V KO 113/19
Izba Karna2020-02-11
Skład orzekający: Zbigniew Puszkarski, Andrzej Tomczyk, Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien z urzędu wznowić postępowanie sądowe zakończone prawomocnym wyrokiem, jeśli skazany wskazuje na uchybienia wymienione w art. 439 § 1 k.p.k., takie jak brak informacji o stanie poszkodowanego pod wpływem środków odurzających lub brak powołania biegłych do zbadania poczytalności?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie wznawia postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k., jeśli skazany nie wskazuje na żadne okoliczności świadczące o zaistnieniu bezwzględnych przyczyn odwoławczych z art. 439 § 1 k.p.k. Skazany musi przedstawić właściwe powody uzasadniające przeprowadzenie z urzędu postępowania wznowieniowego, a nie jedynie kontestować materiał dowodowy jako niepełny lub wadliwie zgromadzony. Informacja zawarta w piśmie skazanego może stanowić impuls do zbadania sprawy z urzędu, ale nie obliguje do wznowienia, jeśli nie potwierdzą się sygnalizowane uchybienia.Stan faktyczny
Skazany złożył wniosek o wznowienie postępowania, wskazując na uchybienia z art. 439 § 1 k.p.k., w tym brak informacji o stanie poszkodowanego pod wpływem środków odurzających oraz brak powołania biegłych do zbadania poczytalności. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z urzędu, badając wystąpienie sygnalizowanych uchybień.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie wznowił postępowania sądowego i obciążył Skarb Państwa kosztami sądowymi za postępowanie wznowieniowe.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 113/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący) SSN Andrzej Tomczyk (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie A. O. skazanego z art. 157 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 11 lutego 2020 r., z urzędu kwestii wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II AKa (…), zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Z. z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt II K (…), p o s t a n o w i ł: 1. nie wznawiać postępowania sądowego; 2. obciążyć Skarb Państwa kosztami sądowymi za postępowanie wznowieniowe. UZASADNIENIE W dniu 18 grudnia 2019 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek A. O. o wznowienie z urzędu postępowania sądowego zakończonego prawomocnym orzeczeniem ze względu na ujawnienie uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. Jako podstawę wniosku jego autor wskazał art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 9 § 2 k.p.k., art. 542 § 1 k.p.k. i art. 544 § 2 k.p.k.
2 W piśmie tym A.O. wskazał, że w jego ocenie postępowanie w przedmiotowej sprawie powinno zostać wznowione z uwagi na ujawnienie się uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k., a mianowicie: 1. Sąd nie posiadał informacji, że poszkodowany składał zeznania będąc pod wpływem środków odurzających – Tramal (zeznania na policji oraz w prokuraturze); 2. Sąd nie powołał biegłych do przeprowadzenia badań, pomimo zaistnienia realnych wątpliwości do poczytalności wynikających z faktu jego leczenia psychiatrycznego już od najmłodszych lat. W konkluzji autor wniosku wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Z. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Bezspornie A. O. w swoim wniosku, nie wskazał na żadne okoliczności, które świadczyłyby o tym, że w sprawie zaistniały bezwzględne przyczyny odwoławcze wynikające z treści art. 439 § 1 k.p.k. Skazany ograniczył się wyłącznie do kontestowania materiału dowodowego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie, jako niepełnego lub wadliwie zgromadzonego. We wniosku skazanego nie zostały zatem przedstawione właściwe powody, które uzasadniałyby przeprowadzenie z urzędu postępowania wznowieniowego. Informacja zawarta w piśmie A.O. stanowiła impuls do wyznaczenia posiedzenia w przedmiocie rozważenia z urzędu wznowienia postępowania w oparciu o przepis art. 542 § 3 k.p.k. To z kolei stworzyło Sądowi Najwyższemu możliwość zbadania przedmiotowej sprawy pod tym kątem, a w sytuacji potwierdzenia się zasygnalizowanego uchybienia - wydania odpowiedniej decyzji procesowej. Oczywiste jest przy tym, że w razie braku zaistnienia sygnalizowanej usterki, podobnie jak ma to miejsce w wypadku sygnalizacji strony opartej o przepis art. 9 § 2 k.p.k., a to w związku z podejmowaniem czynności z urzędu, procedowanie w tym trybie nie wymagałoby wydania orzeczenia stwierdzającego, że wskazana usterka nie wystąpiła. Uwzględniając powyższe, a także okoliczność, że przedmiotowa sprawa w zakresie, w którym postępowanie sądowe zakończone zostało prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II AKa [..],
3 zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Z. z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt II K […], nie była przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji, Sąd Najwyższy dokonał jej kontroli pod kątem wystąpienia bezwzględnych powodów odwoławczych, stwierdzając w rezultacie, że w postępowaniu tym nie zaistniało sygnalizowane uchybienie, o którym mowa w art. 439 § 1 k.p.k. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- I KO 17/20 2020-07-29Czy orzekanie przez sędziego w sprawie, w której wcześniej orzekał w przedmiocie innego wniosku o wznowienie postępowania opartego na odmiennych podstawach prawnych i faktycznych, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą…
- III KO 110/25 2025-07-30Czy Sąd Najwyższy powinien wszcząć z urzędu postępowanie o wznowienie postępowania karnego, jeżeli zarzut dotyczący uchybienia, o którym mowa w art. 439 § 1 k.p.k., był już przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji?
- II KO 54/18 2018-11-08Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, w sytuacji gdy skazany zarzuca wystąpienie bezwzględnych przyczyn odwoławczych?
- III KO 70/16 2016-12-14Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania z urzędu w sytuacji, gdy skazany wskazuje na wystąpienie bezwzględnych przyczyn odwoławczych określonych w art. 439 § 1 k.p.k. w prawomocnie zakończonym postępowaniu karny…
- IV KO 155/19 2020-01-08Czy Sąd Najwyższy może z urzędu wznowić postępowanie karne na wniosek skazanego, gdy podstawą wznowienia jest bezwzględna przyczyna odwoławcza, a obrońca z urzędu nie był obecny na rozprawie?
Powołane przepisy
art. 157 § 1 KKart. 439 § 1 KPKart. 542 § 3 KPKart. 9 § 2 KPKart. 542 § 1 KPKart. 544 § 2 KPK§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy