I NSW 580/23
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-28
Skład orzekający: Paweł Czubik, Oktawian Nawrot, Tomasz Przesławski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego ani dowodów na poparcie zarzutów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu, a w szczególności, czy w takiej sytuacji możliwe jest wezwanie do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Protest wyborczy, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego ani dowodów na poparcie zarzutów, podlega pozostawieniu bez dalszego biegu z uwagi na brak formalny. W postępowaniu zainicjowanym protestem wyborczym nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące wzywania do uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z mocą zasady prawnej.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła protest wyborczy przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu, zarzucając m.in. wielokrotne wykorzystywanie zaświadczenia o prawie do głosowania. Protest nie zawierał numeru PESEL skarżącej ani dowodów na poparcie zarzutów. Skarżąca nie podała również swojego adresu zamieszkania. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
I NSW 580/23 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Czubik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Oktawian Nawrot SSN Tomasz Przesławski w sprawie z protestu J. Ż. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych na 15 października 2023 r., przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 listopada 2023 r., pozostawia protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Pismem z 23 października 2023 r. (data nadania w placówce pocztowej), J. Ż. (dalej: „Skarżąca”) złożyła protest wyborczy, w którym podniosła szereg zarzutów rzutujących na wynik wyborów do Sejmu i Senatu przeprowadzonych 15 października 2023 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest należało pozostawić bez dalszego biegu.
I NSW 580/23 2 Zgodnie z art. 241 § 1 w związku z art. 258 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm., dalej: „k.wyb.”), protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nadanie w tym terminie protestu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu Najwyższego. Stosownie przy tym do treści art. 242 § 1 w związku z art. 258 k.wyb., Sąd Najwyższy rozpatruje protest wyborczy w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym i wydaje, w formie postanowienia, opinię w sprawie protestu. Obowiązek rozpoznania przez Sąd Najwyższy (na mocy wyżej powołanych przepisów ustrojowych) protestu wyborczego w postępowaniu nieprocesowym oznacza w szczególności, że protest – jako pierwsze pismo w sprawie – powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego, w tym zawierać oznaczenie numeru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) skarżącego, będącego osobą fizyczną (zob. art. 126 § 2 pkt 2 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 511 § 1 k.p.c.). Jednocześnie, w myśl art. 241 § 3 w związku z art. 258 k.wyb., wnoszący protest wyborczy powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. We wniesionym w niniejszej sprawie proteście wyborczym Skarżąca nie przedstawiła ani nie wskazała żadnych dowodów na poparcie postanowionego w nim zarzutu dotyczącego okoliczności wielokrotnego wykorzystywania zaświadczenia o prawie do głosowania w innych miejscach. Ponadto, Skarżąca w proteście wyborczym nie oznaczyła również swojego numeru PESEL. Oznacza to, że protest jest obarczony brakami formalnymi uniemożliwiającymi nadanie mu biegu, a zarazem niepodlegającym konwalidacji. Zgodnie z art. 243 § 1 w związku z art. 258 k.wyb., skutkuje to koniecznością pozostawienia protestu bez dalszego biegu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2023 r., I NSW 11/23).
I NSW 580/23 3 Podkreślenia jednocześnie wymaga, że brak jest podstaw do wezwania Skarżącej do usunięcia wskazanych wyżej braków formalnych protestu. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 25 października 2023 r., I NZP 8/23 – której nadano moc zasady prawnej – przesądzono bowiem, że w postępowaniu zainicjowanym protestem wyborczym nie mają zastosowania przepisy art. 130 § 1-2 oraz art. 1301a § 1-3 k.p.c., regulujące postępowanie naprawcze w sytuacji, kiedy pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. Skarżąca nie podała też swojego adresu zamieszkania, co stanowi kolejny brak formalny protestu. Z powyższych względów Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 243 § 1 in principio w związku z art. 258 k.wyb., postanowił jak w sentencji. [SOP] [ms]
Powiązane orzeczenia
- I NSW 256/23 2023-11-22Czy protest wyborczy, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego ani dowodów na poparcie zarzutów, może zostać pozostawiony bez dalszego biegu, a także czy w takim przypadku możliwe jest wezwanie do uzupełnienia braków fo…
- I NSW 454/23 2023-11-21Czy protest wyborczy, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego i nie przedstawia dowodów na poparcie zarzutów, podlega pozostawieniu bez dalszego biegu, a jeśli tak, to czy istnieje możliwość wezwania do uzupełnienia br…
- I NSW 1256/23 2023-11-28Czy protest wyborczy, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego i nie wskazuje dowodów na poparcie zarzutów, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 181/23 2023-11-22Czy protest wyborczy wniesiony do Sądu Najwyższego, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
- I NSW 221/23 2023-11-22Czy protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu RP, który nie zawiera numeru PESEL skarżącego, powinien zostać pozostawiony bez dalszego biegu?
Powołane przepisy
art. 241 § 1art. 258art. 242 § 1art. 126 § 2 pkt 2art. 187 § 1art. 511 § 1 KPCart. 241 § 3art. 243 § 1art. 130 § 1art. 1301a § 1§ 1§ 2 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy