V KO 101/25
Izba Karna2025-07-03
Skład orzekający: Marek Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzonymi w sprawie są sędziowie sądu właściwego miejscowo?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. W sytuacji, gdy pokrzywdzonymi w sprawie są sędziowie sądu właściwego miejscowo, a jeden z nich pełni funkcję wiceprezesa tego sądu, zachodzi potencjalne zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości. Taka sytuacja może budzić wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sądu, co uzasadnia zmianę właściwości sądu w celu zapewnienia odbioru niezawisłości i niezależności orzekania.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej wykonania kary pozbawienia wolności wobec Ł. B. innemu sądowi. Powodem wniosku był fakt, że pokrzywdzonymi w sprawie są sędziowie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, a jedna z nich jest wiceprezesem tego sądu. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy uznał, że taka sytuacja może budzić wątpliwości co do bezstronności i niezawisłości sądu w rozpoznaniu wniosku kuratora.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Toruniu.Pełny tekst orzeczenia
V KO 101/25 POSTANOWIENIE Dnia 3 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Siwek w sprawie Ł. B. skazanego z art. 226 § 3 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 lipca 2025 r., wniosku zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 28 maja 2025 r., sygn. akt III Ko 138/25 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Toruniu. [J.J.] UZASADNIENIE Wskazanym wyżej postanowieniem Sąd Rejonowy w Bydgoszczy wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k., o przekazanie do rozpoznania sprawy dotyczącej rozpoznania wniosku kuratora zawodowego o zarządzenie wobec Ł. B. wykonania kary 1 roku pozbawienia wolności innemu równorzędnemu sądowi, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, które miałoby być zagrożone w tej sprawie poprzez fakt, iż pokrzywdzonym w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z 8 maja 2024
V KO 101/25 2 r. o sygn. akt VIII K 772/20, jest Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oraz orzekający w nim sędziowie, co może powodować w odbiorze opinii publicznej przekonanie o braku niezawisłości i bezstronności w rozpoznaniu sformułowanego przez kuratora wniosku przez sąd miejscowo właściwy. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Wniosek jest zasadny. W niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające skorzystanie z art. 37 k.p.k. Zmiana właściwości sądu, o której mowa w tym przepisie, ma służyć wyeliminowaniu potencjalnego zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości związanego z faktem rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Zagrożenie to dotyczy okoliczności, które w realiach konkretnej sprawy mogą stwarzać w odbiorze opinii publicznej wątpliwości co do możliwości bezstronnego i w pełni obiektywnego rozpoznania sprawy, czy też okoliczności rzutujących na swobodę orzekania. Jak wynika z akt sprawy oraz przywołanego wyżej wniosku, przed Sądem Rejonowym w Bydgoszczy ma być rozpoznany wniosek kuratora zawodowego w przedmiocie zarządzenia wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności w trybie art. 75 § 2 k.k. wobec Ł. B.. Został on prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z 9 czerwca 2023 r., sygn. akt VIII K 772/20, częściowo zmienionym wyrokiem Sądu Okręgowego w Toruniu z 8 maja 2024 r., sygn. akt IX Ka 688/23, na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zwieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat. Jak wynika z treści przywołanego wniosku, przedmiotem oceny miałaby być kwestia tego, czy skazany skutecznie wykonał zawarte w skazującym go orzeczeniu zobowiązanie pisemnego przeproszenia pokrzywdzonych M. K. i A. M. (pkt 8 wyroku SR). Wymienione zaś pokrzywdzone, jak ustalono, są sędziami różnych wydziałów rodzinnych i nieletnich Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, przy czym A. M. jest także wiceprezesem tego Sądu. Suma tych argumentów przekonuje zatem, że sama tylko zależność służbowa pomiędzy wiceprezesem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy – A. M., a sędziami pełniącymi służbę w tym sądzie, nakazuje przekazanie jej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Konieczność przekazania tej sprawy wynika w tym
V KO 101/25 3 wypadku z potrzeby zapewnienia warunków do obiektywnego w odbiorze zewnętrznym przeprowadzenia postępowania wykonawczego. Warunki te nie byłyby odpowiednio zapewnione, gdyby sprawę dotyczącą oceny postawy oskarżonego i realizacji przez niego postanowień wyroku wobec m. in. wiceprezesa Sądu miejscowo właściwego rozpoznawał sędzia pozostający z tym wiceprezesem w relacji zależności służbowej. Dbałość o dobro wymiaru sprawiedliwości, którego wyrazem jest m.in. wizerunek sądu jako organu w pełni niezależnego, w którym orzekają niezawiśli sędziowie, jest w tej sytuacji priorytetowa, zapewnieniu czemu służyć ma właśnie instytucja z art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy uwzględniając przedmiotowy wniosek uznał jednocześnie, że rozpoznanie sprawy przez Sąd Rejonowy w Toruniu uwzględni wskazany wcześniej aspekt wykluczenia podejrzeń co do bezstronnego rozstrzygnięcia sprawy, a także względy ekonomiki procesowej związane z nieznaczną odległością sądu wyznaczonego w myśl art. 37 k.p.k. od siedziby sądu właściwego miejscowo. Zauważyć także należy, że sprawa niniejsza była rozpoznawana przed Sądem Rejonowym w Toruniu w pierwszej instancji (patrz postanowienie SN z 11 sierpnia 2020, III KO 68/20, w trybie art. 37 k.p.k., k. 33), co dodatkowo przekonuje o trafności wyboru równorzędnego Sądu do rozpoznania wniosku kuratora w trybie art. 75 § 2 k.k. Wobec powyższego orzeczono jak wyżej. [J.J.] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- III KO 114/19 2019-10-28Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy zarzuty dotyczą sędziów tego sądu?
- II KO 71/20 2020-12-15Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w sytuacji gdy pokrzywdzeni zgłosili wątpliwości co do bezstronności sędziów sądu właści…
- IV KO 115/19 2019-10-11Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, gdy sprawa…
- V KO 53/21 2021-07-27Czy przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy dotyczy ona sędziów sądu nadrzędnego?
- III KO 41/24 2024-03-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów sądu właściwego miejscowo?
Powołane przepisy
art. 226 § 3 KKart. 37 KPKart. 75 § 2 KK§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy