V KRN 226/68

WyrokIzba Karna1968-11-05

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych jest dopuszczalne obok zasadniczej kary aresztu i grzywny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych obok zasadniczej kary aresztu i grzywny jest niedopuszczalne. Przepis art. 47 k.k. określa wyczerpująco zasady wymierzania tej kary dodatkowej, a zgodnie z nim nie może ona być orzeczona obok zasadniczej kary aresztu bądź grzywny albo aresztu i grzywny.
Stan faktyczny
Oskarżony Brunon K. został skazany za zaboru złomu na szkodę Polskich Kolei Państwowych na karę aresztu, grzywny oraz utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych. Sąd Wojewódzki złagodził karę aresztu i zastosował amnestię, utrzymując jednocześnie orzeczenie o utracie praw. Prokurator Generalny wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając obrazę prawa przy orzekaniu utraty praw.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone wyroki w części dotyczącej kary, uchylając orzeczenie o wymierzeniu oskarżonemu dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Zembaty.Sędziowie: L. Chmielewski, Z. Neumann (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: J. Rother.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Brunona K., oskarżonego z art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), po rozpoznaniu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Prokuratora Generalnego PRL na korzyść oskarżonego od wyroku Sądu Powiatowego w Gdyni z dnia 7 kwietnia 1965 r. i zmieniającego go częściowo wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 10 listopada 1965 r., na podstawie art. 394-396, 400 § 1 i 4, 384 pkt 1 k.p.k.zmienił zaskarżone wyroki w części dotyczącej kary w ten sposób, że uchylił orzeczenie o wymierzeniu oskarżonemu Brunonowi K. dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych (...).Uzasadnienie faktyczneOskarżony Brunon K. został skazany wyrokiem Sądu Powiatowego w Gdyni na mocy art. 1 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) przy zastosowaniu art. 18 § 1 i art. 59 § 1 lit. c) k.k. na 2 lata i 1 miesiąc aresztu i na 20.000 zł grzywny oraz na podstawie art. 47 § 2 k.k. na utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na okres 2 lat za to, że od dnia 4 stycznia 1958 r. do dnia 15 czerwca 1962 r. w G., działając wspólnie z innymi osobami, dokonał zaboru w celu przywłaszczenia na szkodę Polskich Kolei Państwowych złomu żelaznego i żeliwnego oraz złomu metali kolorowych łącznej wartości 36.388,05 zł.Sąd Wojewódzki, jako rewizyjny, zmienił powyższy wyrok w części dotyczącej wymiaru kary przez złagodzenie wymierzonej oskarżonemu Brunonowi K. kary aresztu do 1 roku i 6 miesięcy, którą z kolei złagodził o połowę na podstawie przepisów dekretu z dnia 20 lipca 1964 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 174), tj. do 9 miesięcy aresztu, i poprawił kwalifikację prawną przypisanego temuż oskarżonemu czynu na art. 2 § 1 ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), utrzymując poza tym zaskarżony wyrok w mocy, między innymi w części orzekającej względem oskarżonego Brunona K. utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych.Od powyższych prawomocnych wyroków założył rewizję nadzwyczajną Prokurator Generalny PRL, zarzucając tym wyrokom obrazę art. 47 § 1 lit. c) i art. 47 § 2 k.k., polegającą na wymierzeniu oskarżonemu Brunonowi K. dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych pomimo skazania oskarżonego tylko na zasadnicze kary aresztu i grzywny, i wnosząc na tej podstawie o uchylenie powyższego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku z dnia 10 listopada 1965 r. w części utrzymującej w mocy zawarte w wyroku Sądu Powiatowego w Gdyni z dnia 7 kwietnia 1965 r. orzeczenie co do skazania tegoż oskarżonego na dodatkową karę utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych oraz o uchylenie orzeczenia o wymierzeniu tej kary dodatkowej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Podniesiony w rewizji nadzwyczajnej zarzut, że zaskarżone wyroki zapadły z oczywistym naruszeniem przepisu art. 47 k.k., należało uznać za zasadny.Zawarte w powyższych wyrokach orzeczenie o wymierzeniu oskarżonemu dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu art. 47 k.k., który określa w sposób wyczerpujący zasady wymierzania tej kary dodatkowej.Z określonych w tym przepisie zasad wynika między innymi w sposób jednoznaczny, że powyższa kara dodatkowa nie może był orzeczona obok zasadniczej kary aresztu bądź grzywny albo aresztu i grzywny.Skoro zaskarżonymi wyrokami oskarżony Brunon K. za przypisane mu przestępstwo skazany został na zasadniczą karę aresztu i grzywny, to w takiej sytuacji orzeczenie w stosunku do niego dodatkowej kary utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych było niedopuszczalne.Po uwzględnieniu więc rewizji nadzwyczajnej, należało zmienić zaskarżone wyroki w orzeczeniu o karze i uchylić bezpodstawnie wymierzoną oskarżonemu tymi wyrokami dodatkową karę utraty praw.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 § 1art. 394art. 1 § 1art. 18 § 1art. 59 § 1art. 47 § 2 KKart. 47 § 1art. 47 KK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.