V KO 61/14

Sygn. akt V KO 61/14 POSTANOWIENIE Dnia 16 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Sądej (przewodniczący) SSN Kazimierz Klugiewicz SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) w sprawie zażalenia I. B. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. z dnia 16 września 2014 r., w sprawie 2 Ds. […], o odmowie wszczęcia śledztwa, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 grudnia 2014 r. wniosku Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. (sygn. akt V Kp […]), na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 września 2014 r., w sprawie 2 Ds. […], Prokurator Prokuratury Rejonowej w W., odmówił na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k., wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego, wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego w X. oraz sędziów Sądu Okręgowego w W., a więc o czyny z art. 231 § 1 k.k. To postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem przez I. B., w związku z czym sprawę przekazano według właściwości do Sądu Rejonowego w W. celem jego rozpoznania. 2 Postanowieniem z dnia 7 listopada 2014 roku tenże Sąd wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie, w trybie art. 37 k.p.k., niniejszej sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Na uzasadnienie podniesiono, że przedmiotem sprawy są czynności podejmowane przez sędziów jednego z Sądów Rejonowych oraz Sądu Okręgowego w W., powiązanych z poszczególnymi sędziami Sądu Rejonowego w W. nie tylko zawodowo, ale także relacjami towarzyskimi i koleżeńskimi. W przekonaniu Sądu występującego z wnioskiem, rozpoznanie wniesionego zażalenia przez sędziów tego Sądu, byłoby w opinii publicznej postrzegane jako okoliczność, która nie sprzyja obiektywnemu i bezstronnemu rozstrzygnięciu. A zatem wskazana przesłanka przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego w W. jest zasadna i złożony wniosek zasługiwał na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że zastosowanie art. 37 k.p.k. uzasadniają tylko takie konkretne sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie - chociażby mylne - o braku warunków do rozpoznania w danym sądzie sprawy w sposób obiektywny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/05, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68; z dnia 17 maja 2006 r., II KO 27/06, LEX nr 186944; z dnia 26 czerwca 2007 r., II KO 36/07, LEX nr 282245; z dnia 17 lipca 2014 r., WO 4/14, Lex Nr 1487003). Należy zgodzić się ze stanowiskiem występującego Sądu Rejonowego, że okoliczność, iż sprawa, w której toczyło się postępowanie sprawdzające, dotyczyła sędziów orzekających stale w jednym z sądów rejonowych w okręgu właściwości miejscowej Sądu Okręgowego w W. oraz samego Sądu Okręgowego, powoduje, że w odbiorze społecznym mogłoby powstać usprawiedliwione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, co oczywiście nie służy budowaniu autorytetu wymiaru sprawiedliwości. Przy dokonywaniu oceny, czy zachodzi taka sytuacja, należy mieć na uwadze całokształt okoliczności konkretnej 3 sprawy. Uwzględniając podniesioną argumentację wskazać należało, że sytuacja, w której ustawowo właściwy sąd miałby rozpoznać zażalenie na postanowienie o odmowie śledztwa, a więc decydować o trafności ustaleń o braku uzasadnionego podejrzenia zaistnienia przestępstwa wskazanego w zawiadomieniu o jego popełnieniu, w którym jako osoby podejrzane wskazano sędziów z tego samego obszaru właściwości jurysdykcyjnej, może tworzyć w odbiorze społecznym pole do rozważań co do możliwości rozpoznania sprawy przez ten sąd, w sposób obiektywny i bezstronny. Obawa taka istnieje tym bardziej, iż sędziów, których dotyczy zaskarżone postanowienie, mogą łączyć z sędziami Sądu Rejonowego w W. kontakty nie tylko zawodowe, ale także koleżeńskie. Okoliczności te dodatkowo uzasadniają potrzebę przekazania niniejszej sprawy w trybie art. 37 k.p.k. do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy uznał, że w zaistniałej sytuacji procesowej, przekazanie sprawy winno nastąpić do sądu rejonowego na obszarze właściwości innego sądu okręgowego, niż właściwy dla wnioskującego. Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności, uwzględniono przedmiotowy wniosek i sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ś. [aw]