V KK 426/18
WyrokIzba Karna2018-11-28
Skład orzekający: Jarosław Matras, Rafał Malarski, Barbara Skoczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Okręgowy, orzekając w składzie jednego sędziego w postępowaniu odwoławczym, rażąco naruszył przepisy postępowania, jeśli postępowanie przygotowawcze było prowadzone w formie dochodzenia, mimo że oskarżony był pozbawiony wolności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy rażąco naruszył przepisy postępowania, orzekając w składzie jednego sędziego w postępowaniu odwoławczym, podczas gdy postępowanie przygotowawcze było prowadzone w formie dochodzenia, a oskarżony był pozbawiony wolności. W takiej sytuacji skład sądu odwoławczego powinien być określony zgodnie z art. 29 § 1 k.p.k., a nie w trybie art. 449 § 2 k.p.k. Wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 1 k.p.k.Stan faktyczny
Ł. K. został skazany za przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. i art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając nierozpoznanie przez Sąd Okręgowy zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy był nienależycie obsadzony, ponieważ postępowanie przygotowawcze było prowadzone w formie dochodzenia, mimo pozbawienia wolności oskarżonego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu we W. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 426/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant Patrycja Kotlarska po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu (art. 535 § 5 k.p.k.) w dniu 28 listopada 2018 r. w sprawie Ł. K. skazanego z art. 270 § 1 k.k. i innych w związku z kasacją wniesioną przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego we W., z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt IV Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego we W. z dnia 16 października 2017 r., sygn. akt II K […] uchyla zaskarżony wyrok i sprawę Ł. K. przekazuje Sądowi Okręgowemu we W. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Ł. K. wyrokiem Sądu Rejonowego we W. z dnia 16 października 2017 r., sygn. akt II K […], została skazany za popełnienie przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. i art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za które została wymierzona mu kara 2 lat
2 pozbawienia wolności, a na podstawie art. 46 § 1 k.k. zobowiązano oskarżonego do naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz H. Sp. z o.o. kwoty 34.117,30 zł. Sąd Okręgowy we W., po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt IV Ka […], utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca Ł. K. zarzucając rażące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., polegające na nierozpoznaniu przez Sąd Odwoławczy podniesionych w apelacji zarzutów przeciwko wyrokowi Sądu Rejonowego we W., w zakresie w jakim skarżący zarzucił Sądowi I instancji obrazę przepisów postępowania, obrazę przepisów prawa materialnego oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, które to naruszenia stanowiły uchybienie prawidłowej kontroli odwoławczej i co mogło mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Podnosząc te zarzuty, szczegółowo opisane w kasacji, skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego we W. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Prokurator Prokuratury Rejonowej w M. wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 536 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w zakresie szerszym - tylko w wypadkach określonych w art. 435 k.p.k., art. 439 k.p.k. i art. 455 k.p.k. Analiza akt wskazuje, że w niniejszej sprawie zaistniała właśnie konieczność orzekania wykraczającego poza granice kasacji, którą wywiódł obrońca skazanego Ł. K., bowiem Sąd Okręgowy we W., który wydał zaskarżony wyrok był nienależycie obsadzony. Z akt sprawy wynika bowiem, że postępowanie przygotowawcze w tej sprawie było prowadzone i zakończone w formie dochodzenia, pomimo tego, że oskarżony w trakcie jego trwania był pozbawiony wolności. Zgodnie więc z obowiązującymi przepisami procesowymi, w takiej sytuacji winno zostać wszczęte śledztwo, co natomiast skutkowało tym, że skład sądu odwoławczego winien zostać określony zgodnie z przepisem art. 29 § 1 k.p.k., a nie w trybie art. 449 § 2 k.p.k. Skoro Sąd Okręgowy we W., jako sąd odwoławczy orzekał w składzie jednego
3 sędziego, to nie ulega wątpliwości, że na etapie postępowania odwoławczego doszło do rażącego naruszenia art. 449 § 2 k.p.k. w zw. z art. 325c pkt 1 k.p.k., a w konsekwencji do zaistnienia uchybienia opisanego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 1 k.p.k. Wprawdzie z dniem 1 lipca 2015 r. przepis art. 325c k.p.k. został uchylony formalnie z porządku prawnego, ale w toku dalej prowadzonego postępowania przygotowawczego musiał być stosowany w oparciu o przepis intertemporalny, tj. 32 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247 ze zm.). Przepis art. 32 tej ustawy stanowił, że dochodzenie wszczęte lub prowadzone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy jest prowadzone nadal w dotychczasowej formie i mają do niej zastosowanie przepisy szczególne dotyczące tej formy postępowania w brzmieniu dotychczasowym (por. wyrok SN z dnia 9 maja 2017 r., sygn. V KK 15/17, LEX nr 2288126). W takiej sytuacji należy stwierdzić, że wobec wystąpienia w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, obowiązkiem Sądu Najwyższego było uchylenie orzeczenia bez badania związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem, a treścią orzeczenia nim dotkniętego. Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 456/16 2017-02-10Czy naruszenie przepisów o składzie sądu odwoławczego, w sytuacji gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie śledztwa, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, skutkującą uchyleniem wyroku?
- V KK 286/20 2020-09-09Czy wyrok sądu odwoławczego wydany w jednoosobowym składzie, w sytuacji gdy postępowanie przygotowawcze było śledztwem, a nie dochodzeniem, jest dotknięty bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?
- V KK 289/13 2013-11-26Czy rozpoznanie sprawy przez sąd odwoławczy w składzie jednego sędziego, gdy postępowanie w pierwszej instancji toczyło się w trybie zwyczajnym, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą?
- V KK 15/17 2017-05-09Czy sąd odwoławczy orzekający w składzie jednego sędziego, w sytuacji gdy postępowanie przygotowawcze powinno być prowadzone w formie śledztwa, a nie dochodzenia, jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt…
- IV KK 214/20 2021-06-11Czy sąd odwoławczy orzekający w składzie trzyosobowym na rozprawie w sprawie, w której postępowanie przygotowawcze zakończyło się dochodzeniem, naruszył przepisy postępowania, stanowiąc bezwzględną przyczynę odwoławczą z…
Powołane przepisy
art. 535 § 5 KPKart. 270 § 1 KKart. 286 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 46 § 1 KKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 536 KPKart. 435 KPKart. 439 KPKart. 455 KPKart. 29 § 1 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy