I NSP 154/21
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2021-09-01
Skład orzekający: Ewa Stefańska, Paweł Czubik, Grzegorz Żmij
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie przewlekłości postępowania, wniesiona do Sądu Najwyższego przez stronę osobiście, podlega odrzuceniu z powodu niezachowania przymusu adwokacko-radcowskiego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania, ponieważ została ona wniesiona przez stronę osobiście, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów Sądu Najwyższego, do skargi na przewlekłość postępowania rozpoznawanej przez Sąd Najwyższy w sprawie cywilnej stosuje się przymus adwokacko-radcowski. Niezachowanie tego wymogu skutkuje niedopuszczalnością czynności procesowych strony podjętych osobiście.Stan faktyczny
Strona P.J. wniosła do Sądu Najwyższego skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w sprawie III AUa (…). Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości, przyznania od Skarbu Państwa kwoty 10 000 zł oraz zasądzenia kosztów. Skarb Państwa wniósł o odrzucenie skargi. Sąd Najwyższy odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę P.J. o stwierdzenie przewlekłości postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I NSP 154/21 POSTANOWIENIE Dnia 1 września 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ewa Stefańska (przewodniczący) SSN Paweł Czubik SSN Grzegorz Żmij (sprawozdawca) w sprawie ze skargi P. J. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w (…) w sprawie o sygn. akt III AUa (…) z udziałem Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Apelacyjnego w (…) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 1 września 2021 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Skargą z dnia 13 lipca 2021 r. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki P.J. działając osobiście, wniósł o: (1) stwierdzenie, że w postępowaniu toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w (…) III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt III AUa (…) z odwołania P. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. nastąpiła przewlekłość postępowania; (2) przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty w wysokości 10 000 zł; oraz (3) zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów niniejszego postępowania. Skarb Państwa reprezentowany przez Prezesa Sądu Apelacyjnego w (…) w odpowiedzi na skargę z dnia 5 sierpnia 2021 r. wniósł o odrzucenie skargi
2 odwołującego P. J. na naruszenie jego prawa jako strony do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy zawisłej przed Sądem Apelacyjnym w (…) pod sygn. akt III AUa (…) wobec niezachowania warunków z art. 871 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Skarga P.J. o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w (…) podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (j.t.: Dz.U. z 2018 r., poz. 75; ze zm., dalej: ustawa o skardze na przewlekłość) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Stosownie do treści art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Odrzucenie skargi P. J. na przewlekłość postępowania wynika z faktu, iż będąc skierowaną do Sądu Najwyższego nie została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 listopada 2004 r., sygn. akt III SSP 42/04, do skargi na przewlekłość postępowania uregulowanej w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu
3 sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, rozpoznawanej przez Sąd Najwyższy w sprawie cywilnej, stosuje się przymus adwokacko-radcowski. Przymusowe zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym ma charakter bezwzględny i jest powszechnie znanym wymaganiem. Oznacza to, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania przez nią osobiście czynności procesowych jest wyłączona. W konsekwencji czynności podejmowane przez stronę osobiście w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, z zastrzeżeniem przypadków wymienionych w art. 871 § 2 k.p.c., są niedopuszczalne (art. 373 § 1 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. oraz w związku z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość). Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy odrzucił skargę P.J. na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w (…) III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt III AUa (…) Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy na podstawie przytoczonych przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- I NSP 86/22 2022-04-12Czy skarga o stwierdzenie przewlekłości postępowania, wniesiona osobiście przez stronę do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu z powodu braku zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika?
- I NSP 2/19 2019-03-27Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, wniesiona osobiście przez stronę do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu z powodu braku profesjonalnego pełnomocnika?
- III SPP 26/17 2017-05-25Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, wniesiona osobiście przez stronę do Sądu Najwyższego, powinna zostać odrzucona z powodu braku obowiązkowego zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego?
- I NSP 190/20 2021-01-20Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego, wniesiona do Sądu Najwyższego w sprawie cywilnej przez stronę osobiście, bez pośrednictwa adwokata lub radcy prawnego, podlega odrzuceniu z powodu braku przymusu adwokack…
- V CSP 1/17 2017-12-21Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego wniesiona przez stronę osobiście, bez zastępstwa adwokata lub radcy prawnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna?
Powołane przepisy
art. 871 § 1 KPCart. 2 ust. 1art. 8 ust. 2art. 871 § 2 KPCart. 373 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39821 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy