I NB 7/23

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-08

Skład orzekający: Oktawian Nawrot, Marta Romańska, Tomasza Szanciło, Tomasza Demendeckiego, Mirosława Sadowskiego, Jacka Widło, Tomasz Szanciło, Tomasz Demendecki, Mirosław Sadowski, Jacek Widło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, może być rozpoznany w sprawie karnej, w której stosuje się przepisy Kodeksu postępowania karnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (art. 51 w zw. z art. 48-49 k.p.c.), nie może być rozpoznany w sprawie karnej, w której zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania karnego. W związku z tym, wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania jako formalnie wadliwy.
Stan faktyczny
Sędzia Sądu Najwyższego Marta Romańska złożyła wniosek o wyłączenie jej od orzekania w sprawie I NB 7/23, argumentując naruszenie standardów niezawisłości i bezstronności sędziów. Wniosek ten oparty był na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Postępowanie w sprawie I NB 7/23 zostało zainicjowane wnioskiem obrońcy oskarżonego o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego w innej sprawie karnej (II NSNk 18/23).
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił wniosek sędziego Marty Romańskiej o wyłączenie od orzekania w sprawie I NB 7/23 bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

I NB 7/23 POSTANOWIENIE Dnia 8 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot w sprawie M. G. oskarżonego o czyn z art. 196 k.k., w przedmiocie wniosku obrońcy oskarżonego o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego Pawła Wojciechowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygn. II NSNk 18/23, po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 8 listopada 2023 r. wniosku sędziego Sądu Najwyższego Marty Romańskiej o wyłączenie od orzekania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym pod sygn. I NB 7/23, pozostawić wniosek bez rozpoznania. UZASADNIENIE Pismem z 12 września 2023 r. SSN Marta Romańska na podstawie art. 51 przy odpowiednim zastosowaniu art. 48-49 k.p.c., zawiadomiła o istnieniu przesłanek zagrażających nieważnością postępowania w sprawie I NB 7/23 i wniosła o wyłączenie jej od rozpoznania sprawy w składzie orzekającym ukształtowanym w sposób naruszający standardy art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, z zachowaniem których ma być realizowane prawo do sądu i prowadzącym do nieważności postępowania, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości oraz dobro i interes stron postępowania albo o wyłączenie z tego składu SSN Tomasza Szanciło, SSN Tomasza Demendeckiego, SSN Mirosława Sadowskiego i SSN Jacka Widło. I NB 7/23 2 W uzasadnieniu wniosku SSN Marta Romańska powołała m.in. uchwałę składu połączonych Izb Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20. W opinii wnoszącej wniosek, wskazana uchwała zachowuje moc wiążącą mimo wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 20 kwietnia 2020 r., U 2/20. Jednocześnie SSN Marta Romańska podkreśliła, że SSN Tomasz Szanciło, SSN Tomasz Demendecki, SSN Mirosław Sadowski i SSN Jacek Widło objęli urzędy w okolicznościach wskazanych w powołanej uchwale. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Postępowanie w sprawie I NB 7/23 zainicjowane zostało wnioskiem obrońcy M. G. o zbadanie spełnienia przez SSN Pawła Wojciechowskiego, wyznaczonego do składu rozpoznającego sprawę o sygn. II NSNk 18/23, wymogów niezawisłości i bezstronności. Zgodnie z art. 95 pkt 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1093) w zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy do skargi nadzwyczajnej, w tym postępowania w sprawie tej skargi, stosuje się w zakresie spraw karnych przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego. Zważywszy na okoliczność, że skargą nadzwyczajną w sprawie II NSNk 18/23 Prokurator Generalny zaskarżył postanowienie Sądu Okręgowego w Częstochowie z 15 marca 2022 r., sygn. VII Kz 68/22 utrzymujące w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Częstochowie z 24 września 2021 r., sygn. XVI K 1334/20, którym Sąd na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. i art. 632 pkt 2 k.p.k. umorzył postępowanie wobec oskarżonego M. G., co do zarzucanego mu czynu z uwagi na to, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, nie ulega wątpliwości, że zastosowanie w sprawie znajduje procedura karna. W konsekwencji nie można przyjąć, że podstawą wniosku o wyłączenie sędziego mogą być przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Z uwagi na okoliczność, że SSN Marta Romańska oparła wniosek o nieznajdujące zastosowania w sprawie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, tj. art. 51 przy odpowiednim zastosowaniu art. 48-49 k.p.c., Sąd Najwyższy, na podstawie przepisu stosowanego per analogiam, I NB 7/23 3 przewidującego rozstrzygnięcie formalne odpowiadające co do treści rozstrzygnięciu wydanemu, orzekł jak w sentencji. [D.Z.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 196 KKart. 51art. 48art. 6art. 95 pkt 2art. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 632 pkt 2 KPK§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy