V KZP 18/75
UchwałaIzba Karna1975-08-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawca, który został już skazany za przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy z 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL, popełnia ponownie to samo przestępstwo, jeśli w dalszym ciągu uchyla się od rejestracji wojskowej i poddania się badaniom lekarskim?Ratio decidendi
Przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy z 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL jest przestępstwem trwałym. Trwałość przestępstwa jest przerwana m.in. przez wydanie wyroku skazującego. Jeżeli sprawca po skazaniu ponownie uchyla się od obowiązku zgłoszenia się do rejestracji wojskowej lub poddania się badaniom lekarskim, popełnia ponownie to samo przestępstwo.Stan faktyczny
Oskarżeni w sprawie zostali skazani za przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony PRL, polegające na uchylaniu się od rejestracji wojskowej i badań lekarskich. Po skazaniu ponownie uchylili się od wykonania tych obowiązków, mimo wezwania. Sąd rozważał, czy takie zachowanie stanowi popełnienie nowego przestępstwa.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił udzielić odpowiedzi, że sprawca skazany za przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony PRL, który w dalszym ciągu uchyla się od rejestracji wojskowej i badań lekarskich, popełnia ponownie to samo przestępstwo.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu, po rozpoznaniu przekazanego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez sąd wojewódzki zagadnienia prawnego, wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy sprawca, który został już skazany za przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. z 1967 r. Nr 44, poz. 220), wypełnia ponownie dyspozycję tego przepisu prawa w sytuacji, gdy w dalszym ciągu uchyla się od rejestracji wojskowej i poddania się badaniom lekarskim"uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy z 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej polega na dopuszczeniu się czynu określonego w art. 181 ust. 1 tej ustawy - w celu dłuższego lub trwałego uchylania się od obowiązku służby wojskowej albo innej służby przewidzianej w ustawie. Czyn określony w art. 181 ust. 1 wymienionej ustawy polega na niezgłoszeniu się wbrew obowiązkom wynikającym z ustawy lub przepisów wydanych na jej podstawie - do rejestracji lub poboru w określonym terminie i miejscu albo nieprzedstawieniu dokumentów, których przedstawienie zostało nakazane.Oskarżeni w sprawie niniejszej zgłosili się wprawdzie jako poborowi w oznaczonym terminie i miejscu, odmówili jednak zarejestrowania się i poddania badaniom lekarskim i wręcz pełnienia służby wojskowej, co należy uznać za równoznaczne w skutkach z niezgłoszeniem się w rozumieniu powołanych wyżej przepisów.Przestępstwo przewidziane w art. 185 ust. 1 cytowanej ustawy jest przestępstwem trwałym, ten bowiem, kto nie dopełnił obowiązku zgłoszenia się do rejestracji lub poboru w określonym terminie i miejscu albo przedstawienia dokumentów, których przedstawienie zostało nakazane - nie stosując się do tych obowiązków - z własnej woli utrzymuje wytworzony przez siebie stan przestępczy.Trwałość przestępstwa zostaje przerwana m.in. przez wydanie wyroku skazującego. Przestępcze zatem zachowanie się sprawcy po wyroku, chociażby stanowiło kontynuację osądzonego już przestępstwa trwałego, nie może być uznane za rzecz osądzoną (por. niepublikowane postanowienie Sądu Najwyższego z 5 czerwca 1967 r. Rw 462/67).Jeżeli więc zobowiązani do dopełnienia wyżej wymienionych obowiązków byli już skazani za przestępstwo z art. 185 ust. 1 ustawy z 21 listopada 1967 r. i następnie wezwano ich, by w oznaczonym terminie i miejscu zgłosili się (art. 181 ust. 1 pkt 1), a podobnie jak poprzednio obowiązku zgłoszenia się nie dopełnili w zamiarze dłuższego lub trwałego uchylania się od obowiązku służby wojskowej, to dopuścili się w ten sposób ponownie tego samego przestępstwa.
Powiązane orzeczenia
- VI KZP 18/75 1975-08-28Czy sprawca, który został już skazany za przestępstwo uchylania się od rejestracji wojskowej i poddania się badaniom lekarskim, wypełnia ponownie dyspozycję tego przepisu, jeśli w dalszym ciągu uchyla się od tych obowiąz…
- U 1/85 1985-09-30Czy przestępstwo niezgłoszenia się do odbycia czynnej służby wojskowej (zasadniczej służby w obronie cywilnej), określone w art. 231 ust. 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL, jest prze…
- Rw 324/75 1975-07-14Czy niezgłoszenie się do odbywania zasadniczej służby wojskowej w oznaczonym terminie, bez zamiaru trwałego uchylenia się od tej służby, może być kwalifikowane jako przestępstwo z art. 188 ust. 3 ustawy o powszechnym obo…
- VI KO 81/59 1959-11-26Czy w przypadku zagarnięcia mienia społecznego, popełnionego częściowo przed wejściem w życie ustawy z dnia 21 stycznia 1958 r., a częściowo po tej dacie, należy działanie sprawcy potraktować jako przestępstwo ciągłe i z…
- Rw 211/78 1978-06-16Czy czyny o znamionach przestępstwa trwałego, takie jak dezercja, mogą stanowić jedno przestępstwo ciągłe, jeśli zachodzą warunki określone w uchwale połączonych Izb Karnej i Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia…
Powołane przepisy
art. 390 § 1 KPKart. 185 ust. 1art. 181 ust. 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.