V KRN 177/67

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława D. oskarżonego z art. 262 § 2 k.k., po rozpoznaniu założonej przez Prokuratora Generalnego PRL rewizji nadzwyczajnej od wyroku Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 2 września 1966 r. i wyroku Sądu Powiatowego we Wrocławiu z dnia 3 maja 1966 r. na podstawie art. 394-396, 400 § 1 i 4, 383 pkt 2, 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżone wyroki w części dotyczącej orzeczenia o karze i na podstawie art. 262 § 2 k.k. przy zastosowaniu art. 42 § 2 k.k. skazał oskarżonego Stanisława D. za przypisany mu tymi wyrokami czyn na karę 1 roku więzienia i 4 000 zł grzywny z zamianą w razie nieuiszczenia w terminie na więzienie zastępcze, przyjmując jako równoważnik zamienny 100 zł za jeden dzień więzienia.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 3 maja 1966 r. uznał Stanisława D. za winnego przestępstwa z art. 262 § 2 k.k. popełnionego w ten sposób, że w dniu 25 września 1965 r. w W. przywłaszczył sobie zegarek marki Doxa wartości 4 000 zł, powierzony mu przez Juliannę M., i za czyn ten skazał go na 1 rok więzienia. Ponadto oskarżony skazany został na 10 miesięcy więzienia za przestępstwo z art. 257 § 1 k.k., a jako karę łączną Sąd wymierzył mu 1 rok i 6 miesięcy więzienia.Wyrok ten zaskarżył oskarżony oraz prokurator, który zarzucił obrazę art. 42 § 2 k.k. przez niewymierzenie oskarżonemu kary grzywny za przypisane mu przestępstwa z art. 262 § 2 k.k. Sąd Wojewódzki we Wrocławiu - w uwzględnieniu rewizji oskarżonego wyrokiem z dnia 2 września 1966 r. uchylił wyrok Sądu Powiatowego w częściach dotyczących kary łącznej oraz skazania oskarżonego z art. 357 § 1 k.k. i z tego czynu go uniewinnił, utrzymując w mocy wyrok w pozostałej części.Od powyższych wyroków, przed upływem sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się ich (art. 397 k.p.k.),Prokurator Generalny PRL założył na niekorzyść oskarżonego rewizję nadzwyczajną, w której - zarzucając obrazę art. 42 § 2 k.k., polegającą na niewymierzaniu oskarżonemu kary grzywny, mimo że z przypisanego mu przestępstwa popełnionego z chęci zysku osiągnął on korzyść majątkową i nie wynagrodził szkody wyrządzonej przestępstwem - wniósł o uchylenie zaskarżonych wyroków w części dotyczącej orzeczenia o karze i wymierzenie oskarżonemu Stanisławowi D. za przypisany mu czyn z art. 262 § 2 k.k. obok kary pozbawienia wolności w dotychczasowym rozmiarze - odpowiedniej grzywny.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje.Powyższa rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Wyroki sądów obu instancji w części dotyczącej kary za czyn z art. 262 § 2 k.k. ostać się nie mogą gdyż zapadły z obrazą prawa materialnego.Z nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych wyroków wynika, że oskarżony z przypisanego mu przestępstwa z art. 262 § 2 k.k. osiągnął korzyść majątkową i nie wynagrodził szkody. W tej sytuacji wymierzenie oskarżonemu obok kary pozbawienia wolności kary grzywny było w myśl art. 42 § z k.k. obligatoryjne. Z uwagi na to wyrok sądu instancji słusznie zaskarżył prokurator, a nieuwzględnienie tej rewizji przez Sąd Wojewódzki było wynikiem obrazy art. 42 § 2 k.k.Nadmienić należy, że Sąd Wojewódzki nie uwzględniając rewizji prokuratora powołał się na to, że wymierzenie grzywny z uwagi na warunki rodzinne i materialne oskarżonego nie byłoby celowe. Jednakże, skoro na tle konkretnych okoliczności niniejszej sprawy odstąpienie od wymierzenia kary było niedopuszczalne, rozważenia Sądu w przedmiocie celowości tej kary były bezprzedmiotowe, albowiem w myśl art. 42 § 2 k.k., jeżeli sprawca osiągnął z przestępstwa korzyść majątkową i czynem swym wyrządził szkodę, odstąpienie od wymierzenia grzywny dopuszczalne jest jedynie w razie wynagrodzenia szkody zrządzonej przestępstwem.W tych więc warunkach w oparciu o przepis art. 383 pkt 2 k.p.k., należało zaskarżony wyrok w orzeczeniu o karze uchylić, a ponieważ zebrany materiał pozwalał w danym wypadku na orzeczenie w Sądzie Najwyższym co do istoty sprawy, na podstawie art. 388 § 1 k.p.k. wymierzono oskarżonemu obok dotychczas orzeczonej kary pozbawienia wolności karę grzywny w kwocie 4 000 zł, uznając, że tak wymierzona kara jest współmierna w stosunku do stopnia szkodliwości społecznej czynu oskarżonego.Mając więc powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak wyżej.