V KK 165/19

WyrokIzba Karna2019-11-19

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński, Andrzej Stępka, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd, uwzględniając wniosek o dobrowolne poddanie się karze w sprawie o przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, może orzec zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres krótszy niż minimalny okres wskazany w art. 42 § 2 k.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że uwzględnienie wniosku o dobrowolne poddanie się karze nie zwalnia sądu z obowiązku przestrzegania przepisów prawa materialnego, w tym minimalnego okresu orzekania środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. W przypadku przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., sąd orzekający zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych musi zastosować okres nie krótszy niż 3 lata, zgodnie z art. 42 § 2 k.k.
Stan faktyczny
Oskarżony P.M. został oskarżony o prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości. Złożył wniosek o dobrowolne poddanie się karze, wnosząc m.in. o zakaz prowadzenia pojazdów na okres 2 lat. Sąd Rejonowy uwzględnił ten wniosek i orzekł zakaz na 2 lata. Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, gdyż zakaz powinien być orzeczony na okres nie krótszy niż 3 lata.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KK 165/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 listopada 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Andrzej Stępka SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Wełpa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 19 listopada 2019 r. sprawy P. M. skazanego z art. 178a § 1 k.k. kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, na niekorzyść skazanego, od wyroku Sądu Rejonowego w S. , z dnia 30 kwietnia 2018 r., sygn. akt V K (…) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE P.M. został oskarżony o to, że w dniu 28 kwietnia 2018 r. na odcinku drogi z miejscowości C. do ul. S. w S., znajdując się w stanie nietrzeźwości odpowiadającemu stężeniu 0,62 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu prowadził w ruchu lądowym samochód osobowy marki O.i numerze rejestracyjnym (…), tj. o popełnienie czynu z art. 178a § 1 k.k. 2 Na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2018 r. oskarżony złożył wniosek w trybie art. 387 k.p.k., o dobrowolne poddanie się karze bez przeprowadzenia postępowania dowodowego i wniósł o wymierzenie mu kary grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 20 zł każda, orzeczenie zakazu prowadzenie wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat z zaliczeniem okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet tego środka karnego, zaliczenie okresu jego zatrzymania na poczet kary grzywny oraz orzeczenie świadczenia pieniężnego w wysokości 5000 zł, zasądzenie kosztów i opłaty. Sąd Rejonowy w S., uwzględniając wniosek oskarżonego, wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2018 r., sygn. akt V K (…), uznał P.M. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i na podstawie art. 178a § 1 k.k. wymierzył mu karę grzywny 100 stawek dziennych określając wysokość stawki na 20 zł, na poczet której zaliczył okres zatrzymania. Na podstawie art. 42 § 2 k.k. i art. 63 § 4 k.k. Sąd orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, zaliczając na poczet tego zakazu okres zatrzymania prawa jazdy, a na podstawie art. 43a § 2 k.k. świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 5000 zł. Wyrokiem tym rozstrzygnięto również w przedmiocie kosztów sądowych oraz nakazano zwrot prawa jazdy do Urzędu Miejskiego w S. . Wyrok nie został zaskarżony i uprawomocnił się 8 maja 2018 r. Kasację, na niekorzyść P.M. , wniósł Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny zaskarżając wyrok Sądu Rejonowego w całości i zarzucając: „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 387 § 1-3 k.p.k., polegające na niezasadnym uwzględnieniu wadliwego, bo sprzecznego z wymogami prawa, wniosku oskarżonego o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, co doprowadziło do wydania wyroku skazującego P.M. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. z rażącym naruszeniem przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 42 § 2 k.k., polegającym na orzeczeniu wobec oskarżonego środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat, podczas gdy najniższy okres na jaki mógł być orzeczony ten środek, wynosi 3 lata”. 3 Podnosząc taki zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego okazała się zasadna w stopniu oczywistym, dlatego podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Skarżący słusznie podnosi, że w sprawie doszło do naruszenia wskazanego w kasacji przepisu prawa materialnego. Zgodnie z art. 42 § 2 k.k., obligatoryjny środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju, jeżeli sprawca przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji był w czasie jego popełnienia w stanie nietrzeźwości, orzeka się na okres nie krótszy niż 3 lata. Skoro zatem P.M. został skazany za czyn z art. 178a § 1 k.k., to obowiązkiem rozstrzygającego sądu było także orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres nie krótszy niż 3 lata. Sąd Rejonowy natomiast nie przeprowadził kontroli zgodności wniosku oskarżonego o dobrowolne poddanie się karze z przepisami prawa materialnego i orzekając zakaz na okres 2 lat, nie tylko rażąco naruszył przepis art. 387 k.p.k., ale przede wszystkim art. 42 § 2 k.k., co powoduje, że kasacja jest oczywiście zasadna. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak na wstępie. as

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 5 KPKart. 178a § 1 KKart. 387 KPKart. 42 § 2 KKart. 63 § 4 KKart. 43a § 2 KKart. 387 § 1§ 5§ 1§ 2§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy