V K 60/60

WyrokIzba Karna1960-07-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaniechanie odczytania danych o karalności oskarżonego przy orzekaniu o warunkowym zawieszeniu wykonania kary stanowi obrazę przepisów postępowania karnego, mającą wpływ na zastosowanie prawa materialnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut rewizji nadzwyczajnej dotyczący obrazu przepisów postępowania karnego jest trafny. Zaniechanie odczytania danych o karalności oskarżonego, zwłaszcza gdy wynika z nich wcześniejsza karalność za to samo przestępstwo, stanowi istotną wadę postępowania. Brak pełnej informacji o karalności uniemożliwia prawidłową ocenę przesłanek warunkowego zawieszenia wykonania kary, w tym uwzględnienie wszystkich okoliczności mających wpływ na kwestię kary.
Stan faktyczny
Sąd Powiatowy skazał Antoniego B. za znęcanie się nad żoną, orzekając karę więzienia z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę przepisów postępowania karnego przez zaniechanie odczytania danych o karalności oskarżonego. Sąd Najwyższy stwierdził, że oskarżony był wcześniej karany, w tym za przestępstwo z ustawy o zwalczaniu alkoholizmu, a sąd pierwszej instancji nie uwzględnił tej okoliczności przy orzekaniu o zawieszeniu kary. Ponadto, sąd pierwszej instancji niesłusznie odmówił przesłuchania świadków wskazanych przez obronę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Rybniku do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Paluch. Sędziowie: W. Ostrowski, S. Kalinowski (sprawozdawca). Prokurator: J. Dankowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Antoniego B. oskarżonego z art. 10 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu (Dz. U. Nr 12, poz. 62), po rozpoznaniu założonej przez Prokuratora Generalnego PRL rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Powiatowego w Rybniku z dnia 8 września 1959 r., na podstawie art. 394-396, 400, 388 i 383 pkt 3 k.p.k.uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Powiatowemu w Rybniku do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy w Rybniku wyrokiem z dnia 8 września 1959 r. skazał Antoniego B. na podstawie art. 10 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu na 8 miesięcy więzienia - z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres lat 3 - za to, że od dłuższego czasu do dnia 1 sierpnia 1959 r. w R. w stanie nietrzeźwym znęcał się fizycznie i moralnie nad swoją żoną, Marią B., bijąc ją po całym ciele rękami i kopiąc nogami oraz wyzywając ordynarnymi przezwiskami.Wyrok powyższy uprawomocnił się dnia 15 września 1959 r.Od tego wyroku założył rewizję nadzwyczajną na niekorzyść oskarżonego Prokurator Generalny PRL, zarzucając obrazę art. 8 i 300 § 1 pkt 6 k.p.k. przez zaniechanie odczytania dołączonych do akt danych o karalności, co miało wpływ na zastosowanie art. 61 k.k., i wnosząc o uchylenie wyroku w części orzekającej warunkowe zawieszenie wykonania kary.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Zarzut rewizji nadzwyczajnej jest trafny.Sąd Najwyższy nie mógł jednak orzec co do meritum sprawy, wobec bowiem braku uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie jest możliwe stwierdzenie, czym kierował się Sąd I instancji, zawieszając wykonanie kary, zwłaszcza nie jest możliwe stwierdzenie, czy Sąd ten uwzględnił wszelkie przesłanki konieczne przy zawieszeniu wykonania kary.Sąd orzekający w pierwszej instancji nie uwzględnił dotychczasowej karalności oskarżonego. Jak widać z protokołu rozprawy, Sąd Powiatowy w Rybniku odczytał na rozprawie dowody zgłoszone w akcie oskarżenia. Do dowodów tych nie dołączono karty karnej oskarżonego, z której wynika, że oskarżony był już trzykrotnie karany, w tym także z art. 10 ustawy z dnia 27 kwietnia 1956 r. o zwalczaniu alkoholizmu. Okoliczności te oraz fakt zawieszenia wykonania kary daje podstawę do przeświadczenia, że Sąd Powiatowy nie rozważył wszystkich okoliczności mających wpływ na kwestię kary.Ponadto Sąd niesłusznie nie zbadał świadków wskazanych przez obronę oskarżonego, motywując to tym, iż byli oni obecni na sali rozpraw.W myśl ustalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego fakt przebywania danej osoby na sali rozpraw przed przesłuchaniem jej w charakterze świadka nie dyskwalifikuje sam przez się jej zeznań. Sąd powinien okoliczność tę uwzględnić przy ocenie zeznań, jednakże nie może ona stanowić dostatecznej podstawy do odmowy przesłuchania świadka zgłoszonego na istotne okoliczności w sprawie.Z tych wszystkich względów należało uchylić zaskarżony wyrok i sprawę przekazać Sądowi Powiatowemu w Rybniku do ponownego rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 10art. 394art. 8art. 61 KK§ 1 pkt 6

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.