V KO 44/17
Izba Karna2017-07-19
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy osoba podejrzana o popełnienie przestępstwa jest sędzią (nawet w stanie spoczynku) sądu wyższej instancji niż sąd właściwy do rozpoznania sprawy, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w celu wyeliminowania wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że szczególna sytuacja, w której osoba podejrzana o popełnienie przestępstwa jest sędzią sądu wyższej instancji niż sąd właściwy do rozpoznania sprawy (nawet jeśli jest sędzią w stanie spoczynku), może uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Celem jest wyeliminowanie potencjalnych wątpliwości co do bezstronności rozpoznania sprawy, które mogłyby pojawić się w odczuciu społecznym, co służy dobru wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na zatrzymanie prawa jazdy W. M. innemu sądowi równorzędnemu. W. M. był podejrzany o popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i był sędzią Sądu Okręgowego w K. w stanie spoczynku, który był sądem wyższej instancji dla Sądu Rejonowego w K. Sąd Rejonowy wskazał na potrzebę wyeliminowania wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę sygn. akt II Kp …/17 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 44/17 POSTANOWIENIE Dnia 19 lipca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie zażalenia W. M. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 lipca 2017r. wniosku Sądu Rejonowego w K. o przekazanie sprawy sygn. akt II Kp …/17 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę o sygn. akt II Kp …/17 przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2017 r. Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania - w trybie art. 37 k.p.k. - sprawy dot. zażalenia na zatrzymanie prawa jazdy W. M., innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu postanowienia sąd ten wskazał, że osobą podejrzewaną o popełnienie występku wyczerpującego dyspozycję art. 178a § 1 k.k. jest W. M., sędzia Sądu Okręgowego w K. „w stanie spoczynku”. Sądem właściwym do rozpoznania środka odwoławczego, wniesionego na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, jest Sąd Rejonowy w K., dla którego sądem nadrzędnym jest Sąd Okręgowy w K., zatem jednostka, w której W. M. pełnił funkcje sędziego. Powołując się na powyższe występujący z wnioskiem sąd wskazał na konieczność
2 przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu celem wyeliminowania jakichkolwiek zastrzeżeń, co do obiektywnego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w K. zasługiwał na uwzględnienie. Mając na uwadze szczególność sytuacji warunkujących skorzystanie z właściwości delegacyjnej, do której uprawnia treść art. 37 k.p.k., należało stwierdzić zaistnienie takowej w tej konkretnie sprawie. Kierując się „dobrem wymiaru sprawiedliwości”, jako kryterium wyznaczonym dyspozycją przywołanego uprzednio przepisu nie można było orzec odmiennie, jak tylko stwierdzając, że rozpoznanie sprawy, nawet w kwestii incydentalnej jaką jest zatrzymanie prawa jazdy, przez sąd właściwy mogłoby stwarzać po stronie opinii publicznej uzasadnione wątpliwości, co do bezstronnego rozpoznania tej konkretnej sprawy. Przy czym chodzi tu o takie wątpliwości, które mogą się pojawić u bezstronnego obserwatora takiego procesu. Przenosząc te uwagi w realia sprawy podkreślić należy, że okoliczności zaistniałe w tej sprawie niewątpliwie mogłyby wywołać wątpliwości u postronnego, obiektywnego, obserwatora takiego procesu, co do bezstronnego rozpoznania sprawy we właściwym sądzie. Jest rzeczą znana powszechnie podległość instancyjna sędziów sądów rejonowych tym sędziom sądu okręgowego, którzy orzekają w sądzie okręgowym, który jest instancyjnie sądem drugiej instancji. Wprawdzie sędzia W. M. jest obecnie sędzią w stanie spoczynku, ale pełnił swoją służbę w sądzie okręgowym, który był sądem wyższej instancji wobec sądu obecnie właściwego do rozpoznania zażalenia. Zastrzec trzeba, że decyzja Sądu Najwyższego podjęta w tej sprawie, nie powinna i nie może być odebrana, jako potwierdzenie braku obiektywizmu czy zaufania do sędziów Sądu Rejonowego w K. Rzecz jednak w tym, że szczególne okoliczności faktyczne tej sprawy w rzeczywistości mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości, co do rzetelności i obiektywności prowadzonego postępowania, a to nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości. Irrelewantne dla rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku okazały się okoliczności wskazywane w piśmie adw. P. B. wskazujące na stan zdrowia W. M., jako uzasadnienie przekazania sprawy do sądu położonego jak najbliżej miejsca zamieszkania ww. Jeśli okoliczności te znajdą potwierdzenie i rozpoznanie sprawy
3 przez wskazany obecnie sąd okaże się niemożliwe, istnieje możliwość wystąpienia z ponownym wnioskiem o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w W. kc
Powiązane orzeczenia
- II KO 31/22 2022-03-18Czy w sytuacji, gdy zarzuty dotyczące popełnienia przestępstw dotyczą sędziów sądu, w którym toczy się postępowanie, dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art…
- IV KO 24/20 2020-04-28Czy w sytuacji, gdy zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa dotyczy bezpośrednio działań sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na d…
- V KO 51/15 2015-10-06Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo oraz sędziów sądu nad nim nadrzędnego, zasadne jest przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedl…
- II KO 28/21 2021-04-29Czy w sytuacji, gdy w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa wskazano sędziego orzekającego w danym sądzie jako sprawcę, a jednocześnie sędzia ten pełni funkcję przewodniczącego wydziału właściwego do rozpoznawania zaż…
- III KO 171/24 2025-01-24Czy w sytuacji, gdy stroną postępowania jest sędzia orzekający w danym sądzie, a wniosek o przekazanie sprawy pochodzi od sądu właściwego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, Sąd Najwyższy powinien przekazać spra…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 178a § 1 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy