V KO 15/21

Izba Karna2021-03-24

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu efektywny udział w postępowaniu przed sądem właściwym miejscowo, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.?
Ratio decidendi
Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest dopuszczalne, gdy stan zdrowia oskarżonego faktycznie uniemożliwia mu efektywny udział w postępowaniu przed sądem właściwym miejscowo, co jest sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Prawo uczestniczenia w procesie jest podstawowym prawem oskarżonego, a państwo powinno dążyć do zapewnienia jego efektywnej realizacji, nawet kosztem odstąpienia od ogólnej właściwości miejscowej sądu.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy przeciwko B. W. o czyn z art. 107 § 3 k.k.s. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku był stan zdrowia oskarżonego (hemofilia typu A), który uniemożliwiał mu efektywny udział w postępowaniu. Wskazano, że Sąd Rejonowy w B. byłby najoptymalniejszym miejscem dla toczącego się procesu ze względu na miejsce zamieszkania oskarżonego. Sprawa dotyczy także J. K. i Ł. W., a z uwagi na łączność podmiotowo-przedmiotową powinna być rozpoznawana w jednym postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę prowadzoną w Sądzie Rejonowym w K. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 15/21 POSTANOWIENIE Dnia 24 marca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 24 marca 2021 r. wniosku Sądu Rejonowego w K. z dnia 24 lutego 2021 r. (sygn. akt II K (…)), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę prowadzoną w Sądzie Rejonowym w K. pod sygnaturą akt II K (…), do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia 24 lutego 2021 r. (sygn. akt II K (…)) zwrócono się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy przeciwko B. W. o czyn z art. 107 § 3 k.k.s. innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku jest stan zdrowia oskarżonego (m.in. hemofilia typu A). Z uwagi na miejsce zamieszkania oskarżonego, wskazano, że Sąd Rejonowy w B. byłby najoptymalniejszym miejscem dla toczącego się procesu. Sąd wskazał ponadto, że sprawa dotyczy także J. K. oraz Ł. W. i z uwagi na łączność podmiotowo-przedmiotową powinna być rozpoznawana w jednym postępowaniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Przepis art. 37 k.p.k. jako wyjątkowy, nie podlega interpretacji rozszerzającej. Przekazanie sprawy winno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zasadnie stwarzać przekonanie o braku 2 warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie oraz o tym, że tylko przekazanie sprawy stworzy lepsze możliwości do trafnego rozstrzygnięcia w przedmiocie tego procesu. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego odstąpienie od rozpoznania sprawy w sądzie miejscowo właściwym ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (tak m.in. w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r. V KO 55/06, Biul.SN 2006/8/17). W niniejszej sprawie Wniosek Sądu jest uzasadniony. Ustalony przez biegłych sądowych stan zdrowia oskarżonego faktycznie uniemożliwia mu efektywny udział w postepowaniu, o ile prowadzone byłoby ono w siedzibie Sądu Rejonowego w K., co w sposób ewidentny byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości (art. 37 k.p.k.), zwłaszcza że prowadzenie tego postępowania z udziałem oskarżonego jest możliwe, tyle że przed innym sądem. Prawo uczestniczenia i aktywnego brania udziału w swoim własnym procesie stanowi jedno z podstawowych praw oskarżonego w demokratycznym państwie prawa. Państwo to winno dążyć do zapewnienia efektywnej realizacji tego uprawnienia, nawet gdy konieczne jest odstąpienie od ogólnej właściwości miejscowej sądu. W niniejszej sprawie uzasadnione powody związane z stanem zdrowia oskarżonego nakazują tak uczynić. Z uwagi na wskazaną łączność podmiotowo-przedmiotową w sprawie i brak przeciwskazań, by pozostali dwaj oskarżeni brali udział w postepowaniu przed innym sądem, prowadzi do wniosku, że uzasadnione jest przekazanie całej sprawy do Sądu Rejonowego w B. Zapewni to B.W. możliwość obrony, a pozostałym oskarżonym tego nie utrudni w stopniu naruszającym z kolei ich prawa. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 107 § 3 KK§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy