VI KO 7/62
UchwałaIzba Karna1962-05-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy nowej ustawy o zmianie przepisów postępowania karnego stosuje się do spraw, w których akt oskarżenia wpłynął przed dniem wejścia w życie tej ustawy, a rozpoznawane są w instancji rewizyjnej pod rządami tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 5 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. o zmianie przepisów postępowania karnego, stanowiący, iż sprawy, w których wpłynął akt oskarżenia przed dniem 1 stycznia 1962 r., toczą się według dotychczasowych przepisów, oznacza, że żadne z nowych przepisów tej ustawy nie mogą być stosowane do takich spraw aż do ich całkowitego ukończenia. Zwrot "toczą się" obejmuje wszystkie sytuacje procesowe od chwili złożenia aktu oskarżenia.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu kwestię prawną dotyczącą wykładni art. 5 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. o zmianie przepisów postępowania karnego. Chodziło o ustalenie, czy przepis ten dotyczy wszystkich przepisów ustawy, czy tylko art. 1 w przedmiocie właściwości rzeczowej, a w szczególności, czy po dniu 1 stycznia 1962 r. można stosować przepis art. 3 pkt 1 tej ustawy do spraw, w których akt oskarżenia wpłynął przed tą datą, a są rozpoznawane w instancji rewizyjnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił pozostawić przedstawioną kwestię prawną bez odpowiedzi.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki kwestii prawnej, wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy postanowienie art. 5 ustawy z 27.XI.1961 r. o zmianie przepisów postępowania karnego (Dz. U. Nr 53, poz. 296) stanowiące o tym, że sprawy, w których wpłynął akt oskarżenia przed dniem 1.I.1962 r. toczą się według dotychczasowych przepisów, dotyczy wszystkich przepisów ustawy czy tylko art. 1 w przedmiocie właściwości rzeczowej. W szczególności, czy po dniu 1.I.1962 r. można stosować przepis art. 3 pkt 1 tej ustawy do spraw, w których akt oskarżenia wpłynął przed dniem 1.I.1962 r., a rozpoznane są w instancji rewizyjnej pod rządami cyt. ustawy z 27.XI.1961 r."uchwalił kwestię tę pozostawić bez odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneArt. 5 ustawy z 27.X.1961 r. o zmianie przepisów postępowania karnego stanowi: "Przepisy niniejszej ustawy stosuje się do spraw wszczętych przed dniem jej wejścia w życie, z tym że sprawy, w których przed tym dniem wpłynął akt oskarżenia, toczą się według dotychczasowych przepisów".Jak widać, strona semantyczna tej normy nie wykazuje żadnych niejasności. Z tego punktu widzenia słowa: "sprawy, w których przed tym dniem wpłynął akt oskarżenia toczą się według dotychczasowych przepisów," nie mogą oznaczać nic innego jak to, że aż do całkowitego ukończenia postępowania karnego w tych sprawach, żadnego z nowych przepisów omawianej ustawy stosować nie można. Wskazuje na to szczególnie wyraźnie użyty w ustawie zwrot "toczą się". Terminu tego nie podobna zacieśniać do kwestii samego tylko orzekania w sprawie przez sąd rzeczowo właściwy, obejmuje on bowiem wszystkie sytuacje procesowe, jakie może przechodzić sprawa od chwili złożenia w sądzie aktu oskarżenia.Gdyby ustawodawca chciał odnieść treść przepisu art. o tylko do art. 1 ustawy i to w części dotyczącej właściwości rzeczowej, uczyniłby to w sposób wyraźny, jak np. w art. 7 ustawy z 28.III.1958 r. o zmianie przepisów postępowania karnego (Dz. U. Nr 18, poz. 76) głoszącym, iż "w sprawach o przestępstwa, w których na podstawie przepisu niniejszej ustawy nastąpiła zmiana właściwości sądów, orzeka sąd według dotychczasowej właściwości, jeżeli akt oskarżenia został wniesiony przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy".Zagadnienie, które wyłoniło się przed Sądem Wojewódzkim, nie mogło utrudniać mu wydania orzeczenia, w każdym bowiem wypadku (niezależnie od ostatniej noweli) rewizja w sądzie wojewódzkim może być rozpoznana w składzie trzech sędziów, a tylko w szczególnych sytuacjach prezes sądu uprawniony jest, a nie obowiązany, zarządzić rozpoznanie jej przez jednego sędziego.
Powiązane orzeczenia
- II KK 157/05 2006-04-03Czy przepis art. 5 ustawy z dnia 10 stycznia 2003 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego, ustawy – przepisy wprowadzające Kodeks postępowania karnego, ustawy o świadku koronnym oraz ustawy o ochronie informacj…
- VI KZP 20/82 1982-07-08Czy w przypadku skazania na karę grzywny i niewykonania zastępczej kary pozbawienia wolności za tę grzywnę przed dniem 7 czerwca 1982 r. należy dokonać zmiany postanowienia o zastępczej karze pozbawienia wolności stosown…
- II KK 531/21 2022-02-10Czy w sytuacji, gdy popełnienie przestępstwa zarzucanego oskarżonemu nastąpiło przed dniem wejścia w życie nowej ustawy karnej, lecz postępowanie karne wobec niego nie zostało prawomocnie zakończone, a nowa ustawa przewi…
- IV K 3/53 1953-04-17Czy zmiana przepisów proceduralnych, która weszła w życie po wszczęciu postępowania, ale przed wydaniem orzeczenia, powinna być stosowana z mocą wsteczną do spraw wszczętych według przepisów dotychczasowych?
- VI KZP 30/85 1985-11-20Czy zmiany wynikające z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach dotyczą również ustawy karnej skarbowej z dnia 26 października 1971 r. ze zmian…
Powołane przepisy
art. 5art. 1art. 3 pkt 1art. 7
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026.