VII KZP 39/77

UchwałaIzba Karna1977-10-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieprawomocnego skazania na karę pozbawienia wolności podlegającą darowaniu na mocy dekretu o amnestii, gdy orzeczono środek zabezpieczający z art. 100 § 1 k.k., należy umorzyć postępowanie karne, uchylając orzeczenie o środku zabezpieczającym, czy też utrzymać je w mocy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 2 ust. 1 dekretu o amnestii, nawet jeśli stwierdzono popełnienie przestępstwa, nie jest równoznaczne ze skazaniem w rozumieniu art. 100 k.k. W związku z tym, stosowanie środka zabezpieczającego z art. 100 § 1 k.k. jest niedopuszczalne, gdy postępowanie jest umarzane na podstawie dekretu o amnestii. Umorzenie postępowania na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 dekretu o amnestii jest równoznaczne z uchyleniem orzeczenia o środku zabezpieczającym.
Stan faktyczny
Stefan S. został oskarżony z art. 184 § 1 w związku z art. 25 § 2 k.k. Sąd Wojewódzki w Gdańsku przekazał do Sądu Najwyższego zagadnienie prawne dotyczące stosowania dekretu o amnestii w przypadku nieprawomocnego skazania na karę pozbawienia wolności podlegającą darowaniu, gdy jednocześnie orzeczono środek zabezpieczający z art. 100 § 1 k.k.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił odpowiedź na przekazane zagadnienie prawne.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Kempisty. Sędziowie: B. Bartosik, W. Żebrowski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stefana S., oskarżonego z art. 184 § 1 w związku z art. 25 § 2 k.k., po rozpoznaniu przekazanego w trybie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Gdańsku postanowieniem z dnia 23 sierpnia 1977 r. zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy w wypadku nieprawomocnego skazania na karę pozbawienia wolności, ulegającą - zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii (Dz. U. Nr 24, poz. 102) - darowaniu, i zastosowania w stosunku do oskarżonego art. 100 § 1 k.k. należy:a) zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 tego dekretu umorzyć postępowanie karne powodujące uchylenie orzeczenia wydanego na podstawie art. 100 § 1 k.k.,b) postępowanie co do skazania umorzyć i stwierdzić, że orzeczenie wydane na podstawie art. 100 § 1 k.k. podlega wykonaniu, czy też umarzając postępowanie można na podstawie art. 7 tego dekretu zobowiązać oskarżonego do innego zachowania się, polegającego na systematycznym leczeniu się w przychodni zdrowia psychicznego,c) skierować sprawę na rozprawę, utrzymać wyrok w mocy i darować karę pozbawienia wolności na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 dekretu o amnestii, co spowodowałoby, że orzeczenie wydane na podstawie art. 100 § 1 k.k. pozostałoby w mocy?"i po wysłuchaniu wniosku produkratorauchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneZgodnie z art.100 § 1 k.k. orzeczenie o zastosowaniu wobec sprawcy przewidzianego w tym przepisie środka zabezpieczającego może nastąpić jedynie w wyroku skazującym, obok kary wymierzonej za przestępstwo popełnione w stanie ograniczonej poczytalności (art. 25 § 2 k.k.).Umorzenie postępowania na podstawie art. 2 ust. 1 dekretu z dnia 19 lipca 1977 r. o amnestii (Dz. U. Nr 24, poz. 102), chociaż oznacza, że w toku postępowania karnego stwierdzono popełnienie przestępstwa przez oskarżonego, nie jest równoznaczne ze skazaniem w myśl art. 100 k.k.Ze względu na wskazany wyżej charakter umorzenia postępowania na podstawie art. 2 ust. 1 powołanego dekretu oraz na kategoryczne uzależnienie przez ustawę możliwości orzeczenia środka zabezpieczającego przewidzianego w art. 100 § 1 k.k. od skazania sprawcy - stosowanie tego ostatniego przepisu w wypadku wspomnianego na wstępie umorzenia postępowania jest niedopuszczalne.Uwzględniając przytoczone wyżej zasady, a także to, że w wypadkach określonych w art. 2 ust. 1 cytowanego dekretu umorzenie postępownaia jest obligatoryjne, należy stwierdzić, iż w razie nieprawomocnego skazania sprawcy na karę podlegającą darowaniu oraz orzeczenia wobec niego środka zabezpieczającego przewidzianego w art. 100 § 1 k.k. umorzenie postępowania na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 tego dekretu jest równoznaczne z uchyleniem orzeczenia co do tego środka.W wypadku takiego umorzenia postępowania nie można orzec środka zabezpieczającego przewidzianego w art. 100 § 1 k.k. na podstawie art. 2 ust. 3 powołanego dekretu o amnestii. Należy jednak zauważyć, że sąd stosujący amnestię może wówczas, na podstawie art. 7 powołanego dekretu, zobowiązać sprawcę do stosownego postępowania, np. poddania się odpowiedniemu leczeniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 184 § 1art. 25 § 2 KKart. 390 § 1 KPKart. 1 ust. 1art. 100 § 1 KKart. 2 ust. 1art. 7art.100 § 1 KKart. 100 KKart. 2 ust. 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.