I ZO 87/24

I ZO 87/24 POSTANOWIENIE Dnia 24 marca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk w sprawie sędziego Sądu Okręgowego w W. X.Y. po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej w dniu 24 marca 2025 r. na posiedzeniu bez udziału stron wniosku ławnika Sądu Najwyższego Grzegorza Gołębiowskiego o wyłączenie SSN Marka Siwka i SSN Tomasza Demendeckiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZSK 24/23 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. postanowił: wniosek pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE W dniu 24 maja 2024 r. ławnik Sądu Najwyższego Grzegorz Gołębiowski złożył wniosek o wyłączenie SSNN Marka Siwka i Tomasza Demendeckiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZSK 24/23 z powodu powołania tychże sędziów w wyniku przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną z naruszeniem standardów konstytucyjnych i konwencyjnych. Zdaniem wnioskodawcy, udział w składzie Sądu Najwyższego osób powołanych we wskazanej procedurze nie zapewnia stronom prawa do niezawisłego sądu ustanowionego ustawą, w należytym składzie, ze wszystkimi tego prawnymi konsekwencjami. I ZO 87/24 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 42 § 1 k.p.k. wyłączenie sędziego od udziału w sprawie następuje na żądanie sędziego, z urzędu albo na wniosek strony. Już tylko z literalnego brzmienia powołanego przepisu wynika, że wniosek o wyłączenie może zostać skutecznie zgłoszony jedynie przez stronę postępowania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zarysował się również pogląd, zgodnie z którym kontrola bezstronności sędziego prowadzona przez właściwy sąd z urzędu w trybie art. 42 § 1 k.p.k. może zostać uruchomiona również przez każdego sędziego zasiadającego w jego składzie (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. sygn. akt I KZP 2/22). Sąd Najwyższy w licznych orzeczeniach zajmował także stanowisko, zgodnie z którym ławnik zasiadający w składzie orzekającym w danej sprawie nie jest uprawniony do formułowania wniosku o wyłączenie sędziego, a jedynym żądaniem w tym zakresie mu przysługującym jest możliwość złożenia oświadczenia o zachodzącej w jego przypadku podstawie wyłączenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 31 stycznia 2024 r. sygn. akt II ZO 6/24, z dnia 29 lutego 2024 r. sygn. akt II ZO 5/24, z dnia 3 września 2024 r. sygn. akt II ZO 75/24). Tym samym wniosek ławnika Sądu Najwyższego Grzegorza Gołębiowskiego w przedmiocie wyłączenia SSNN Marka Siwka i Tomasza Demendeckiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZSK 24/23 uznać należy za niedopuszczalny. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M. T.] [a.ł]