I NSW 64/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-06-17

Skład orzekający: Tomasz Demendecki, Elżbieta Karska, Tomasz Przesławski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest wyborczy wniesiony przez wyborcę, który twierdzi, że głosował pod wpływem strachu wywołanego wypowiedzią osoby trzeciej, spełnia wymogi formalne określone w Kodeksie wyborczym, aby mógł być dalej procedowany?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawia protest wyborczy bez dalszego biegu, ponieważ nie spełnia on wymogów formalnych określonych w art. 321 § 3 Kodeksu wyborczego. Zarzuty protestu muszą być konkretne i odnosić się do naruszenia określonych przepisów Kodeksu wyborczego lub popełnienia przestępstwa przeciwko wyborom, mającego wpływ na wynik wyborów. Twierdzenie o głosowaniu pod wpływem strachu wywołanego wypowiedzią osoby trzeciej jest abstrakcyjne i nie mieści się w podstawach prawnych protestu.
Stan faktyczny
Dwoje wyborców wniosło do Sądu Najwyższego protest wyborczy przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. W swoich protestach wskazali, że głosowali pod wpływem strachu wywołanego wypowiedzią osoby reprezentującej prezydenta USA, co spowodowało oddanie głosu na niewłaściwą osobę. Sąd Najwyższy rozpoznał protesty na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawia protest wyborczy bez dalszego biegu na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb.

Pełny tekst orzeczenia

I NSW 64/25 POSTANOWIENIE Dnia 17 czerwca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Demendecki (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Elżbieta Karska SSN Tomasz Przesławski w sprawie z protestów wyborczych G. K. i T. K., przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 17 czerwca 2025 r., pozostawia protest wyborczy bez dalszego biegu. Elżbieta Karska Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski UZASADNIENIE G. K. pismem z dnia 3 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego) wniosła do Sądu Najwyższego protest wyborczy 2025 r. na prezydenta od wyniku wyborów na prezydenta K. Nawrockiego. W piśmie tym wskazała, iż dokonała głosowania pod wpływem strachu wywołanym wypowiedzią osoby reprezentującej prezydenta Trumpa z USA, aby głosować na K. Nawrockiego, a jej lęk spowodował oddanie głosu na niewłaściwą osobę. T. K. pismem z dnia 3 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego) wniósł do Sądu Najwyższego tożsamy protest jak G. K., zawierający takie same okoliczności. I NSW 64/25 2 Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej na zasadach określonych w ustawie. Stosownie do art. 321 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 365; dalej: „k.wyb.”), wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty. Przedmiotem zarzutów protestu może być 1) popełnienie przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, 2) naruszenie przepisów k.wyb. dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mające wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1 k.wyb.). Natomiast, zgodnie z art. 322 § 1 k.wyb., Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Przepis ten odsyła do treści całego art. 321 k.wyb., a zatem do wszystkich jego jednostek redakcyjnych, czyli również do § 3 określającego podstawowe warunki, którym protest wyborczy powinien odpowiadać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2015 r., III SW 59/15). Sąd Najwyższy podkreśla, że podstawowym celem protestu przeciwko ważności wyborów jest ochrona indywidualnych uprawnień wyborcy, dlatego też jego zarzuty muszą być konkretne, odnoszące się do ściśle określonej sytuacji dotyczącej danego wyborcy, a nie abstrakcyjne. We wniesionych w terminie protestach wyborczych wnoszący protesty nie wskazali, do naruszenia których przepisów Kodeksu wyborczego dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mającego wpływ na wynik wyborów lub do jakiego przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wynik wyborów, ich zdaniem doszło. Natomiast, podnoszony przez nich zarzut dotyczący „głosowania pod wpływem strachu I NSW 64/25 3 wywołanym wypowiedzią osoby reprezentującej prezydenta Trumpa z USA” nie mieści się w podstawach prawnych protestu i jawi się jako abstrakcyjny. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 k.wyb. w zw. z art. 321 § 3 k.wyb. orzekł, jak w sentencji postanowienia. Elżbieta Karska Tomasz Demendecki Tomasz Przesławski [MWR] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 129 ust. 2art. 321 § 3art. 82 § 1art. 322 § 1art. 321§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy