V KO 81/16
Izba Karna2016-11-30
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest synem ławnika orzekającego w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy, a z sędziami tego sądu łączą go stosunki zawodowe, istnieje potrzeba przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w celu wyeliminowania wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy oskarżony jest synem ławnika orzekającego w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy, a z sędziami tego sądu łączą go stosunki zawodowe, istnieje potrzeba przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Przemawia za tym "dobro wymiaru sprawiedliwości", gdyż rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy mogłoby stwarzać po stronie opinii publicznej uzasadnione wątpliwości co do bezstronnego rozpoznania sprawy, nawet jeśli sędziowie są obiektywni.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Ś. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej K.Z. i innych oskarżonych o czyn z art. 284 § 2 k.k. Sąd Okręgowy wskazał, że oskarżony jest synem ławnika tego sądu, który od wielu lat orzeka w sprawach karnych i jest członkiem Rady Ławniczej. Z uwagi na powiązania służbowe i zawodowe matki oskarżonego z sędziami sądu, sąd uznał, że istnieje potrzeba wyeliminowania wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę oskarżonego K.Z. i innych (sygn. akt III K .../16) do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 81/16 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie K. Z. i in. oskarżonych o czyn z art. 284 § 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 listopada 2016 r. wniosku Sądu Okręgowego w Ś. o przekazanie sprawy sygn. akt III K .../16 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę oskarżonego K.Z. i innych (III K .../16) przekazać do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 października 2016 r. Sąd Okręgowy w Ś. wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania w trybie art. 37 k.p.k. sprawy K.Z. (oraz innych osób oskarżonych), oskarżonego o czyn z art. 284 § 2 k.k. i in., innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu postanowienia sąd ten wskazał, że oskarżonym w tej sprawie jest syn I. Z., która pełni funkcję ławnika od 2008 r. w Sądzie Okręgowym w Ś. – III Wydział Karny – a zatem w sądzie właściwym do rozpoznania tej sprawy. W dalszej części rozważań wskazał sąd, że matka oskarżonego od wielu lat pełni funkcję ławnika współorzekając w wielu sprawach toczących się we wnioskującym sądzie, a nadto pozostaje członkiem Rady Ławniczej. Powołując się na powiązania służbowe, regularne kontakty zawodowe z sędziami orzekającymi we właściwym do rozpoznania tej sprawy sądzie, występujący z wnioskiem sąd uznał, że istnieje
2 potrzeba rozważenia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, celem wyeliminowania jakichkolwiek zastrzeżeń, co do obiektywnego rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Okręgowego w Ś. zasługiwał na uwzględnienie. Mając na uwadze szczególność sytuacji warunkujących skorzystanie z właściwości delegacyjnej, do której uprawnia treść art. 37 k.p.k., należało stwierdzić zaistnienie takowej w tej konkretnie sprawie. Kierując się „dobrem wymiaru sprawiedliwości”, jako kryterium wyznaczonym dyspozycją przywołanego uprzednio przepisu nie można było orzec odmiennie, jak tylko stwierdzając, że rozpoznanie sprawy, przez sąd właściwy mogłoby stwarzać po stronie opinii publicznej uzasadnione wątpliwości, co do bezstronnego rozpoznania tej konkretnej sprawy. Przy czym chodzi tu o takie wątpliwości, które mogą się pojawić u postronnego, obiektywnego, obserwatora takiego procesu. Uwzględniając realia sprawy, w której oskarżonym jest syn ławnika orzekającego w sądzie właściwym do jej rozpoznania, którego z uwagi na wieloletnią pracę oraz jej charakter, łączą stosunki zawodowe z sędziami orzekającymi także w tym sądzie, można w sposób uprawniony założyć, że w opinii społecznej może zrodzić się przekonanie o braku rzetelności i stronniczości prowadzonego postępowania i to niezależnie od jego wyniku. Zastrzec trzeba, że decyzja Sądu Najwyższego podjęta w tej sprawie, nie powinna i nie może być odebrana, jako potwierdzenie braku obiektywizmu czy zaufania do sędziów Sądu Okręgowego w Ś. Sąd Najwyższy nie ma wątpliwości, że wyznaczony do rozpoznania tej sprawy sędzia w sposób rzetelny i bezstronny przeprowadziłby postępowanie. Rzecz jednak w tym, że szczególne okoliczności faktyczne tej sprawy w rzeczywistości mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości, co do takiego postrzegania toczącego się procesu. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. kc
Powiązane orzeczenia
- IV KO 122/21 2021-10-19Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest synem sędziego orzekającego w sądzie właściwym miejscowo, a jednocześnie pokrzywdzonym w tej samej sprawie, zachodzą podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podsta…
- III KO 185/24 2024-12-03Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonym w sprawie karnej jest syn sędziego orzekającego w sądzie właściwym do rozpoznania środków odwoławczych, a sędzia ten pełni funkcję zastępcy przewodniczącego wydziału, zachodzi podstawa d…
- III KO 9/18 2018-03-21Czy okoliczność, że obwiniony jest synem sędziego orzekającego w danym sądzie, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- IV KO 57/23 2023-09-07Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest synem sędziego w stanie spoczynku, a w sądzie orzekają osoby powiązane z tym sędzią, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru spra…
- IV KO 97/21 2021-09-07Czy w sytuacji, gdy oskarżony jest synem sędziów orzekających w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy, a sędzia referent utrzymuje koleżeńskie relacje z ojcem oskarżonego, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazani…
Powołane przepisy
art. 284 § 2 KKart. 37 KPK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy