VI KZP 3/68

PostanowienieIzba Karna1968-03-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oskarżyciel prywatny, który cofnął oskarżenie w sprawie, w której sąd nie podjął jeszcze żadnych czynności procesowych (w tym czynności wymienionych w art. 448 k.p.k.), ponosi koszty postępowania i w jakiej wysokości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne. Uzasadnienie faktyczne wskazuje na błąd sądu pierwszej instancji w traktowaniu dwóch postępowań jako odrębnych, podczas gdy dotyczyły one tego samego czynu i tych samych osób. W związku z tym, żądanie dodatkowego ryczałtu od oskarżyciela prywatnego było bezzasadne.
Stan faktyczny
Oskarżyciel prywatny wniósł akt oskarżenia przeciwko A.G. o przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego. W jednej sprawie (Kp 908/67) wpłacił ryczałt na koszty postępowania, a następnie strony się pojednały, co skutkowało zwrotem połowy ryczałtu. W drugiej sprawie (Kp 922/67), po przekazaniu sprawy przez prokuratora, oskarżyciel wpłacił kolejny ryczałt, po czym cofnął oskarżenie. Sąd umorzył postępowanie i zarządził zwrot połowy ryczałtu. Oskarżyciel zażądał zwrotu całości, co doprowadziło do przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu przedstawionej w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki do rozstrzygnięcia kwestii prawnej:"Czy w przypadku, gdy sąd nie podjął jeszcze żadnych czynności w sprawie z oskarżenia prywatnego, w szczególności wymienionych w art. 448 k.p.k., a oskarżyciel prywatny cofnął oskarżenie, ponosi on koszty postępowania, a jeśli tak, to w jakiej wysokości"postanowił odmówić udzielenia odpowiedzi.Uzasadnienie faktyczneZ przedstawionych akt spraw Kp 908/67 i Kp 922/67 wynika, że oskarżyciel prywatny wniósł w dniu 23.VIII.1967 r. do Sądu Powiatowego akt oskarżenia przeciwko A.G. o przestępstwo z art. 265 § 1 k.k. i równocześnie - w osobnym piśmie - zawiadomił Prokuratora Powiatowego o tym zajściu, wnosząc o przeprowadzenie dochodzenia i skierowanie sprawy z aktem oskarżenia do sądu. Prokurator - po stwierdzeniu, że chodzi o (przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego - przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu.W sprawie Kp 908/67, w której skierowano akt oskarżenia bezpośrednio do sądu, oskarżyciel prywatny złożył zryczałtowaną równowartość kosztów postępowania w kwocie 400 złotych. Wobec jednakże pojednania się stron w tej sprawie prezes sądu, zgodnie z przepisem art. 12 § 1 ustawy z dnia 2.XII.1960 r. (Dz. U. Nr 54, poz. 308), zarządził zwrot połowy zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania wniesionej przez oskarżyciela prywatnego.W następstwie przekazania przez prokuratora do Sądu Powiatowego zawiadomienia o przestępstwie założono odrębne akta, oznaczone sygnaturą Kp 922/67 i wezwano oskarżyciela prywatnego do zapłacenia kwoty 1.000 złotych tytułem zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania. Oskarżyciel prywatny powyższą kwotę uiścił w dniu 12.IX.1967 r. zaś w dwa dni później cofnął oskarżenie. Sąd Powiatowy postanowieniem z dnia 8.X.1967 r. na podstawie art. 63 k.p.k. umorzył postępowanie, a następnie prezes sądu zarządził zwrot połowy uiszczonego ryczałtu. Na powyższe zarządzenie prezesa wniósł oskarżyciel prywatny zażalenie, domagając się zwrotu całego ryczałtu, i w ten sposób znalazła się sprawa w rozpoznaniu sądu rewizyjnego.Stanowisko zajęte przez prezesa sądu w kwestii kosztów jest błędne, gdyż obie sprawy Kp 908/67 i Kp 922/67 należało traktować jako jedną sprawę. Akt oskarżenia bowiem jak i przesłane przez oskarżyciela prywatnego prokuratorowi zawiadomienie o przestępstwie dotyczą tego samego czynu i tych samych osób.Skoro zaś nadesłane przez prokuratora doniesienie oskarżyciela prywatnego wpłynęło do sądu przed umorzeniem postępowania w sprawie Kp 908/67, a więc jeszcze w toku tego postępowania, należało je w takiej sytuacji procesowej dołączyć do tej sprawy i w związku z tym brak było podstaw do żądania po raz drugi od oskarżyciela prywatnego wpłacenia ryczałtu w kwocie 1.000 zł.Należy zaznaczyć, że Sąd Najwyższy ustosunkował się już w uchwale z dnia 13.IV.1961 r. sygn. VI KO 19/61 (OSN z roku 1961 zeszyt 3, poz. 44) do podobnego zagadnienia prawnego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 390 § 1 KPKart. 448 KPKart. 265 § 1 KKart. 12 § 1art. 63 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.