I NB 1/26
PostanowienieIzba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2026-04-28
Skład orzekający: Beata Janiszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach powołania sędziego i jego postępowania po powołaniu, podlega odrzuceniu, jeśli nie spełnia wymogów formalnych określonych w ustawie o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego, ponieważ nie spełniał on wymogów formalnych określonych w art. 29 § 9 u.s.n. Wniosek nie zawierał przytoczenia okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie, a także nie wykazał, w jaki sposób postrzegane kwestie mogą doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy. Ponadto, podniesione okoliczności miały charakter systemowy, a nie dotyczyły konkretnego sędziego.Stan faktyczny
Sędzia X. Y. wniosła odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa w sprawie dalszego zajmowania stanowiska przez sędziego osiągającego wiek uprawniający do przejścia w stan spoczynku. W toku postępowania złożyła wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności Sędziego Sądu Najwyższego Oktawiana Nawrota, powołując się na okoliczności związane z jego nominacją. Sąd Najwyższy odrzucił ten wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności.Pełny tekst orzeczenia
I NB 1/26
POSTANOWIENIE
Dnia 28 kwietnia 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Beata Janiszewska
w sprawie z odwołania X. Y.
od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa Nr […] z dnia […] 2025 r.
w przedmiocie dalszego zajmowania stanowiska przez sędziego osiągającego wiek
uprawniający do przejścia w stan spoczynku,
w przedmiocie wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego
Oktawiana Nawrota wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie
I NKRS 79/25
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 28 kwietnia 2026 r.
odrzuca wniosek.
[J.T.]
UZASADNIENIE
Sędzia X. Y. wniosła odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa nr
[…] z dnia […] 2025 r. w przedmiocie dalszego zajmowania stanowiska przez
sędziego osiągającego wiek uprawniający do przejścia w stan spoczynku.
W toku postępowania wywołanego odwołaniem ww. Sędzia złożyła wniosek,
o którym mowa w art. 29 § 6 u.s.n., w stosunku do Sędziego Sądu Najwyższego
Oktawiana Nawrota. Podniosła przy tym okoliczności związane z powołaniem
wspomnianego Sędziego do Sądu Najwyższego. Przedstawiła również swoją
ocenę prawidłowości tego procesu nominacyjnego i stwierdziła, że objęty wnioskiem
Sędzia „swoimi orzeczeniami […]” nie tworzy „sądu w znaczeniu konstytucyjnym
I NB 1/26 2
i konwencyjnym”. Nie odniosła się przy tym do sposobu postępowania Sędziego
objętego wnioskiem po powołaniu ani nie wyjaśniła, w jaki sposób dostrzegane
przez odwołującą się kwestie mogą doprowadzić do naruszenia standardu
niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy, konkretnie
z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek odwołującej się podlegał odrzuceniu, ponieważ nie spełniał
wymagania określonego w art. 29 § 9 pkt 2 u.s.n.
Zgodnie z art. 29 § 5 u.s.n. dopuszczalne jest badanie spełnienia przez
sędziego Sądu Najwyższego lub sędziego delegowanego do pełnienia czynności
sędziowskich w Sądzie Najwyższym wymogów niezawisłości i bezstronności
z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania
po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa w § 7, jeżeli
w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu
niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy
z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru spraw.
Zgodnie z art. 29 § 9 u.s.n. wniosek o przeprowadzenie takiego badania
powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego,
a ponadto zawierać: żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki,
o których mowa w art. 29 § 5 u.s.n., (pkt 1) oraz przytoczenie okoliczności
uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie (pkt 2).
Przytoczone unormowanie stanowi o konstrukcji omawianego wniosku;
niedochowanie tych wymagań skutkować musi jego odrzuceniem – bez wzywania
wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych, co wprost wynika z art. 29 § 10
zd. 1 u.s.n.
Odwołująca się niewątpliwie wskazała, jakie okoliczności towarzyszące
powołaniu Sędziego objętego wnioskiem przekładają się – w jej przekonaniu – na
spełnienie przez tego Sędziego wymagań niezawisłości i bezstronności. Analiza
argumentacji odwołującej się prowadzi jednak do wniosku, że w żadnym zakresie
nie przedstawiła ona zastrzeżeń do sposobu postępowania Sędziego po powołaniu
go na urząd sędziego Sądu Najwyższego. Nie wyjaśniła ona również, jak postrzega
związek elementów wskazanych w art. 29 § 6 in principio u.s.n. z wpływem na
I NB 1/26 3
wynik sprawy. Tymczasem nie budzi wątpliwości, że wniosek, o którym mowa w art.
29 § 6 u.s.n., musi zawierać wszystkie elementy wymienione w art. 29 § 5 u.s.n. –
przepis ten wymaga bowiem badania spełnienia przez danego sędziego
określonych wymagań „z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego
powołaniu i” (nie: lub) „jego postępowania po powołaniu” (zob. postanowienia SN z:
15 marca 2023 r., III CB 22/22 oraz z 23 grudnia 2024 r., III CB 53/24, 30 maja
2025 r., II PUB 6/25).
Nadto okoliczności, które odwołująca się wiąże z powołaniem Sędziego
objętego wnioskiem na urząd sędziego Sądu Najwyższego, nie dotyczą w istocie
tego konkretnego sędziego, lecz mają charakter systemowy. Tymczasem z art. 29
§ 5 u.s.n. wynika, że powinny one dotyczyć konkretnie danego sędziego.
Przedmiotem badania w postępowaniu takim jak niniejsze jest bowiem niezawisłość
i bezstronność konkretnego sędziego, a nie ogólne rozwiązania legislacyjne
związane z systemem powoływania sędziów (zob. postanowienie SN z 11 lipca
2024 r., III CB 49/24, i przywołane tam orzecznictwo).
Wobec powyższego wniosek odwołującej się podlegał odrzuceniu
na podstawie art. 29 § 10 zd. 1 u.s.n.
Beata Janiszewska
[J.T.]
[r.g.]
Powiązane orzeczenia
- I NB 2/26 2026-04-28Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach powołania sędziego i jego postępowania po powołaniu, może zostać odrzucony z powodu niespełnienia wymogów…
- III CB 39/24 2024-04-25Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony na podstawie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, podlega odrzuceniu, jeśli nie zawiera uzasadnienia wsk…
- III CB 56/23 2024-01-17Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony na podstawie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, podlega odrzuceniu, jeśli nie zawiera konkretnych okol…
- III CB 58/25 2025-07-10Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, który nie zawiera uzasadnienia opartego na okolicznościach konkretnej sprawy, podlega odrzuceniu bez wezwania do us…
- III CB 127/24 2025-02-06Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na ogólnych okolicznościach dotyczących procedury powoływania sędziów, spełnia wymogi formalne przewidziane w ustaw…
Powołane przepisy
art. 29 § 6art. 29 § 9 pkt 2art. 29 § 5art. 29 § 9art. 29 § 10art.
29 § 6art. 29
§ 5§ 6§ 9 pkt 2§ 5§ 7§ 9
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy