I ZO 41/25
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-04-23
Skład orzekający: Paweł Wojciechowski, Jacka Błaszczyka, Marka Siwka, Jacek Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego złożony w postępowaniu incydentalnym, dotyczącym wniosku o zbadanie niezawisłości sędziego, powinien zostać zawieszony na czas trwania zawieszenia postępowania głównego, w którym badana jest niezawisłość tego sędziego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy postanowił zawiesić postępowanie z wniosku o wyłączenie sędziego, ponieważ wniosek ten dotyczy postępowania incydentalnego, które zostało wyznaczone do rozpoznania sprawy o zbadanie niezawisłości sędziego. Ponieważ postępowanie główne zostało już zawieszone z powodu długotrwałej przeszkody uniemożliwiającej jego prowadzenie, konieczne stało się zawieszenie również postępowania incydentalnego, do czasu podjęcia postępowania głównego.Stan faktyczny
Sędzia SN Marek Siwek złożył wniosek o wyłączenie sędziego SN Jacka Błaszczyka od rozpoznania sprawy o sygn. akt I ZB 5/25. Sprawa ta dotyczy zbadania spełnienia przez SSN Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności. Postępowanie w sprawie I ZB 5/25 zostało już wcześniej zawieszone. Wniosek o wyłączenie sędziego został złożony w trakcie trwania tego zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił zawiesić postępowanie z wniosku SSN Marka Siwka o wyłączenie sędziego na czas trwania zawieszenia postępowania w sprawie o sygn. akt I ZB 5/25.Pełny tekst orzeczenia
I ZO 41/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 23 kwietnia 2025 r. wniosku sędziego SN Marka Siwka z dnia 26 lutego 2025 r. o wyłączenie SSN Jacka Błaszczyka od rozpoznania sprawy o sygn. akt I ZB 5/25 z urzędu kwestii zawieszenia postępowania na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. postanowił: zawiesić postępowanie z wniosku SSN Marka Siwka o wyłączenie sędziego na czas trwania zawieszenia postępowania w sprawie o sygn. akt I ZB 5/25. UZASADNIENIE Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego dla […] okręgu regionalnego złożył do Sądu Najwyższego wniosek z dnia 14 października 2024 r., sygn. akt […], o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej przeciwko prokuratorowi Prokuratury Okręgowej w C. X.Y. Sprawa ta została zarejestrowana w repertorium Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego pod sygn. I ZSK 8/24, a sędzią sprawozdawcą został wyznaczony w dniu 17 grudnia 2024 r. sędzia SN Marek Siwek. Pismem z dnia 12 stycznia 2025 r. obwiniony prokuratora X.Y. wniósł w trybie art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, o zbadanie spełnienia przez SSN Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności z
I ZO 41/25 2 uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego postępowania po powołaniu. Sprawa ta została zarejestrowana w repertorium Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego pod sygn. akt I ZB 5/25 zaś do jej rozpoznania zostali wylosowani sędziowie Sądu Najwyższego w osobach: Tomasz Szanciło (przewodniczący), Jacek Błaszczyk (sprawozdawca), Andrzej Tomczyk, Karol Weitz i Ewa Stefańska. Postanowieniem z dnia 4 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie w sprawie o sygn. akt I ZB 5/25, a dotyczącej zbadania spełnienia przez SSN Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie o sygn. akt I ZSK 8/24 do czasu rozstrzygnięcia zagadnień prawnych przedstawionych postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2023 r. w sprawie o sygn. akt III CB 40/23, Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Pismem z dnia 26 lutego 2025 r. sędzia SN Marek Siwek wniósł na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k., o wyłączenie SSN Jacka Błaszczyka od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB 5/25. Analiza argumentacji powołanej przez wnioskodawcę wskazuje, iż wnioskujący przyczyn uzasadniających zastosowanie instytucji określonej w art. 41 § 1 k.p.k., upatruje w okoliczności, że SSN Jacek Błaszczyk podpisał się pod oświadczeniem z dnia 17 października 2022 r., w którym wskazał przede wszystkim, że orzeczenia wydane przez osoby powołane na urząd sędziego SN w trybie przewidzianym obecnie obowiązującą ustawą o KRS obarczone są wadą prawną, a także naruszają prawo do sądu, w związku z czym odmawia orzekania z osobami powołanymi do SN w takiej procedurze. Nadto, procedura ta wprost została określona przez SSN Jacka Błaszczyka w powołanym oświadczeniu jako wadliwa, a jej skutkiem jest m.in. naruszenie prawa obywatela do sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Przedmiotowe postępowanie należało zawiesić. Zgodnie z treścią art. 22 § 1 k.p.k., postępowanie zawiesza się, jeżeli zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania, na czas trwania przeszkody. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się natomiast, że powyższe kryterium spełnia także wszczęcie procedur związanych
I ZO 41/25 3 ze zwróceniem się przez sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego lub z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 kwietnia 2021 r., I NWW 12/21). Zastosowanie instytucji zawieszenia dopuszczalne jest nie tylko w sytuacjach wskazanych w tym przepisie, ale także wtedy, gdy sąd na mocy art. 193 Konstytucji RP wystąpi do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Do przyczyn umożliwiających zawieszenie postępowania należy zaliczyć również wystąpienie przez sąd polski w trybie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 23 kwietnia 2024 r., I ZO 139/24; z 7 kwietnia 2025 r., I ZO 28/25). Należy zwrócić uwagę, iż wniosek o wyłączenie sędziego w sprawie I ZB 5/25 został złożony już po zawieszeniu tego postępowania. Mając na uwadze powyższe rozważania oraz treść art. 22 § 3 k.p.k., wskazać należy, że z układu procesowego rysującego się w niniejszej sprawie wynika, że w niniejszym postępowaniu incydentalnym, a dotyczącym wniosku SSN Marka Siwka o wyłączenie sędziego ze składu sądu procedującego w postępowaniu w sprawie wniosku w przedmiocie jego testu niezawisłości (sygn. akt I ZB 5/25), który został wyznaczony do rozpoznania sprawy o sygn. akt I ZSK 8/24, konieczne stało się zawieszenie przedmiotowego postępowania z uwagi na długotrwałą przeszkodę uniemożliwiającą jego prowadzenie, do czasu podjęcia zawieszonego postepowania w sprawie I ZB 5/25. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M. T.] [a.ł]
I ZO 41/25 4
Powiązane orzeczenia
- I ZO 140/24 2025-04-23Czy wniosek o wyłączenie sędziego, złożony w postępowaniu incydentalnym dotyczącym testu niezawisłości, powinien zostać zawieszony do czasu zakończenia postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym i Trybunałem Sprawiedliwo…
- I ZO 28/25 2025-04-07Czy wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy incydentalnej o wyłączenie sędziego może zostać zawieszony na czas trwania zawieszenia postępowania głównego, w którym ma być badana niezawisłość i bezstronność sęd…
- II ZO 60/23 2025-04-16Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, złożony w ramach postępowania incydentalnego dotyczącego wyłączenia innego sędziego, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli główne postępowanie dyscyplinar…
- I ZO 57/22 2022-12-27Czy wniosek o wyłączenie sędziego, złożony w odniesieniu do sędziego rozpoznającego incydentalny wniosek o wyłączenie innego sędziego, jest dopuszczalny?
- II ZO 87/23 2023-10-18Czy sędzia Sądu Najwyższego, który współtworzy skład orzekający w sprawie incydentalnej dotyczącej wyłączenia innych sędziów, powinien zostać wyłączony od rozpoznania wniosku o wyłączenie?
Powołane przepisy
art. 22 § 1 KPKart. 29 § 5art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1 KPKart. 193art. 267art. 22 § 3 KPK§ 1§ 5§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy