I NSP 351/24

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-10-01

Skład orzekający: Marek Dobrowolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu zażaleniowym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie może być wniesiona w postępowaniu zażaleniowym, ponieważ ma ono charakter incydentalny i nie jest objęte zakresem ustawy o skardze na przewlekłość. Ustawa ta dotyczy jedynie postępowań co do istoty sprawy, a nie postępowań wpadkowych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wskazując na brak rozpoznania jej zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w sprawie zabezpieczenia kontaktów z dziećmi i nadzoru kuratora. Skarga została wniesiona w toku postępowania zażaleniowego przed Sądem Apelacyjnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 351/24 POSTANOWIENIE Dnia 1 października 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Dobrowolski w sprawie ze skargi K. M. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie w sprawie o sygn. I ACz 471/24, z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w Krakowie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 1 października 2025 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE K. M. (dalej: „skarżąca”) dnia 31 maja 2024 r. (data prezentaty Sądu Apelacyjnego w Krakowie) wniosła skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Krakowie o sygn. akt I ACz 471/24. W uzasadnieniu skargi stwierdziła, że dnia 22 grudnia 2023 r. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z 10 listopada 2023 r. I C 1137/23, które nie zostało do chwili wniesienia skargi rozpoznane, co świadczy o niebywałej opieszałości Sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I NSP 351/24 2 Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Natomiast w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują możliwości wniesienia tej skargi w postępowaniu wpadkowym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego od dawna dominuje pogląd, że przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” a nie postępowanie zażaleniowe jako incydentalne (uboczne), którego bieg nie powoduje „przejścia” rozpoznania istoty sprawy do sądu wyższej instancji (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 15 listopada 2012 r., KSP 15/12; 24 września 2014 r., III SPP 206/14; 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14; 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; 6 września 2023 r., I NSP 10/23, 6 listopada 2024 r., I NSP 377/24). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd Najwyższy ustalił, że skarżąca domaga się stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie z zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego w Nowym Sączu w przedmiocie udzielenia zabezpieczenia kontaktów z małoletnimi dziećmi oraz poddania władzy rodzicielskiej stron nadzorowi kuratora. W takim stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że postępowanie w przedmiocie zażalenia I NSP 351/24 3 na postanowienie ma charakter incydentalny i z tej racji nie jest objęte ustawą o skardze na przewlekłość, zaś wniesiona skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 395 § 1 w zw. z art. 397 § 11 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł, jak w sentencji. sh [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 395 § 1art. 397 § 11art. 3941 § 3 KPCart. 8 ust. 2§ 1§ 11§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy