01-29
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy polecenie pracownikowi cywilnemu przez dowódcę jednostki wojskowej, wbrew obowiązującym przepisom, przyjmowania pieniędzy za nie limitowane przejazdy publicznymi środkami komunikacji i jednocześnie wypisywania zleceń na takie przejazdy, pozbawia przyjęte pieniądze charakteru mienia społecznego w kontekście odpowiedzialności za zabór tego mienia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że polecenie pracownikowi cywilnemu przez dowódcę jednostki wojskowej, wbrew obowiązującym przepisom, przyjmowania pieniędzy za nie limitowane przejazdy publicznymi środkami komunikacji i jednocześnie wypisywania zleceń na takie przejazdy, nie pozbawia przyjętych pieniędzy charakteru mienia społecznego. Jednakże, osoba, której je powierzono, nie ponosi za zabór tego mienia odpowiedzialności kwalifikowanej, co oznacza, że sąd pierwszej instancji nie naruszył prawa materialnego, kwalifikując czyn oskarżonego z art. 199 § 1 k.k.Stan faktyczny
Oskarżony Marek S., zatrudniony w jednostce wojskowej, miał pobierać i rozliczać się z bloczków WDP i dowodów wpłaty oraz dokonywać wpłat pieniędzy do kasy za przejazdy nie limitowane publicznymi środkami lokomocji. Został skazany za przestępstwo z art. 199 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k. Prokurator zarzucił obrazę prawa materialnego i wniósł o zmianę kwalifikacji czynu na art. 200 § 1 k.k. Obrońca wniósł o warunkowe zawieszenie kary i złagodzenie grzywny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił rewizji prokuratora oraz obrońcy i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski (sprawozdawca). Sędziowie: płk E. Olczak, płk W. Morawski.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk E. Wiącek.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 1979 r. na rozprawie sprawy Marka S., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 199 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k. na karę 1 roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności oraz 10.000 zł grzywny, z powodu rewizji wniesionej przez podprokuratora Prokuratury Warszawskiej Okręgu Wojskowego na niekorzyść i obrońcy od wyroku Sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego w N. z dnia 12 grudnia 1978 r.nie uwzględnił rewizji prokuratora oraz obrońcy i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Uzasadnienie faktyczne(...) W rewizji od powyższego wyroku prokurator zarzucił:1) obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 199 § 1 k.k., wynikającą z jego bezzasadnego zastosowania do czynu przypisanego oskarżonemu, mimo że czyn ten wypełnia znamiona przestępstwa określonego w art. 200 § 1 k.k.;2) wymierzenie oskarżonemu Markowi S. kary rażąco niewspółmiernie łagodnej.W związku z tym prokurator wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części przez zakwalifikowanie czynu oskarżonego Marka S. z art. 200 § 1 k.k. w związku z art. 58 k.k. oraz wymierzenie mu kary w granicach podanych we wniosku złożonym przez oskarżyciela w toku rozprawy przed sądem pierwszej instancji, tj. 3 lat pozbawienia wolności i 20.000 zł grzywny.Obrońca natomiast, zarzucając wymierzenie oskarżonemu kary rażąco surowej, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności oraz złagodzenie - na podstawie art. 57 § 2 pkt 1 k.k. - kary grzywny (...).Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizje nie są zasadne.Oskarżony Marek S. był zatrudniony w jednostce wojskowej w N. na stanowisku kreślarza. Wbrew jednak nazwie praca jego nie miała nic wspólnego z kreśleniem. Z załączonego do akt odpisu obowiązków wynika, że miał on m.in. "pobierać i rozliczać się z bloczków WDP i bloczków dowodów wpłaty" oraz dokonywać jeden raz w tygodniu wpłaty pieniędzy do kasy za przejazdy nie limitowane publicznymi środkami lokomocji. Oskarżonemu zatem poruczono wykonywanie obowiązków, których łącznie wykonywać nie wolno, zabrania tego bowiem wyraźnie przepis § 11 ust. 2 przepisów o przejazdach i przewozach na koszt wojska - Szt. Gen. 301/62.W związku z tym należy stwierdzić, że całkowicie nieprzekonujące jest twierdzenie rewizji prokuratora, jakoby w niniejszym wypadku przepis § 11 ust. 2 cytowanych przepisów nie miał zastosowania. Dowódca jednostki nie może wbrew obowiązującym przepisom powierzać nikomu mienia społecznego. Dlatego stwierdzić należy, że polecenie pracownikowi cywilnemu przez dowódcę jednostki wojskowej, wbrew obowiązującym przepisom, przyjmowania pieniędzy za nie limitowane przejazdy publicznymi środkami komunikacji i jednocześnie wypisywania zleceń na takie przejazdy nie pozbawia wprawdzie przyjętych pieniędzy charakteru mienia społecznego, jednakże osoba, której je powierzono, nie ponosi za zabór tego mienia odpowiedzialności kwalifikowanej.Nie naruszył zatem sąd pierwszej instancji prawa materialnego, kwalifikując czyn oskarżonego z art. 199 § 1 k.k. (...).
Powiązane orzeczenia
- RNw 48/63 1964-01-29Czy czyn żołnierza pełniącego obowiązki kierowcy wojskowego, który dopuszcza się zaboru materiałów pędnych z powierzonego mu do eksploatacji wojskowego pojazdu mechanicznego, należy kwalifikować z art. 1 § 1 czy z art. 2…
- Rw 19/79 1979-02-26Czy przywłaszczenie pieniędzy przez osobę upoważnioną do wykonywania czynności związanych z wojskowymi dokumentami przewozowymi, która przyjęła te pieniądze wbrew przepisom, stanowi przestępstwo przywłaszczenia mienia sp…
- WA 19/16 2017-02-06Czy samowolne użycie wojskowych pojazdów mechanicznych do celów prywatnych oraz zlecanie podległym żołnierzom i pracownikom cywilnym prac porządkowych i budowlanych na prywatnych posesjach, przez dowódcę jednostki wojsko…
- Rw 285/66 1966-04-18Czy czyn polegający na zabraniu osprzętu czołgowego z jednego pododdziału wojskowego i przekazaniu go innemu pododdziałowi tego samego wojska, w celu uzupełnienia braków w wyposażeniu, powinien być kwalifikowany jako prz…
- Rw 132/84 1984-03-26Czy obowiązek rozliczenia się z mienia społecznego jest równoznaczny z obowiązkiem ochrony tego mienia lub sprawowania nad nim nadzoru w rozumieniu art. 200 § 1 k.k.?
Powołane przepisy
art. 199 § 1 KKart. 58 KKart. 200 § 1 KKart. 57 § 2 pkt 1 KK§ 1§ 2 pkt 1§ 11 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.