I ZI 30/22
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2023-12-05
Skład orzekający: Maria Szczepaniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prokurator, który złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie innego prokuratora do odpowiedzialności karnej, może domagać się zwrotu uzasadnionych wydatków poniesionych w związku z tym postępowaniem?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że prokurator występujący w postępowaniu o zezwolenie na pociągnięcie innego prokuratora do odpowiedzialności karnej ma status strony i może domagać się zwrotu uzasadnionych wydatków, takich jak koszty przejazdu i nadania pism procesowych. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w takich sprawach powinno opierać się na przepisach Kodeksu postępowania karnego, w szczególności na art. 616 § 1 pkt 2, art. 626 § 2 i art. 632 pkt 2 k.p.k., zgodnie z którymi Skarb Państwa ponosi koszty procesu w sprawach z oskarżenia publicznego, chyba że ustawa stanowi inaczej.Stan faktyczny
Prokurator X.Y. złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej innego prokuratora. Po nieuwzględnieniu wniosku przez Sąd Najwyższy, prokurator X.Y. wystąpił o zwrot uzasadnionych wydatków poniesionych w związku z tym postępowaniem, obejmujących koszty przejazdu do Sądu Najwyższego i z powrotem oraz koszty nadania pism procesowych. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o zwrot kosztów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz prokuratora X.Y. kwotę 742,43 zł tytułem zwrotu uzasadnionych wydatków, wstrzymując wykonanie postanowienia do czasu jego uprawomocnienia.Pełny tekst orzeczenia
I ZI 30/22 POSTANOWIENIE Dnia 5 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec w sprawie prokuratora Prokuratury Rejonowej w E. X.Y. po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 5 grudnia 2023 r., bez udziału stron wniosku prokuratora X.Y. o zwrot kosztów podróży oraz kosztów nadania pism procesowych na podstawie art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2023, poz. 1360 t.j. ze zm.) dalej: Prawo o prokuraturze oraz art. 462 § 1 k.p.k. postanowił: 1. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz X.Y. kwotę 742,43 zł (siedemset czterdzieści dwa złote czterdzieści trzy groszy) tytułem zwrotu poniesionych w sprawie uzasadnionych wydatków; 2. wstrzymać wykonanie pkt 1 do czasu uprawomocnienia się niniejszego postanowienia oraz uchwały z dnia 16 marca 2023 r. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 16 marca 2023 r., nieprawomocną uchwałą nie uwzględnił wniosku Zastępcy Prokuratora Prokuratury Okręgowej w T. o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokuratora Prokuratury Rejonowej w E. X.Y. (k. 663). Prokurator X.Y. złożył w dniu 16 marca 2023 r., uzupełniony w dniu 16 listopada 2023 r., wniosek o zasądzenie na jego rzecz uzasadnionych
I ZI 30/22 2 wydatków, które poniósł w sprawie, tj. kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania do Sądu Najwyższego i z powrotem oraz kosztów nadania pism procesowych w niniejszej sprawie wraz z ich wysokością (k. 660-661 oraz pismo z dnia 16 listopada 2023 r.) Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zgodnie z art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k., do kosztów procesu należą uzasadnione wydatki stron. W myśl art. 626 § 2 k.p.k., jeżeli w orzeczeniu nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również, gdy zachodzi konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji, sąd odwoławczy. Z kolei, w myśl art. 632 pkt 2 k.p.k., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego - Skarb Państwa. W postępowaniu w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej stosuje się przepisy postępowania karnego, co wynika z art. 135 § 14 w zw. z art. 171 pkt 1 Prawo o prokuraturze. Koszty postępowania dyscyplinarnego, oznaczające w realiach niniejszej sprawy koszty postępowania delibacyjnego, należy odnosić do karnoprocesowego pojęcia kosztów sądowych, jakie funkcjonuje na gruncie Kodeksu postępowania karnego. W postępowaniu w przedmiocie wniosku o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej (art. 135 Prawo o prokuraturze), prokurator ma status strony, uprawnienie do udziału w posiedzeniu, czy też do zaskarżenia uchwały uwzględniającej wniosek. Z jego udziałem mogą łączyć się określone wydatki, co do których rozstrzygnięcie winno znajdować oparcie w stosowanych odpowiednio art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k., art. 626 § 2 k.p.k. i art. 632 pkt 2 k.p.k. W niniejszej sprawie, w orzeczeniu kończącym postępowanie, tj. we wskazanej wyżej uchwale, Sąd Najwyższy nie określił, kto i w jakim zakresie ponosi koszty procesu, gdyż rozstrzygnięcie zawarte w jej pkt II dotyczy jedynie kosztów postępowania dyscyplinarnego.
I ZI 30/22 3 Z tego względu konieczne stało się wydanie postanowienia w tym zakresie, w oparciu o zasadę wynikającą z art. 632 pkt 2 k.p.k. Do kosztów tych należy zaliczyć koszty korespondencji oraz dojazdu do Sądu Najwyższego, gdyż były one bezpośrednio związane z czynnościami procesowymi w niniejszej sprawie. Prokurator X.Y. stawił się w Sądzie Najwyższym w dniu 3 marca 2023 r. w celu przejrzenia akt sprawy oraz w dniu 16 marca 2013 r. w charakterze strony postępowania, a nadto skierował do Sądu Najwyższego pisma procesowe. W związku z tymi czynnościami domagał się zasądzenia kwoty 326,90 zł z tytułu dojazdu do i z Sądu Najwyższego w dniach 3 marca i 16 marca 2023 r. oraz z tytułu kosztów przesyłek pocztowych (pismo z dnia 16 marca 2023 r. – k. 660-661) w łącznej wysokości 384,03 zł oraz uzupełniająco kwoty w wysokości 31,50 zł tytułem skierowanych pism procesowych (pismo z dnia 16 listopada 2023 r.), a więc w łącznej wysokości 742,43 zł. W tym stanie rzeczy uzasadnione wydatki, których zwrotu słusznie domaga się prokurator X.Y., należało na jego rzecz zasądzić, przy czym zasądzoną kwotę należy wypłacić po uprawomocnieniu się niniejszego postanowienia (pkt 2) oraz uchwały z dnia 16 marca 2023 r., sygn. akt I ZI 30/22, z którą to uchwałą postanowienie niniejsze ma ścisły procesowy związek. Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [M. T.] [ał]
Powiązane orzeczenia
- I ZI 14/23 2023-06-22Czy prokurator, którego wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej nie został uwzględniony, ma prawo do zwrotu uzasadnionych wydatków poniesionych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym?
- II ZIZ 20/23 2023-10-24Czy prokurator, który w postępowaniu o zezwolenie na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej występuje w charakterze strony, ma prawo do zwrotu uzasadnionych wydatków poniesionych w związku z tym postępowaniem?
- II DIZ 39/21 2021-09-28Czy prokuratorowi, któremu odmówiono zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, przysługuje zwrot kosztów przejazdów do sądów obu instancji?
- I DO 6/19 2019-03-19Czy prokuratorowi, którego postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone, przysługuje zwrot kosztów przejazdu do sądu?
- II DIZ 18/21 2021-03-22Czy prokuratorowi, któremu odmówiono zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, przysługuje zwrot kosztów związanych z ustanowieniem obrońcy?
Powołane przepisy
art. 616 § 1 pkt 2 KPKart. 626 § 2 KPKart. 632 pkt 2 KPKart. 171 pkt 1art. 462 § 1 KPKart. 135 § 14art. 135§ 1 pkt 2§ 2§ 1§ 14
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy