I NSWR 1557/23

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2023-11-28

Skład orzekający: Janusz Niczyporuk, Tomasz Demendecki, Elżbieta Karska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protest przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, oparty na twierdzeniu o trwającym stanie wojennym od 1939 r., spełnia wymogi formalne i merytoryczne określone w ustawie o referendum ogólnokrajowym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu, ponieważ zarzuty podniesione przez skarżącego nie mieściły się w katalogu przyczyn dopuszczalności protestu określonym w art. 33 ust. 1 ustawy o referendum ogólnokrajowym. Ustawa ta precyzuje, że protest może być wniesiony jedynie ze względu na zarzut dopuszczenia się przestępstwa przeciwko referendum lub naruszenia przepisów ustawy dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyniku referendum.
Stan faktyczny
M. P. wniósł do Sądu Najwyższego protest przeciwko ważności referendum przeprowadzonego 15 października 2023 r. Skarżący argumentował, że w Polsce trwa stan wojenny od 1939 r., co uniemożliwia przeprowadzenie wyborów i referendum. Sąd Najwyższy rozpoznał protest na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić protest bez dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

I NSWR 1557/23 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Janusz Niczyporuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Demendecki SSN Elżbieta Karska w sprawie z protestu M. P., przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego, przy udziale Prokuratora Generalnego i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 28 listopada 2023 r., postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. UZASADNIENIE Pismem z 25 października 2023 r. (25 października - data stempla pocztowego) M. P. (dalej: „Skarżący”) wniósł do Sądu Najwyższego protest przeciwko ważności referendum przeprowadzonego 15 października 2023 r. W uzasadnieniu protestu Skarżący stwierdził, że w Polsce trwa stan wojny, w związku z czym wybory i referendum nie może być przeprowadzone. W ocenie Skarżącego stan ten od 1939 r. nie został zniesiony. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: I NSWR 1557/23 2 Zasady wnoszenia protestów przeciwko ważności referendum ogólnokrajowego określa ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (tekst jedn. Dz.U. 2020, poz. 851 ze zm., dalej: „u.r.o.”). Zgodnie z art. 33 ust. 1 tej ustawy, przeciwko ważności referendum może być wniesiony protest ze względu na zarzut dopuszczenia się przestępstwa przeciwko referendum lub naruszenia przepisów u.r.o. dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyniku referendum. Wszelkie inne zarzuty stanowią wyjście poza przewidziany ustawą przedmiot protestu, co czyni go niedopuszczalnym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 2007 r., III SW 30/07, niepublikowane). Zgodnie natomiast z art. 34 ust. 1, protest przeciwko ważności referendum wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Stosownie do art. 34 ust. 2 u.r.o., do warunków i trybu wnoszenia protestu przeciwko ważności referendum stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. 2022, poz. 1277 ze zm., dalej: „k.wyb.”). Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę do tego nieuprawnioną lub niespełniający warunków określonych w art. 241 k.wyb. Zgodnie z art. 242. § 1 k.wyb. Sąd Najwyższy rozpatruje protest w składzie 3 sędziów w postępowaniu nieprocesowym. Warunki pisma procesowego zostały zaś ujęte w art. 125 i nast. k.p.c. W rozpoznawanej sprawie zarzuty przedstawione przez Skarżącego nie mieszczą się w przedmiocie protestu określonym w art. 33 ust. 1 u.r.o., bowiem nie dotyczą dopuszczenia się przestępstwa przeciwko referendum lub naruszenia przepisów niniejszej ustawy dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyniku referendum. Z powyższych względów, na podstawie art. 34 ust. 2 u.r.o. w zw. z art. 243 § 1 k.wyb. postanowiono o pozostawieniu protestu bez dalszego biegu. [SOP] [ms] I NSWR 1557/23 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 33 ust. 1art. 34 ust. 1art. 34 ust. 2art. 241art. 242art. 125art. 243 § 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy