Rw 132/84
WyrokIzba Wojskowa1984-03-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek rozliczenia się z mienia społecznego jest równoznaczny z obowiązkiem ochrony tego mienia lub sprawowania nad nim nadzoru w rozumieniu art. 200 § 1 k.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że obowiązek rozliczenia się z mienia społecznego nie jest równoznaczny z obowiązkiem ochrony tego mienia lub sprawowania nad nim nadzoru w rozumieniu art. 200 § 1 k.k. W przypadku zagarnięcia mienia społecznego, odpowiedzialność na podstawie art. 200 § 1 k.k. nie zachodzi, jeśli osoba zatrudniona miała jedynie obowiązek rozliczenia się z tego mienia, a nie jego ochrony czy nadzoru.Stan faktyczny
Prokurator wniósł rewizję od wyroku skazującego Stefana O. za przestępstwo określone w art. 199 § 1 k.k. w zw. z art. 58 k.k. na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem i grzywny. Prokurator domagał się zmiany kwalifikacji prawnej czynu na art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 58 k.k. i wymierzenia surowszej kary. Zarzut opierał się na błędnym ustaleniu, że oskarżony, jako brygadzista, nie był odpowiedzialny za ochronę mienia społecznego, które zagarnął, ani za nadzór nad nim.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił rewizji prokuratora i utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w N.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk H. Kmieciak (sprawozdawca). Sędziowie: płk E. Zawiłowski, płk H. Góra (sędzia s. wojsk. - deleg.).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Rewucki.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 26 marca 1984 r. na rozprawie sprawy cywila Stefana O., skazanego nieprawomocnie za popełnienie przestępstwa określonego w art. 199 § 1 k.k. w zw. z art. 58 k.k. - z zastosowaniem art. 73 § 1 i 2, art. 74 § 1 i art. 36 § 3 k.k. - na kary 7 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 2 lat i 10.000 zł grzywny, z powodu rewizji, wniesionej przez prokuratora na niekorzyść oskarżonego, od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 14 lutego 1984 r.rewizji prokuratora nie uwzględnił i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Prokurator w rewizji domagał się poprawienia kwalifikacji prawnej czynu - na art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 58 k.k. i wymierzenia oskarżonemu (cyt.) "kary w granicach 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 2 lat i 10.000 zł grzywny". Podstawę rewizji stanowi zarzut błędu w ustaleniach faktycznych (art. 387 pkt 3 k.p.k.), a mianowicie nietrafne przyjecie, że oskarżony w związku z zajmowanym stanowiskiem brygadzisty nie był odpowiedzialny ani za ochronę mienia społecznego, które zagarnął, ani za nadzór nad nim.Po wysłuchaniu przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej popierającego rewizjęUzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nie jest zasadna. Skarżący powołuje się na pkt 5 wykazu obowiązków służbowych brygadzisty konserwatora-spawacza, w myśl którego oskarżony odpowiedzialny był za "rozliczenie" materiałów zużytych do konserwacji obiektów oraz urządzeń, i twierdzi, że tym samym odpowiedzialny był za ochronę tych materiałów oraz za nadzór nad nimi w rozumieniu art. 200 § 1 k.k. Tymczasem - jak zwięźle, ale słusznie, zauważył już sąd pierwszej instancji - obowiązek rozliczenia się z mienia społecznego nie jest równoznaczny z obowiązkiem ochrony tego mienia czy sprawowania nad nim nadzoru. Osoba zatrudniona w uspołecznionym zakładzie pracy na stanowisku kierowcy samochodu ma obowiązek rozliczenia się z benzyny (paliwa), a osoba zatrudniona na podstawie umowy agencyjnej (ajent) - z towaru, a przecież żadna z nich w razie zagarnięcia mienia społecznego, z którego miała obowiązek rozliczyć się - co dawno wyjaśniono już w orzecznictwie - nie ponosi odpowiedzialności karnej na podstawie art. 200 § 1 k.k. Tutaj zaś w świetle zeznań świadka Ryszarda R., że on jako kierownik obsługi technicznej "odpowiadał za materiały", jest to tym bardziej wątpliwe, by oskarżonemu można było zasadnie przypisać odpowiedzialność na podstawie art. 200 § 1 k.k. za kwalifikowane zagarnięcie mienia społecznego. Jeżeli zaś tak - to nie ma też żadnych podstaw do podwyższenia wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania z 7 miesięcy do 1 roku, jak tego domagał się skarżący.
Powiązane orzeczenia
- IV KR 98/84 1984-05-25Czy odpowiedzialność z art. 200 § 1 k.k. zachodzi, gdy przedmiot zagarnięcia pochodzi z mienia społecznego, które zostało powierzone oskarżonemu w wyniku przestępczego działania, a nie w sposób prawnie przewidziany?
- III KR 341/85 1985-10-31Czy brak odpowiednich warunków pracy dla osoby zarządzającej mieniem społecznym lub odpowiedzialnej za jego ochronę może być uznany za okoliczność łagodzącą przy wymiarze kary za zagarnięcie tego mienia?
- I KR 224/76 1976-11-17Czy ustalenie odpowiedzialności za zagarnięcie mienia społecznego na podstawie samego niedoboru, bez analizy innych przyczyn jego powstania i bez precyzyjnego określenia udziału poszczególnych sprawców, spełnia wymogi uz…
- V KRN 292/67 1967-09-28Czy w przypadku skazania za zagarnięcie mienia społecznego, sąd ma obowiązek zasądzić odszkodowanie na rzecz pokrzywdzonego przedsiębiorstwa państwowego, nawet jeśli główni sprawcy kradzieży zostali skazani w innym postę…
- II KR 277/71 1972-01-20Czy w przypadku zagarnięcia mienia społecznego przez dwie pracownice działające wspólnie i w porozumieniu, każda z nich ponosi odpowiedzialność za całość zagarniętego mienia, nawet jeśli faktycznie przywłaszczyła tylko c…
Powołane przepisy
art. 199 § 1 KKart. 58 KKart. 73 § 1art. 74 § 1art. 36 § 3 KKart. 200 § 1 KKart. 387 pkt 3 KPK§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026.