I NWW 54/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-04-03

Skład orzekający: Leszek Bosek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona może skutecznie domagać się wyłączenia sądu, a nie tylko sędziego, na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego?
Ratio decidendi
Strona nie może skutecznie domagać się wyłączenia sądu, a jedynie może wnioskować o wyłączenie sędziego od orzekania, powołując się na przesłanki określone w art. 48 i 49 k.p.c. Nawet wprowadzenie art. 48¹ k.p.c. nie zmienia tej zasady, gdyż dopuszcza on jedynie wyjątkowo wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy przez sąd przełożony w ściśle określonych przypadkach wyłączenia sędziego.
Stan faktyczny
Pozwany złożył wniosek o wyłączenie sędziego oraz o „wyłączenie sądu” w sprawie o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, a wniosek o „wyłączenie sądu” przekazał do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o „wyłączenie sądu”.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie sądu.

Pełny tekst orzeczenia

I NWW 54/25 POSTANOWIENIE Dnia 3 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bosek w sprawie z powództwa G. M. przeciwko M. M. i B. M. o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 3 kwietnia 2025 r., na skutek wniosku pozwanego o wyłączenie sądu, przekazanego przez Sąd Rejonowy w Piasecznie postanowieniem z dnia 3 września 2024 r., I C 1148/23 odrzuca wniosek. UZASADNIENIE Pismem z 9 kwietnia 2024 r. pozwany M. M. zażądał wyłączenia sędziego X. Y. od rozpoznania sprawy o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu mieszkalnego, a także o „wyłączenie sądu”. Sąd Rejonowy w Piasecznie postanowieniem z 29 kwietnia 2024 r., I C 1148/23 oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, a postanowieniem z 3 września 2024 r., I C 1148/23 przekazał wniosek o „wyłączenie sądu” do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że strona nie może skutecznie domagać się wyłączenia sądu, a jedynie wnioskować o wyłączenie od orzekania I NWW 54/25 2 sędziego i to tylko sędziego wyznaczonego do rozpoznania sprawy, z powołaniem się na przesłanki, o których mowa w art. 48 k.p.c. i art. 49 k.p.c. Także nowy art. 48¹ Kodeksu postępowania cywilnego nie zmienia tego stanu rzeczy, skoro dopuszcza tylko wyjątkowo wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy przez sąd przełożony w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 Kodeksu postępowania cywilnego. Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy w Piasecznie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego. Także analiza wniosku pozwanego wskazuje na jego konstrukcyjne braki. W tym stanie rzecz Sąd Najwyższy postanowił, jak w sentencji. [kf] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 48 KPCart. 49 KPCart. 48art. 48 § 1 pkt 1§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy