V KS 18/23
Izba Karna2023-07-04
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym może badać zasadność argumentacji sądu odwoławczego, która doprowadziła do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym, rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego, ogranicza się do badania, czy na etapie postępowania przed sądem I lub II instancji zachodzi tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. lub też konieczne jest przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego. Sąd Najwyższy nie ma uprawnień do badania, czy argumentacja sądu odwoławczego jest bezdyskusyjnie słuszna, gdyż mogłoby to prowadzić do konieczności prowadzenia postępowania dowodowego, co w tym postępowaniu jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Obrońca oskarżonego wniósł skargę na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego uniewinniający oskarżonego od czynu z art. 217 § 1 k.k. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał, że uniewinnienie oparte na obronie koniecznej było wadliwe, a oskarżony wypełnił znamiona przestępstwa. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy oskarżonego i obciążył oskarżonego kosztami postępowania skargowego.Pełny tekst orzeczenia
V KS 18/23 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 lipca 2023r., w sprawie M.K. oskarżonego o czyn z art. 217§1 k.k. skargi obrońcy oskarżonego na wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 23 stycznia 2023r., sygn. akt V Ka 1266/22, uchylający wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 6 czerwca 2022r., sygn. akt IV K 47/22 na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. postanowił: 1) oddalić skargę, 2) obciążyć oskarżonego M.K. kosztami sądowymi postępowania skargowego. UZASADNIENIE Skarga obrońcy oskarżonego nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Powiązanie tego przepisu z treścią art. 539a § 3 k.p.k., w którym wymieniono podstawy tego środka zaskarżenia, jednoznacznie wskazuje, że Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego ogranicza się wyłącznie do badania, czy w sprawie, na etapie postępowania przed sądem I lub II instancji,
V KS 18/23 2 zachodzi tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, albo doszło do uchylenia wyroku mimo braku formalnych przeszkód określonych w art. 454 k.p.k. lub też konieczne jest przeprowadzenie na nowo w całości przewodu sądowego (vide: uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2018r., sygn. akt I KZP 13/17 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2017r., sygn. akt IV KS 6/16). Z powyższego wynika również, że uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego winno jednoznacznie wskazywać, która z przesłanek określonych w art. 437 § 2 k.p.k. była podstawą uchylenia wyroku sądu I instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. Z uzasadnienia zaskarżonego skargą wyroku jednoznacznie wynika, że Sąd Okręgowy podzielił większość argumentacji zaprezentowanej w apelacji prokuratora i uznał, że „uniewinnienie oskarżonego w oparciu o kontratyp obrony koniecznej było rozstrzygnięciem wadliwym. Nawet z ustaleń faktycznych zaskarżonego wyroku wynika, że oskarżony wypełnił znamiona przestępstwa z art. 217 § 1 k.k.”. Oczywistym jest zatem, że zajmując takie stanowisko Sąd Odwoławczy, nie miał możliwości wydania innego orzeczenia niż kasatoryjnego, bowiem na przeszkodzie temu stał zakaz wynikający z reguły ne peius wyrażonej w art. 454 § 3 k.p.k. Jak natomiast wskazano to już wyżej, Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym nie ma uprawnień do badania czy argumentacja, która doprowadziła do przekonania Sąd Okręgowy o sprawstwie oskarżonego jest bezdyskusyjnie słuszna, niejednokrotnie wszak prowadziłoby to do konieczności prowadzenia postępowania dowodowego, co w tym postpowaniu jest niedopuszczalne. Wystarczające jest natomiast wskazanie na zachodzenie jednej z przesłanek z art. 437 § 2 k.p.k. i logiczne uzasadnienie, dlaczego Sąd uznał, że opisana przesłanka w sprawie zachodzi, co w niniejszej sprawie nastąpiło. Sąd Okręgowy wywiązał się z tego obowiązku w pełni poprawnie. W tej sytuacji skarga nie mogła być uznana za zasadną. Z przytoczonych wyżej względów, Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia. (Z.K.)
V KS 18/23 3
Powiązane orzeczenia
- III KS 43/23 2023-08-08Czy Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego powinien badać prawidłowość ocen i ustaleń dokonanych przez sąd odwoławczy, czy też ograniczyć się do badania, czy w sprawie zachodzi tzw. bezwzględna przyc…
- V KS 11/19 2019-05-30Czy Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego, który uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, może badać jedynie wystąpienie bezwzględnych przyczyn odwoławczyc…
- V KS 6/25 2025-03-05Czy Sąd Najwyższy rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego może badać jedynie występowanie bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub konieczność ponownego przeprowadzenia przewodu sądowego, a także czy uzasadnienie wy…
- V KS 31/19 2019-08-08Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu wywołanym skargą na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania może ponownie ocenić materiał dowodowy i stwierdzić, c…
- II KS 8/19 2019-06-06Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu wywołanym skargą na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania może samodzielnie oceniać zasadność ustaleń faktycznyc…
Powołane przepisy
art. 217§1 KKart. 539e § 2 KPKart. 437 § 2 KPKart. 439 § 1 KPKart. 454 KPKart. 539a § 3 KPKart. 437 § 2 KPKart. 217 § 1 KKart. 454 § 3 KPK§1§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy