III ARN 46/87

WyrokSąd Najwyższy1988-02-26

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wywłaszczenia nieruchomości rolnej, która stanowiła gospodarstwo rolne, organ administracji państwowej ma obowiązek rozważyć przyznanie właścicielowi nieruchomości zamiennej jako formy odszkodowania, zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i poprzedzające go decyzje, uznając, że organy administracji państwowej rażąco uchybiły zasadom postępowania administracyjnego. W przypadku wywłaszczenia nieruchomości rolnej stanowiącej gospodarstwo rolne, właścicielowi należy w miarę możliwości przyznać na jego żądanie odpowiednią nieruchomość zamienną tytułem odszkodowania, zgodnie z art. 65 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Zaniechanie wyjaśnienia i rozważenia możliwości przyznania takiej nieruchomości stanowi naruszenie art. 7, 8 i 9 k.p.a., które nakazują uwzględnianie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za nieruchomość rolną przejętą przez Państwo. Właściciel żądał przyznania nieruchomości zamiennej. Organ administracji państwowej zaniechał rozważenia tej możliwości, co doprowadziło do wydania decyzji, które następnie zostały zaskarżone.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok oraz poprzedzające go decyzje.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejętą na rzecz Państwa nieruchomość na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 3 lipca 1987 r. SA/Po 282/86uchyla zaskarżony wyrok oraz poprzedzające go decyzje (...).Uzasadnienie faktycznePrzy rozpoznawaniu sprawy o odszkodowanie za przejętą przez Państwo nieruchomość należącą do skarżącego, znajdują zastosowanie przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22 poz. 99/, a w szczególności art. 65 tej ustawy.Zgodnie zaś z tym przepisem właścicielowi wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej gospodarstwo rolne należy w miarę możliwości przyznać na jego żądanie tytułem odszkodowania odpowiednią nieruchomość zamienną.Jest zaś bezsporne, że nieruchomość skarżącego przejętą przez Państwo stanowiło gospodarstwo rolne, zaś skarżący zgłosił takie żądanie, w toku postępowania administracyjnego.W tej sytuacji obowiązkiem terenowych organów administracji państwowej było wyjaśnienie i rozważenie możliwości przyznania skarżącemu tytułem odszkodowania odpowiedniej nieruchomości zamiennej.Zaniechanie przeprowadzenia postępowania w tym zakresie rażąco uchybia zasadom wyrażonym w art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a., w myśl których organy administracji państwowej mają obowiązek przy załatwianiu sprawy mieć na względzie zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes obywateli.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 65art. 7art. 8art. 9 KP

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.