I NZ 2/24

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2024-07-04

Skład orzekający: Mirosław Sadowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione do Sądu Najwyższego w przedmiocie stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sporządzone z naruszeniem wymogu zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, ponieważ zostało ono wniesione z naruszeniem wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 3986 § 3 k.p.c. Konsekwencją odrzucenia zażalenia jest umorzenie postępowania w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy odrzucił skargę z powodu jej złożenia z naruszeniem przepisów proceduralnych i braku opłaty. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, domagając się jego uchylenia. Zażalenie zostało wniesione osobiście przez skarżącą, bez udziału adwokata lub radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie skarżącej i umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

I NZ 2/24 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Sadowski w sprawie ze skargi A. C. przeciwko L. Sp. z o.o. z siedzibą w B. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 24 listopada 2023 r. o sygn. II C 889/23, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 4 lipca 2024 r., na skutek zażalenia skarżącej na postanowienie Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 18 grudnia 2023 sygn. II WSC 1/23, I. odrzuca zażalenie; II. umarza postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2023 r. Sąd Rejonowy w Białymstoku sygn. II WSC 1/23, odrzucił skargę A. C.(dalej: „skarżąca”) o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w trybie art. 4241 k.p.c. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Rejonowy w Białymstoku wskazał, że skarga została złożona z naruszeniem art. 871 §1 k.p.c. osobiście przez skarżącą oraz z pominięciem złożenia opłaty. W konsekwencji skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. I NZ 2/24 2 Na powyższe postanowienie zażalenie wywiodła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Nadto skarżąca wniosła o uzupełnienie przez sąd zaskarżonego postanowienia w sposób przewidziany w art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. poprzez brak pełnego uzasadnienia; 2. art. 5 k.p.c. poprzez brak pouczenia w postanowieniu, w zakresie czy i jak należy dokonać opłaty z tytułu wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia cywilnego poprzez nieprawidłową wykładnie; 3. art. 767 k.p.c., art. 384 k.p.c. poprzez nieprawidłową wykładnię; 4. art.103 k.p.c. i art. 118 k.p.c. poprzez niezasadną wykładnię i wadliwą subsumpcję stanu faktycznego; 5. art. 4241 k.p.c. i art. 4246 k.p.c. z uwagi na błąd co do prawa. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie podlegało odrzuceniu. Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników patentowych. Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. W przypadku zażalenia rozpoznawanego przez Sąd Najwyższy w tym postanowieniu niezbędne jest sięgnięcie do przepisów o postępowaniu zażaleniowym w sprawach cywilnych regulujących zdolność postulacyjną strony. Zgodnie z art. 3941 § 3 k.p.c. do postępowania toczącego się przed Sądem Najwyższym na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio między innymi w art. 3986 § 3 k.p.c., zażalenie powinno więc być sporządzone przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym zgodnie z dyspozycją normy art. 871 § 1 k.p.c. chyba, że stroną, jej przedstawicielem ustawowym lub pełnomocnikiem jest sędzia, prokurator, notariusz lub osoba z tytułem profesora lub doktora habilitowanego I NZ 2/24 3 nauk prawnych, a także gdy stroną lub jej przedstawicielem ustawowym jest adwokat lub radca prawny (art. 871 § 2 k.p.c.). Tym samym zażalenie w zakresie, w którym właściwym do rozpoznania jest Sąd Najwyższy wniesione z pominięciem przymusu adwokacko-radcowskiego, podlega odrzuceniu na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w z. z art. 3986 § 3 k.p.c. i art. 871 § 1 k.p.c. o czym Sąd Najwyższy postanowił w punkcie I sentencji postanowienia. Konsekwencją odrzucenia zażalenia jest zbędność orzekania w przedmiocie wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych, o czym orzeczono w punkcie II sentencji postanowienia. [SOP] (r.g.)

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4241 KPCart. 871 §1 KPCart. 4246 § 3 KPCart. 328 § 2 KPCart. 361 KPCart. 5 KPCart. 767 KPCart. 384 KPCart.103 KPCart. 118 KPCart. 4246 KPCart. 871 § 1 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy