I NSW 79/20

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2020-07-15

Skład orzekający: Jacek Widło, Marcin Łochowski, Grzegorz Żmij

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Komitet Społeczny posiada legitymację do wniesienia protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu, uznając, że Komitet Społeczny nie posiada legitymacji do jego wniesienia. Zgodnie z przepisami, prawo do złożenia protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta RP przysługuje wyborcy lub pełnomocnikowi wyborczemu, a nie komitetowi społecznemu czy stowarzyszeniu. Sąd powołał się na art. 322 § 1 Kodeksu wyborczego, który stanowi, że protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną podlega pozostawieniu bez dalszego biegu.
Stan faktyczny
Komitet Społeczny wniósł do Sądu Najwyższego „Protest Wyborczy w trybie wyborczym”, domagając się sprawdzenia działalności komisji wyborczej, przywrócenia prawidłowości głosowania oraz zbadania potencjalnych przestępstw wyborczych. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym. Stwierdzono, że podmiot wnoszący protest nie jest wyborcą ani pełnomocnikiem wyborczym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I NSW 79/20 POSTANOWIENIE Dnia 15 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Widło (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marcin Łochowski SSN Grzegorz Żmij w sprawie z protestu Komitetu Społecznego […] przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przy udziale: 1) Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, 2) Prokuratora Generalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 lipca 2020 r. postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE W dniu 14 lipca 2020 r. Komitet Społeczny [...] wniósł do Sądu Najwyższego „Protest Wyborczy w trybie wyborczym”, wnosząc o „sprawdzenie działalności obwodowej komisji wyborczej jak i posiadanych kompetencji przez pracowników Obwodowej Komisji Wyborczej nr. […] w W.”. W proteście zażądano: 1. sprawdzenia posiadanych kompetencji przez członków komisji nr […] w W., jak i pracowników i członków PKW, 2. przywrócenia powszechności, tajności i bezpośredniości głosowania i nakazanie w tym lokalu głosowania po raz kolejny wszystkim mieszkańcom z tego 2 obwodu, jak i włączenie osób, które nie mogły skorzystać z prawa wyborczego wcześniej, 3. sprawdzenie czy nie doszło do przestępstwa w postaci m.in. wyciągnięcia kart wyborczych z niezabezpieczonej urny wyborczej. Protest został złożony w ośmiu jednobrzmiących egzemplarzach. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Protest wyborczy Komitetu Społecznego [...] podlega pozostawieniu bez dalszego biegu. Zgodnie z art. 129 ust. 2 Konstytucji RP wyborcy (a także pełnomocnikowi Komitetu Wyborczego), przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyboru. Zasady i tryb organizacji wyborów Prezydenta RP w związku z ogłoszonym stanem epidemii na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej reguluje ustawa z dnia 2 czerwca 2020 r. o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego. W zakresie nieuregulowanym w ww. ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (art. 1 ust. 2 ustawy). Prawo (legitymację) do złożenia protestu wyborczego przeciwko wyborowi Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej posiada wyborca, a więc osoba fizyczna, której nazwisko w dniu wyborów jest umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania (art. 82 § 4 k.wyb.) oraz przewodniczący właściwej komisji wyborczej a także pełnomocnik wyborczy (art. 82 § 5 k.wyb.) Niniejszy protest wniósł Komitet Społeczny [...], co wskazano zarówno w części wstępnej pisma, jak i w miejscu podpisu, gdzie zastosowano pieczęć Komitetu oraz nieczytelny podpis. Nie można więc także zidentyfikować reprezentanta tego Komitetu. Składającym protest nie jest więc wyborca – osoba fizyczna. Komitet czy stowarzyszenie nie ma czynnych praw wyborczych, jak również nie można uznać, że działa jako pełnomocnik wyborczy. 3 Zgodnie z art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb. Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 321 k.wyb. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 322 § 1 zd. 1 k.wyb. w zw. art. 15 ust. 2 ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego w zw. z art. 321 § 1 k.wyb. i w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy pozostawił protest bez dalszego biegu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 129 ust. 2art. 1 ust. 2art. 82 § 4art. 82 § 5art. 322 § 1art. 321art. 15 ust. 2art. 321 § 1§ 4§ 5§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy