V KO 102/23
Izba Karna2023-11-15
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony jest pracownikiem tego sądu i czyn zarzucany oskarżonemu miał miejsce w związku z wykonywaniem przez pokrzywdzonego obowiązków służbowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności sprawy, w tym fakt, że pokrzywdzony pracuje jako kurator zawodowy w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy, a czyn zarzucany oskarżonemu miał miejsce podczas i w związku z wykonywaniem przez pokrzywdzonego obowiązków służbowych, mogą uzasadniać obawę co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy w odbiorze społecznym. Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione, gdy występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie, a nie każda okoliczność będzie skutkowała takim przekazaniem, lecz tylko taka, która u postronnego obserwatora może zrodzić podejrzenie braku obiektywizmu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Skierniewicach zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej dotyczącej naruszenia nietykalności cielesnej funkcjonariusza publicznego (kuratora sądowego) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem był fakt, że pokrzywdzony pracuje jako kurator zawodowy w tym sądzie, a czyn zarzucany oskarżonemu miał miejsce podczas i w związku z wykonywaniem przez pokrzywdzonego obowiązków służbowych. Sąd Rejonowy wskazał, że w małej jednostce sądowej, gdzie pokrzywdzony jest znany sędziom, może to wzbudzić wątpliwości co do obiektywizmu rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Żyrardowie.Pełny tekst orzeczenia
V KO 102/23 POSTANOWIENIE Dnia 15 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie M. D. oskarżonego o czyn z art. 222 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 15 listopada 2023 r., wystąpienia Sądu Rejonowego w Skierniewicach, o przekazanie sprawy o sygn. akt II K 417/23 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Żyrardowie. UZASADNIENIE M. D. został oskarżony o to, że „w dniu 1 września 2023 r. w miejscowości S. w woj. […]. naruszył nietykalność cielesną funkcjonariusza publicznego w osobie kuratora sądowego T. A. poprzez zadawanie ciosów pięścią oraz kopnięć przy czym używał wobec niego słów powszechnie uznawanych za obelżywe, podczas i w związku z pełnieniem przez tego funkcjonariusza obowiązków służbowych”, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. i art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Postanowieniem z dnia 11 października 2023 r., właściwy do rozpoznania sprawy Sąd Rejonowy w Skierniewicach, na podstawie art. 37 k.p.k. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi
V KO 102/23 2 równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości wskazując, że pokrzywdzony w sprawie pracuje jako kurator zawodowy w Sądzie Rejonowym w Skierniewicach, czyn zarzucany oskarżonemu miał został przez niego popełniony podczas i w związku z wykonywaniem przez pokrzywdzonego jego obowiązków służbowych, co zważywszy na to, iż Sąd właściwy jest małą jednostką, a pokrzywdzony jest znany orzekającym w nim sędziom, może w opinii publicznej wzbudzić wątpliwości co do tego czy „wydane rozstrzygnięcie nie było wolne od pozaprocesowych wpływów”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Skierniewicach zasługuje na uwzględnienie. Niezmienne pozostaje stanowisko, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, ma charakter wyjątkowy. Sąd Najwyższy niejednokrotnie zwracał także uwagę, iż zastosowanie tej instytucji może nastąpić tylko wtedy, gdy występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie. Nie każda jednak okoliczność będzie skutkowała ewentualnym przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ale tylko taka, która u postronnego i niezainteresowanego sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy obserwatora procesu może zrodzić podejrzenie braku obiektywizmu w jej rozpoznaniu przez właściwy sąd. Zdaniem Sądu Najwyższego okoliczności takie zaistniały w rozważanej sprawie. Uznać bowiem trzeba, że przywołane przez Sąd Rejonowy przesłanki związane z osobą pokrzywdzonego – tj. miejscem i rodzajem wykonywanej przez niego pracy, okolicznościami czynu oraz faktem, iż jest on osobą znaną orzekającym w tym Sądzie sędziom, mogą w odbiorze społecznym uzasadniać obawę co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w Żyrardowie, jednocześnie czyniąc zastrzeżenie, że decyzja powyższa nie wynika z braku zaufania do sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym w Skierniewicach, ale podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem
V KO 102/23 3 okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania. (K.G.) [ał]
Powiązane orzeczenia
- II KO 108/19 2020-01-22Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa przez pracownika sądu, a pokrzyw…
- III KO 123/25 2025-11-06Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony jest pracownikiem sądu, w którym toczy się postępowanie?
- IV KO 127/20 2020-12-11Czy w sytuacji, gdy główny świadek oskarżenia jest wieloletnim pracownikiem wydziału karnego sądu, który ma rozpoznać sprawę, należy przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.…
- IV KO 27/20 2020-05-04Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy istnieje podejrzenie braku obiektywizmu sędziów sądu właściwego miejscowo ze…
- III KO 94/12 2012-11-28Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest sędzią orzekającym w obszarze właściwości sądu, do którego ski…
Powołane przepisy
art. 222 § 1 KKart. 37 KPKart. 226 § 1 KKart. 11 § 2 KK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy