I NWW 146/25

PostanowienieIzba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-11-12

Skład orzekający: Paweł Księżak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie asesora sądowego od orzekania w sprawie karnej, dotyczący zarzutów braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego, należy do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpoznania wniosku o wyłączenie asesora sądowego, uznając, że sprawa ta nie należy do jego właściwości. Rozstrzygnięcie oparto na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który stwierdził naruszenie prawa UE przez Polskę w zakresie przekazania do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznawania zarzutów dotyczących braku niezależności sądu lub niezawisłości sędziego. Sąd Najwyższy uznał, że wyrok TSUE powinien być wykonany, co w tym przypadku oznacza przekazanie sprawy do sądu właściwego do rozpoznania wniosku z pominięciem wadliwego przepisu.
Stan faktyczny
S.J. złożył wniosek o wyłączenie asesora sądowego Sądu Rejonowego w Staszowie od orzekania w sprawie karnej o sygn. II K 36/25. Wniosek dotyczył zarzutów związanych z brakiem niezależności sądu lub niezawisłości sędziego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Staszowie.

Pełny tekst orzeczenia

I NWW 146/25 POSTANOWIENIE Dnia 12 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie z wniosku S.J. oskarżonego o czyn z art. 157 § 2 k.k., po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 12 listopada 2025 r., wniosku o wyłączenie asesora sądowego Sądu Rejonowego w Staszowie J. K. od orzekania w sprawie o sygn. II K 36/25 stwierdza swoją niewłaściwość i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Staszowie. UZASADNIENIE Pismem oznaczonym datą 17 września 2025 r. S.J. wniósł o wyłączenie asesora sądowego Sądu Rejonowego w Staszowie X. Y. od orzekania w sprawie o sygn. II K 36/25. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca 2022 r., wydanym w sprawie C 204/21, Trybunał uznał, że Rzeczpospolita Polska naruszyła prawo Unii Europejskiej m.in. poprzez przyjęcie i utrzymanie w mocy art. 26 §§ 2 i 4-6 oraz art. 82 §§ 2-5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym I NWW 146/25 2 (dalej: „u.SN”) w zmienionym brzmieniu, jak również art. 10 ustawy z dnia 20 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw; przekazując do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawanie zarzutów i zagadnień prawnych dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Na tej podstawie, zdaniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej zgodnie z art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 47 karty praw podstawowych oraz na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej i zasady pierwszeństwa prawa Unii. W ocenie Sądu Najwyższego wskazane orzeczenie, zgodnie z art. 91 ust. 2, w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasadami efektywności i lojalnej współpracy, winno być wykonane – w zakresie posiadanych kompetencji – przez wszystkie organy państwa, w tym również przez organy wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie realizacja przedmiotowego wyroku musi zatem polegać na przekazaniu sprawy do sądu, który byłby właściwy do rozpoznania wniosku strony przy pominięciu dyspozycji art. 26 § 2 u.SN. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przy pominięciu treści wskazanego przepisu sprawa, w której został złożony wniosek o wyłączenie sędziów nie należy do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, określonej w art. 26 § 1 u.SN. Wobec powyższego na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. wniosek należało przekazać według właściwości. [r.g.] I NWW 146/25 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 157 § 2 KKart. 26art. 82art. 10art. 19 ust. 1art. 47art. 267art. 91 ust. 2art. 91 ust. 1art. 26 § 2art. 26 § 1art. 35 § 1 KPK

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy