I NSP 1/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-02-22
Skład orzekający: Oktawian Nawrot, Tomasz Przesławski, Aleksander Stępkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika, podlega odrzuceniu z powodu braku zdolności postulacyjnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesioną osobiście przez stronę. Stwierdzono, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje obowiązkowe zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. W przypadku braku profesjonalnego pełnomocnika, czynności procesowe podejmowane przez stronę osobiście są bezskuteczne, co skutkuje koniecznością odrzucenia skargi.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. akt III CZ 194/22. Skarżący zarzucił nieważność postanowienia z dnia 26 maja 2022 r., co miało wywołać bezczynność sądu. Skarga została złożona osobiście przez skarżącego, bez udziału profesjonalnego pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSP 1/23 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Oktawian Nawrot (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Przesławski SSN Aleksander Stępkowski w sprawie ze skargi H. Ś. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. III CZ 194/22, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 22 lutego 2023 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z 20 grudnia 2022 r. H. Ś. (dalej: „skarżący”) wniósł do Sądu Najwyższego, za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Katowicach, skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt III CZ 194/22. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania, którego skarga dotyczy. Skarżący zarzucił nieważność postanowienia z 26 maja 2022 r., co z mocy prawa wywołuje bezczynność sądu i stanowi podstawę skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W postępowaniu cywilnym obowiązuje przed Sądem Najwyższym obowiązkowe zastępstwo strony przez adwokata lub radcę prawnego (art. 871 § 1 k.p.c.). Odnosi się to również do postępowania toczącego się na skutek skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Zauważyć
2 bowiem należy, że zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. 2018, poz. 75, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”) w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. W ustawie o skardze na przewlekłość nie została uregulowana kwestia zdolności postulacyjnej. W powyższym zakresie należy zatem odwołać się do przepisów regulujących postępowanie cywilne, gdyż to one znajdują zastosowanie w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Powyższe oznacza, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest wyłączona. W konsekwencji czynności podejmowane przez stronę osobiście w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, z zastrzeżeniem przypadków wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c., są bezskuteczne (zob. np. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego – zasada prawna z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04; postanowienia Sądu Najwyższego z: 16 marca 2006 r., III CZ 5/06; 6 lutego 2013 r., V CZ 88/12; 18 października 2018 r., I NSP 75/18; 26 marca 2019 r., I NSP 3/19; 24 maja 2019 r., I NSP 27/19; 11 września 2019 r., I NSP 87/19). H.Ś. złożył do Sądu Najwyższego skargę osobiście, bez profesjonalnego pełnomocnika, co ze względu na art. 871 § 1 k.p.c. oraz brak podstaw do zastosowania art. 871 § 2 k.p.c., stanowi brak nieusuwalny, powodując konieczność jej odrzucenia bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 871 § 1 k.p.c. oraz art. 373 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3, art. 39821 k.p.c. i art. 3 oraz art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I NSP 83/22 2022-04-12Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomoc…
- I NSP 78/21 2021-07-07Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika, podlega odrzuceniu z powodu braku ni…
- I NSP 120/21 2021-10-05Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika, podlega odrzuceniu?
- I NSP 318/22 2022-10-26Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona osobiście przez stronę w postępowaniu cywilnym przed Sądem Najwyższym, podlega odrzuceniu z powodu braku profesjonalnego p…
- I NSP 258/22 2022-10-04Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu z powodu braku…
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 8 ust. 2art. 871 § 2 KPCart. 871 § 2 KPCart. 373 § 1 KPCart. 3941 § 3art. 39821 KPCart. 3§ 1§ 2§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy