I NSP 249/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-09-18

Skład orzekający: Grzegorz Żmij

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest dopuszczalna w przypadku postępowania zażaleniowego?
Ratio decidendi
Skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest niedopuszczalna, jeśli dotyczy postępowania incydentalnego, takiego jak postępowanie zażaleniowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przez "tok postępowania w sprawie" należy rozumieć postępowanie co do istoty sprawy, a nie postępowania wpadkowe.
Stan faktyczny
J. K. wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zarzucając przewlekłość postępowania zażaleniowego przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie. Postępowanie to dotyczyło zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, które z kolei było wynikiem zażalenia na inne postanowienie tego samego sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki i nakazał zwrot uiszczonej opłaty od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 249/25 POSTANOWIENIE Dnia 18 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Żmij w sprawie z powództwa M. K., przeciwko J. K. o rozwód, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 18 września 2025 r., na skutek skargi J. K. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. VI ACz 2784/24, 1. odrzuca skargę; 2. nakazuje zwrócić ze Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Warszawie na rzecz J. K. kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem opłaty od skargi. UZASADNIENIE Pismem z 23 maja 2025 r. skarżący J. K. wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie IV ACz 2784/24 z zażalenia na postanowienie Sadu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 maja 2024 r., II Cz 19/24 na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 29 listopada 2021 r., II Co 288/21. I NSP 249/25 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), niezbędnym warunkiem dopuszczalności skargi o stwierdzenie przewlekłości postępowania jest wniesienie jej w toku postępowania. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują możliwości wniesienia skargi na przewlekłość w postępowaniu wpadkowym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony pozostaje pogląd, że przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 listopada 2012 r., KSP 15/12; z 24 września 2014 r., III SPP 206/14; z 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14; z 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; z 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; z 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; z 6 września 2023 r., I NSP 10/23). To oznacza, że niedopuszczalna jest skarga na przewlekłość postępowania zażaleniowego, jako postępowania incydentalnego (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14, z 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; z 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; z 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; z 5 czerwca 2025 r., I NSP 205/25). Jak wynika z akt sprawy, skarżący żąda stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie IV ACz 2784/24 z zażalenia na postanowienie Sadu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 maja 2024 r., II Cz 19/24 (k. 8533-8540, wraz z uzupełnieniem k. 8543) na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 29 listopada 2021 r., II Co 288/21. Z uwagi na to, że przedmiotowe postępowanie ma charakter incydentalny, skarga na przewlekłość jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. I NSP 249/25 3 Na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy o skardze na przewlekłość należało z urzędu zwrócić skarżącemu uiszczoną opłatę od skargi. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 373 § 1 w związku z art. 397 § 3 k.p.c. w związku z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł, jak w sentencji. [KF] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 5 ust. 1art. 2 ust. 1art. 17 ust. 3art. 373 § 1art. 397 § 3 KPCart. 8 ust. 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy