I NSP 424/26
PostanowienieIzba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2026-10-21
Skład orzekający: Prezes SN Krzysztof Wiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki złożona przez stronę osobiście, po zakończeniu postępowania, którego dotyczy, i bez zachowania wymogu zastępstwa procesowego, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, ponieważ skarżący nie sformułował wprost żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania ani nie przytoczył okoliczności uzasadniających takie żądanie. Ponadto, skarga została wniesiona po zakończeniu postępowania, którego dotyczyła, a skarżący nie był uprawniony do jej złożenia osobiście ze względu na obowiązek zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego przed Sądem Najwyższym.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Skarga została złożona osobiście przez skarżącego. Postępowanie, którego dotyczyła skarga, zakończyło się postanowieniem o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej. Skarżący przedstawił swoje zastrzeżenia, odnosząc się jednak do kwestii merytorycznych, a nie do czasu trwania postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.Pełny tekst orzeczenia
I NSP 424/26
POSTANOWIENIE
Dnia 21 października 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Krzysztof Wiak
w sprawie ze skargi M.B.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
w postępowaniu przed Sądem Najwyższym o sygn. I USK 463/26,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w
dniu 21 października 2026 r.,
odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
Pismem z 4 sierpnia 2026 r. M.B. (dalej: „skarżący”) złożył osobiście skargę
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu toczącym się
przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt I USK 463/26.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na odrzucenie.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu
przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora
i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023,
poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość postępowania”), strona może
wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy,
I NSP 424/26 2
nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki,
jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego
postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych
okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia
sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego
(przewlekłość postępowania).
Przepis art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania
określa wymogi formalne, jakie musi spełnić skarga na przewlekłość postępowania.
W związku z tym, skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym
dla pisma procesowego. Ponadto powinna ona zawierać: żądanie stwierdzenia
przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, oraz przytoczenie
okoliczności uzasadniających żądanie. Skargę, która nie spełnia wymagań
wskazanych w art. 6 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania,
sąd odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków (art. 9 ust. 1 ustawy o skardze
na przewlekłość postępowania).
W niniejszej sprawie skarżący nie sformułował wprost żadnego żądania –
zwłaszcza o stwierdzenie przewlekłości postępowania. Nie przytoczył też żadnych
okoliczności, które przynajmniej uprawdopodabniałyby wystąpienie przewlekłości
postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym w sprawie
o sygn. akt I USK 463/26. Przedstawił on jedynie swoje zastrzeżenia wobec
wydanego rozstrzygnięcia, odnosząc się jednak do kwestii merytorycznych,
nie zaś do czasu trwania postępowania przed Sądem Najwyższym.
Należy również zaznaczyć, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o skardze
na przewlekłość postępowania, skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu,
którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku
postępowania w sprawie. Skarżący wniósł skargę pismem z 4 sierpnia 2026 r.
Tymczasem w postępowaniu toczącym się pod sygn. akt I USK 463/26
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej skarżącego
postanowieniem z 15 czerwca 2026 r. Oznacza to, że skarżący wniósł niniejszą
skargę już po zakończeniu postępowania, którego skarga ta miała dotyczyć.
Co więcej, zgodnie z art. 871 § 1 zd. 1 k.p.c., w postępowaniu
przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów
lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników
patentowych. Zasada obowiązkowego zastępstwa stron przez adwokatów
I NSP 424/26 3
lub radców prawnych znajduje zastosowanie do skargi na przewlekłość
postępowania, podlegającej rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy i to niezależnie
od przedmiotu postępowania, którego dotyczy zarzucana przewlekłość.
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania
przez nią osobiście czynności procesowych jest zatem wyłączona. Oznacza to,
że skarżący nie był uprawniony do złożenia niniejszej skargi, a przez to skarga
ta była niedopuszczalna z mocy ustawy (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego
z 14 lutego 2023 r., I NSP 15/23).
Z tego względu Sąd Najwyższy na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 w zw. z art. 6
ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania w zw. z art. art. 871 § 1
zd. 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji.
Z.G.
[a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I NSP 128/23 2023-09-06Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, w części dotyczącej postępowania przed Sądem Najwyższym, spełnia wymogi formalne określone w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o skardze na…
- I NSP 408/25 2025-11-20Czy skarga na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może dotyczyć przewlekłości postępowania przed Sądem Najwyższym, w którym rozpoznawana jest taka skarga?
- I NSP 21/23 2023-03-22Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona do Sądu Najwyższego, podlega odrzuceniu, jeśli nie precyzuje sygnatury postępowania, którego dotyczy, lub jeśli została sp…
- I NSP 74/21 2021-07-06Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesiona w związku z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, które nie zostało formalnie wszczęte, podlega odrzuceniu?
- I NSP 62/22 2022-03-09Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, która nie zawiera uzasadnienia w postaci przytoczenia okoliczności uzasadniających żądanie, podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupe…
Powołane przepisy
art. 2 ust. 1art. 6 ust. 1art. 6 ust. 2art. 9 ust. 1art. 5 ust. 1art. 871 § 1art. 6
ust. 2§ 1
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 30.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy