VI KZP 10/69

UchwałaIzba Karna1969-11-09

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie z oskarżenia prywatnego, w której oskarżony odpowiada za kilka czynów, a sąd skazuje go tylko za niektóre z nich, obciąża się go kosztami postępowania w całości, czy tylko w części dotyczącej czynów, za które został skazany, lub czy należy zarządzić zwrot kosztów w części?
Ratio decidendi
W przypadku skazania oskarżonego nie za wszystkie zarzucone mu przestępstwa w sprawie z oskarżenia prywatnego, koszty związane jedynie z oskarżeniem, z którego został uniewinniony, ponosi Skarb Państwa lub oskarżyciel prywatny. Oskarżony ponosi w całości wszystkie koszty postępowania, z wyjątkiem tych związanych z oskarżeniem, z którego został uniewinniony. Zwrot zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania na podstawie art. 12 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o sprawach z oskarżenia prywatnego następuje jedynie w przypadku umorzenia postępowania w całości.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia kwestię prawną dotyczącą obciążenia kosztami postępowania w sprawie z oskarżenia prywatnego. Oskarżona odpowiadała za pięć czynów: za jeden została skazana, za jeden uwolniona od kary, w dwóch przypadkach postępowanie umorzono na podstawie art. 9 ustawy o sprawach z oskarżenia prywatnego, a za jeden czyn została uniewinniona.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że w przedstawionym stanie faktycznym zastosowanie znajduje wyłącznie przepis art. 441 k.p.k., a zwrot kosztów postępowania nie następuje w żadnej części.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu - przedstawionej w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki - kwestii prawnej, wymagającej zasadniczej wykładni ustawy:"Czy w przypadku, gdy w sprawie z oskarżenia prywatnego, oskarżona odpowiada za pięć czynów, a sąd po przeprowadzeniu rozprawy za jeden czyn ją skazał, za jeden czyn uwolnił od kary, w sprawie dwóch czynów umorzył postępowanie na podstawie art. 9 ustawy z dnia 2.XII.1960 r., poz. 308 i od jednego czynu uniewinnił - oskarżoną należy obciążyć kosztami postępowania w całości, czy tylko w części dotyczącej czynów, za które została skazana i uwolniona od kary, względnie czy i w jakiej części należy zarządzić zwrot zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania w myśl art. 12 ustawy z dnia 2.XII.1960 r. o sprawach z oskarżenia prywatnego (Dz. U. Nr 54, poz. 308)"uchwalił jak wyżej.Uzasadnienie faktycznePrzepis art. 441 k.p.k. stanowi, iż w razie skazania oskarżonego nie za wszystkie przestępstwa, które mu zarzucono, koszty związane jedynie z oskarżeniem, z którego go uniewinniono, ponosi Skarb Państwa, względnie oskarżyciel prywatny.Ze sformułowania wymienionego przepisu: "w razie skazania oskarżonego nie za wszystkie przestępstwa" - wynika, że do zastosowania go wystarcza już skazanie choćby za jedno tylko z zarzuconych przestępstw. Z dalszych zaś słów: "koszty związane jedynie z oskarżeniem, z którego go uniewinniono ponosi... oskarżyciel prywatny" - wynika, że oskarżyciel ten nie ponosi kosztów związanych z oskarżeniem m.in. o przestępstwa, co do których sąd wydał innego rodzaju orzeczenia, np. postępowanie umorzył i to bez względu na przyczynę umorzenia, a więc także na podstawie art. 9 ustawy z 2.XII.1960 r. o sprawach z oskarżenia prywatnego (art. 442 lit. "a" k.p.k.).W tych więc wypadkach oskarżony ponosi w całości wszystkie koszty postępowania, z wyjątkiem - w myśl art. 441 k.p.k. - związanych z oskarżeniem, z którego go uniewinniono.Zwrot zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania na podstawie art. 12 wspomnianej ustawy z 2.XII.1960 r. w omawianym wypadku nie następuje w żadnej części, przepis ten bowiem (jak i art. 442 lit. "a" k.p.k.) ma zastosowanie w razie umorzenia postępowania w całości, a więc w sprawach, w których zarzucono kilka przestępstw - umorzenia postępowania obejmującego wszystkie przestępstwa. Ustawa nie przewiduje przy tym wypadków zwrotu zryczałtowanej równowartości kosztów postępowania w innej części, aniżeli przewidzianej w art. 12 ustawy z 2.XII.1960 r.W świetle powyższego należy stwierdzić, że sytuację przedstawioną w pytaniu prawnym Sądu Wojewódzkiego normuje wyłącznie i w całości przepis art. 441 k.p.k.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 390 § 1 KPKart. 9art. 12art. 441 KPKart. 442§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.