I NSP 439/24

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-11-28

Skład orzekający: Maria Szczepaniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona w postępowaniu wpadkowym dotyczącym przekazania sprawy innemu sądowi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki może być wniesiona tylko w toku postępowania co do istoty sprawy, a nie w postępowaniu incydentalnym, takim jak wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi. Postępowanie w przedmiocie przekazania sprawy innemu sądowi ma charakter incydentalny i nie jest objęte ustawą o skardze na przewlekłość, co skutkuje odrzuceniem takiej skargi.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie. Skarga dotyczyła postępowania w przedmiocie przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, uznając ją za niedopuszczalną w postępowaniu incydentalnym.

Pełny tekst orzeczenia

I NSP 439/24 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec w sprawie ze skargi H.C. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu toczącym się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie o sygn. akt I ACo 489/23 na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 listopada 2024 r., odrzuca skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 5 lipca 2024 r. H.C. (dalej: „skarżący”) wniósł o: 1) stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie o sygn. akt I ACo 489/23, 2) zasądzenie od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Warszawie sumy pieniężnej w kwocie od 2 000 złotych do 20 000 złotych, 3) zobowiązanie Sądu Apelacyjnego w Warszawie do niezwłocznego wystąpienia do Sądu Najwyższego z wnioskiem o oznaczenie sądu do rozpoznania powództwa z wyłączeniem Sądu Okręgowego w Słupsku na terenie właściwości Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, 4) dopuszczenie dowodu z akt wskazanych postępowań sądowych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I NSP 439/24 2 Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Natomiast w myśl art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują możliwości wniesienia tej skargi w postępowaniu wpadkowym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego od dawna formułuje się pogląd, że przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” a nie postępowanie zażaleniowe jako incydentalne (uboczne), którego bieg nie powoduje „przejścia” rozpoznania istoty sprawy do sądu wyższej instancji (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 15 listopada 2012 r., KSP 15/12; 24 września 2014 r., III SPP 206/14; 13 listopada 2014 r., III SPP 227/14; 16 czerwca 2015 r., III SPP 12/15; 10 stycznia 2017 r., III SPP 65/16; 18 czerwca 2021 r., I NSP 39/21; 6 września 2023 r., I NSP 10/23). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd Najwyższy ustalił, że skarżący domaga się stwierdzenia przewlekłości postępowania w przedmiocie przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 442 pkt 1 k.p.c. W takim stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że postępowanie w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu I NSP 439/24 3 ma charakter incydentalny i z tej racji nie jest objęte ustawą o skardze na przewlekłość, zaś wniesiona skarga podlega odrzuceniu. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 395 § 1 w zw. z art. 397 § 11 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł, jak w sentencji. M.L. [ał]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 2 ust. 1art. 5 ust. 1art. 442 pkt 1 KPCart. 395 § 1art. 397 § 11art. 3941 § 3 KPCart. 8 ust. 2§ 1§ 11§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy