I NZ 10/25

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2025-04-15

Skład orzekający: Janusz Niczyporuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego odrzucające skargę na przewlekłość postępowania jest dopuszczalne?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, ponieważ orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu, chyba że ustawa wyraźnie stanowi inaczej. W analizowanej sprawie brak było takiego przepisu, który dopuszczałby zaskarżenie postanowienia Sądu Najwyższego odrzucającego skargę na przewlekłość postępowania. Sąd podkreślił, że Sąd Najwyższy działa poza tokiem instancji w szczególnych przypadkach, a jego orzeczenia mają charakter ostateczny.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. Sąd Najwyższy postanowieniem z 30 grudnia 2024 r. odrzucił tę skargę jako niespełniającą wymogów formalnych. Skarżąca zaskarżyła to postanowienie Sądu Najwyższego zażaleniem, zarzucając obrazę art. 45 Konstytucji RP. Sąd Najwyższy rozpoznał to zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie Sądu Najwyższego z 30 grudnia 2024 r.

Pełny tekst orzeczenia

I NZ 10/25 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Janusz Niczyporuk w sprawie ze skargi H.Y. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w G. w sprawie o sygn. […], na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 15 kwietnia 2025 r., w przedmiocie zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Najwyższego z 30 grudnia 2024 r. sygn. […], odrzuca zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy postanowieniem z 30 grudnia 2024 r., I NSP 437/24, odrzucił skargę na przewlekłość postępowania w sprawie ze skargi H.Y. (dalej także: „Skarżąca”) na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w G. w sprawie o sygn. […] jako niespełniającą wymagań z art. 9 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. 2018, poz. 75). H.Y. na podstawie art. 39816 k.p.c. zaskarżyła w całości wskazane wyżej postanowienie Sądu Najwyższego z 30 grudnia 2024 r., doręczone jej z uzasadnieniem 8 stycznia 2025 r. wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu I NZ 10/25 2 postanowieniu skarżąca zarzuciła oczywistą i rażącą obrazę prawa, tj. art. 45 Konstytucji RP. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W pierwszej kolejności podkreślić należy, że orzeczenia Sądu Najwyższego nie podlegają zaskarżeniu. Orzeczenie Sądu Najwyższego jest orzeczeniem ostatecznym i dlatego nie przysługuje na nie środek zaskarżenia. Wyjątek musiałby być wyraźnie wskazany w ustawie. W przedmiotowej sprawie brak jest takiego wyjątku w ustawie o Sądzie Najwyższym, czy w ustawie Kodeks postępowania cywilnego, a także w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn.: Dz.U. 2023 poz. 1725). Sąd Najwyższy nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, lecz poza tokiem instancji w szczególnych przypadkach wymienianych ww. ustawach. Wynika z tego, że Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 lutego 2017 r., sygn. akt II PO 1/17). Niezaskarżalność orzeczeń Sądu Najwyższego w swoim orzecznictwie podkreśla również Trybunał Konstytucyjny. W wyroku z 13 października 2015 r. w sprawie SK 63/12 Trybunał stwierdził, że w świetle konstytucyjnej roli Sądu Najwyższego, ogólna zasada niezaskarżalności orzeczeń wydawanych przez Sąd Najwyższy, uwarunkowana jest modelem funkcjonowania Sądu Najwyższego w systemie organów władzy sądowniczej. Niezależnie od powyższego katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest ściśle limitowany (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt I PZ 2/17). Zgodnie z art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Stosownie do § 11 przytoczonego przepisu, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku I NZ 10/25 3 sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Z kolei jak stanowi § 3, do postępowania przed Sądem Najwyższym toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio art. 394 § 2 i 3, art. 395, art. 397 § 1 i 11, art. 3986 § 3, art. 39814, art. 39815 § 1 zdanie pierwsze, art. 39816, art. 39817 i art. 39821. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 9 ust. 1art. 39816 KPCart. 45art. 3941 § 1 KPCart. 394 § 2art. 395art. 397 § 1art. 3986 § 3art. 39814art. 39815 § 1art. 39816art. 39817

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy