V KO 51/15
Izba Karna2015-10-06
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo oraz sędziów sądu nad nim nadrzędnego, zasadne jest przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Instytucja przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, przewidziana w art. 37 k.p.k., służy modyfikowaniu właściwości miejscowej w sytuacjach, gdy chodzi o podkreślenie bezstronności organów procesowych. W sytuacji, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo oraz sędziów sądu nad nim nadrzędnego, zastosowanie znajduje zasada nemo iudex in causa sua, co uzasadnia skorzystanie z art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy innemu sądowi.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez prokuratora, sędziów sądu rejonowego i okręgowego oraz funkcjonariuszy policji. Działania te miały polegać na wykorzystaniu informacji z nielegalnych nagrań, co doprowadziło do skazania S. K. i działania na szkodę interesu publicznego oraz prywatnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Słupcy.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 51/15 POSTANOWIENIE Dnia 6 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński w sprawie z zażalenia S. K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lesznie o umorzeniu śledztwa o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k., sygn. akt […] po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 października 2015 r. wniosku Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Słupcy. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r., sygn. akt III Kp 442/15 Sąd Rejonowy Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy z zażalenia S. K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lesznie o umorzeniu śledztwa o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k., sygn. akt […] innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd ten wskazał, że zaskarżone przez S. K. postanowienie o umorzeniu śledztwa dotyczy przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu, sędziów Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu i Sądu Okręgowego w Poznaniu oraz funkcjonariuszy Policji z Komendy Miejskiej Policji w Poznaniu w toku wykonywania
2 czynności procesowych w prowadzonym postępowaniu przygotowawczym o sygn. […] i sądowym o sygn. III K 423/10 poprzez wykorzystanie jako dowód w sprawie informacji pochodzących z nielegalnych nagrań z podsłuchu i skutkiem tego doprowadzenie do skazania S. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 29 marca 2012 r., utrzymanego w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu i działania przez to na szkodę interesu publicznego oraz interesu prywatnego S. K., tj. przestępstwa z art. 231 §1 k.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie podkreśla się m.in., że instytucja przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, jaka została przewidziana w art. 37 k.p.k., służy modyfikowaniu właściwości miejscowej w sytuacjach, w których chodzi w szczególności o podkreślenie bezstronności organów procesowych (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2013 r., IV KO 73/13, LEX nr 1385707). Oczywiste jest bowiem, że standard obiektywnego rozpoznania sprawy stanowi jedną z najważniejszych wartości budujących autorytet wymiaru sprawiedliwości. W sytuacji zatem jak ta, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo do rozpoznania sprawy, a także sędziów sądu nad nim nadrzędnego, zastosowanie znajdzie ugruntowane w tradycji prawa przekonanie, że nikt nie może być sędzią we własnej sprawie (nemo iudex in causa sua). Z tego względu skorzystanie z instytucji określonej w art. 37 k.p.k. i odstąpienie od reguły rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo na podstawie przepisów ogólnych należy uznać za w pełni uzasadnione. Biorąc pod uwagę potrzebę przeciwdziałania choćby tylko potencjalnym zagrożeniom w sferze publicznego przekonania o istnieniu warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy należało ją przekazać sądowi rejonowemu niepodległemu Sądowi Okręgowemu w Poznaniu. Takim sądem, mającym swą siedzibę stosunkowo niedaleko od Poznania, jest właśnie Sąd Rejonowy w Słupcy.
3 Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- V KO 74/17 2017-11-09Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości jest zasadny, gdy podejrzanym jest sędzia sądu właściwego miejscowo?
- III KO 59/25 2025-06-12Czy w sytuacji, gdy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo, a jeden z nich pełni funkcję prezesa sądu, należy uwzględnić taki wniosek ze względu…
- II KO 56/22 2022-07-29Czy zachodzą przesłanki do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzonym w sprawie jest sąd miejscowo właściwy do jej rozpoznania?
- IV KO 62/18 2018-09-26Czy w sytuacji, gdy sprawa dotyczy zawiadomienia o przestępstwach popełnionych przez sędziów orzekających w danym sądzie i sądzie wyższej instancji, a sędziów tych łączą relacje zawodowe i koleżeńskie, dobro wymiaru spra…
- III KO 132/25 2025-10-01Czy zachodzi podstawa do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy przedmiot postępowania dotyczy zachowania sędziego sądu instancyjnie wyższego?
Powołane przepisy
art. 231 § 1 KKart. 37 KPKart. 231 §1 KK§ 1§1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy