I NSP 219/25
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-25
Skład orzekający: Leszek Bosek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna, gdy dotyczy postępowania zażaleniowego, które zostało prawomocnie zakończone?Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie jest dopuszczalna, gdy dotyczy postępowania zażaleniowego, które zostało prawomocnie zakończone. Ustawa o skardze na przewlekłość nie przewiduje możliwości wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wpadkowym, a przez 'tok postępowania w sprawie' należy rozumieć postępowanie co do istoty sprawy.Stan faktyczny
T. D. wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. III APo 9/24, domagając się zadośćuczynienia i renty. Sąd Apelacyjny wezwał do sprecyzowania sygnatury, wskazując na prawomocne zakończenie sprawy. Skarżący wyjaśnił, że chodzi o zażalenie z dnia 30.06.2024 r. na postanowienie z dnia 23.05.2024 r. w sprawie III APo 9/24. Sąd Najwyższy odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę T. D. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.Pełny tekst orzeczenia
I NSP 219/25 POSTANOWIENIE Dnia 25 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bosek w sprawie z powództwa T. D. przeciwko Gminie Ś. oraz Skarbowi Państwa – Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowemu Inspektoratowi Pracy w Katowicach o zadośćuczynienie i rentę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 25 czerwca 2025 r., na skutek skargi T. D. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie o sygn. III APo 9/24, odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z 8 maja 2025 r. T. D. wniósł o: stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Katowicach w sprawie III APo 9/24, zobowiązanie Sądu Apelacyjnego w Katowicach do rozpoznania przedmiotowej sprawy w terminie 3 miesięcy od rozpoznania skargi na przewlekłość oraz przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty 20 000 zł. Pismem z 14 maja 2025 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach wezwał skarżącego do sprecyzowania w terminie 7 dni, jakiej sygnatury dotyczy skarga na przewlekłość, ponieważ sprawa III APo 9/24 została prawomocnie zakończona.
I NSP 219/25 2 W odpowiedzi na wezwanie skarżący wyjaśnił, że „wskazana (…) sygnatura III APo 9/24 jest prawidłowa i nie może być mowy o prawomocnym zakończeniu skarżonego postępowania, gdyż do dnia dzisiejszego Sąd nie rozpatrzył (…) zażalenia z dnia 30.06.2024 r. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23.05.2024 r. w sprawie III APo 9/24” (pisownia oryginalna). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), niezbędnym warunkiem dopuszczalności skargi o stwierdzenie przewlekłości postępowania jest wniesienie jej w toku postępowania. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują możliwości wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wpadkowym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony pozostaje pogląd, że przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 listopada 2012 r., KSP 15/12; z 24 września 2014 r., III SPP 206/14; z 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14; z 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; z 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; z 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; z 6 września 2023 r., I NSP 10/23). To oznacza, że niedopuszczalna jest skarga na przewlekłość postępowania zażaleniowego, jako postępowania incydentalnego (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14, z 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; z 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; z 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21).
I NSP 219/25 3 Ponadto, nawet gdyby uznać, że skarga została wniesiona w toku postępowania ma ona przede wszystkim za zadanie eliminowanie i zapobieganie przewlekłości przez dyscyplinowanie Sądu do podejmowania terminowych i właściwych czynności prowadzących do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Tym samym skarga na przewlekłość postępowania, które zostało prawomocnie zakończone nie jest dopuszczalna (uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 28 marca 2013 r., III SPZP 1/13; postanowienia Sądu Najwyższego m.in.: z 12 sierpnia 2014 r., III SPP 159/14; z 10 czerwca 2014 r., III SPP 110/14; z 26 listopada 2024 r., I NSP 376/24). Jak wynika z akt sprawy, Sąd Apelacyjny w Katowicach postanowieniem z dnia 15 listopada 2024 r. oddalił zażalenie skarżącego od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 23 maja 2024 r., III APo 9/24 (k. 917). Zatem skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania już po zakończeniu postępowania zażaleniowego. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 373 § 1 w związku z art. 397 § 3 k.p.c. w związku z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł, jak w sentencji. [kf] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I NSP 205/25 2025-06-05Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w toku postępowania zażaleniowego?
- I NSP 498/25 2025-11-20Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna w odniesieniu do postępowania zażaleniowego?
- I NSP 33/25 2025-01-29Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w toku postępowania zażaleniowego?
- I NSP 249/25 2025-09-18Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna w przypadku postępowania zażaleniowego?
- I NSP 26/25 2025-04-01Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w toku postępowania zażaleniowego?
Powołane przepisy
art. 5 ust. 1art. 2 ust. 1art. 373 § 1art. 397 § 3 KPCart. 8 ust. 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy