VI KO 100/59

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym w związku z przekazaniem do rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy powiększonemu składowi tegoż Sądu zagadnienia prawnego:"Czy umorzenie postępowania z powodu braku dowodów winy, które nastąpiło po uchyleniu skazującego wyroku w trybie rewizji nadzwyczajnej lub wznowienia postępowania i w następstwie zwrócenia akt prokuratorowi do uzupełnienia śledztwa, stanowi podstawę do przyznania odszkodowania na zasadzie art. 510 § 1 i 2 k.p.k." - uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneStwierdzenie przez Sąd na rozprawie, iż w przeprowadzeniu śledztwa lub dochodzenia zachodzą istotne, nie dające się uzupełnić na rozprawie, braki i zwrócenie akt oskarżycielowi publicznemu celem uzupełnienia śledztwa (art. 305 § 1 k.p.k.) sprawia, że oskarżyciel publiczny obowiązany jest - po uzupełnieniu śledztwa - albo wnieść nowy akt oskarżenia, oparty na rozszerzonym materiale dowodowym, albo umorzyć postępowanie (art. 305 § 3 k.p.k.). Jeżeli po tym zwrocie akt, oskarżyciel publiczny, wyłącznie z uwagi na materiał dowodowy, zebrany przed wniesieniem aktu oskarżenia, umorzy postępowanie, uznając tym samym, iż materiał ten nie uprawniał do złożenia aktu oskarżenia sądowi, merytoryczna treść takiego umorzenia zastępuje wyrok uniewinniający. Tej bowiem treści wyrok musiałby sąd wydać, gdyby nie zwrócił akt oskarżycielowi, dając mu, jak się okazało - daremnie, szansę przedstawienia dalszych, niezbędnych dowodów, uzasadniających oskarżenie. Oczywiście - rzecz ta przedstawia się nie inaczej, gdy czynności dokonane w toku uzupełnionego śledztwa lub dochodzenia doprowadziły jedynie do dalszego osłabienia podstaw dowodowych, nie wystarczających uprzednio do skazania. Za tym, że odszkodowanie przysługuje również w razie umorzenia postępowania wskutek odesłania na ponownej rozprawie (po uchyleniu wyroku wskutek wznowienia postępowania; to samo - wskutek rewizji nadzwyczajnej) sprawy do uzupełnienia śledztwa lub dochodzenia w myśl art. 305 k.p.k., wypowiada się bez zastrzeżeń S. Śliwiński w pracy "Wznowienie postępowania karnego w prawie Polski na tle porównawczym", 1957 r. (str. 306, w szczeg. odsyłacz 10).