I ZPI 20/22
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2023-06-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak legitymacji wnioskodawcy do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej stanowi podstawę do odmowy przyjęcia takiego wniosku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziów do odpowiedzialności karnej z powodu braku legitymacji po stronie wnioskodawcy. Podstawowym obowiązkiem wnioskodawcy w postępowaniu immunitetowym jest wykazanie legitymacji koniecznej dla rozpoznania wniosku, co wymaga udowodnienia statusu oskarżyciela, a nie tylko sporządzenia aktu oskarżenia. Brak informacji o wszczęciu postępowania w sprawie dotyczącej przedłożonego aktu oskarżenia uniemożliwia uznanie wnioskodawcy za oskarżyciela.Stan faktyczny
Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego, związany z zarzutem popełnienia przez nich przestępstw zniesławienia. Wnioskodawca złożył kopię aktu oskarżenia, jednak nie wykazał, aby postępowanie w sprawie zostało wszczęte przez sąd ani aby posiadał status oskarżyciela. W aktach sprawy brakowało informacji o wszczęciu postępowania lub zarejestrowaniu sprawy po wpłynięciu aktu oskarżenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego z uwagi na brak legitymacji po stronie wnioskodawcy.Pełny tekst orzeczenia
I ZPI 20/22 ZARZĄDZENIE Dnia 30 czerwca 2023 r. Na podstawie art. 80 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych – odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego […]: I. P., W. S., M. T., złożonego przez X. Y., z uwagi na brak legitymacji po stronie wnioskodawcy do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem. UZASADNIENIE W dniu 20 lipca 2021 r. do Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej wpłynął przekazany przez Sąd Apelacyjny w […] wniosek X. Y. z 24 czerwca 2021 r. o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego […]: I. P., W. S., M. T. Z treści wniosku wynikało, że wyrażenie zgody na pociągniecie do odpowiedzialności karnej wskazanych w nim sędziów, związane jest z zarzutem popełnienia przez nich przestępstw z art. 212 k.k. oraz art. 216 k.k. Wezwany zarządzeniem z 11 maja 2023 r. do uzupełnienia wniosku X. Y. w terminie złożył kopię aktu oskarżenia z 24 czerwca 2021 r. (k. 104-104v), z której jednak nie wynika, aby postępowanie w sprawie zostało wszczęte przez sąd oraz aby posiadał on status oskarżyciela. Należy zważyć, co następuje. Wniosek o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego […]: I. P., W. S., M. T., nie spełnia warunków do merytorycznego rozpoznania. Jak stanowi art. 80 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych – jeżeli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej nie odpowiada warunkom formalnym pisma procesowego
I ZPI 20/22 2 określonym w Kodeksie postępowania karnego lub jest oczywiście bezzasadny, prezes sądu dyscyplinarnego odmawia jego przyjęcia. Zgodnie natomiast z treścią art. 13 k.p.k. uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela. Podstawowym obowiązkiem wnioskodawcy w postępowaniu immunitetowym jest wykazanie legitymacji koniecznej dla rozpoznania wniosku. Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy, powyższe nie byłoby możliwe do udowodnienia bez uprzedniego złożenia aktu oskarżenia w sądzie, który zarządzeniem przewodniczącego wydziału dokona wszczęcia postępowania w sprawie. Z dokumentów nadesłanych przez X. Y. do akt sprawy, wynika jedynie, że sporządził on akt oskarżenia, w którym zawarł wniosek o zezwolenie na pociągniecie do odpowiedzialności karnej wskazanych w nim sędziów. W aktach sprawy brak informacji wskazującej na to, że X. Y. przysługuje formalnie status oskarżyciela, którego nabycie uprawnia dopiero do wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. Samo sporządzenie aktu oskarżenia jest w tym zakresie niewystarczające, bo nie świadczy o nabyciu statusu oskarżyciela. Przede wszystkim brak w aktach sprawy informacji o wszczęciu postępowania w sprawie dotyczącej przedłożonej kopii aktu oskarżenia, brak prezentaty świadczącej o wpłynięciu aktu oskarżenia do sądu i zarejestrowaniu sprawy pod sygnaturą akt. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy, wobec nieudowodnienia przez X.Y., że posiada ona status oskarżyciela, należało odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Okręgowego […]: I. P., W. S., M. T. Na marginesie wskazać należy, że pismem z dnia 24 marca 2022 r. adw. J. L. ustanowiona pełnomocnikiem z rzędu X. Y., złożyła informację o niestwierdzeniu podstaw do sporządzenia i podpisania wniosku o wyrażenie zgody na pociągnięcie sędziów Sądu Okręgowego […]: I. P., W. S., M. T., do odpowiedzialności karnej. W opinii wskazała, że X.Y. nie przedstawił na potwierdzenie stawianych zarzutów żadnych dowodów, a tym samym nawet nie uprawdopodobnił, że oskarżeni sędziowie działali bezprawnie i popełnili przestępstwa z art. 212 k.k. oraz art. 216 § 1 k.k. (opinia k. 43-45). W ocenie Sądu Najwyższego, już na tym etapie należało odmówić przyjęcia wniosku X. Y. Wyznaczanie kolejnego pełnomocnika z urzędu, w sytuacji, kiedy wydana została opinia o braku podstaw do sporządzenia i podpisania wniosku, było niecelowe. [M. T.]
I ZPI 20/22 3 [ał]
Powiązane orzeczenia
- II ZO 54/25 2025-10-02Czy odległość siedziby pełnomocnika z urzędu od miejsca wykonywania czynności procesowych może stanowić samodzielną podstawę do wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu na podstawie art. 81 § 2 k.p.k. w zw. z art. 128…
- II UZ 61/23 2024-07-22Czy wniosek pełnomocnika z urzędu o zwolnienie z funkcji i ustanowienie innego pełnomocnika z uwagi na odległość i koszty dojazdu do Sądu Najwyższego jest zasadny, zwłaszcza w przypadku posiedzenia niejawnego?
- II ZO 91/23 2023-11-16Czy wniosek o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu złożony przez stronę, która już posiada takiego pełnomocnika, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
- I ZI 70/24 2025-01-22Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać rozpoznany, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej został odrzucony jako oczywiście bezzasadny?
- I ZI 33/23 2023-12-15Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powinien zostać rozpoznany, jeśli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej został już odrzucony jako oczywiście bezzasadny?
Powołane przepisy
art. 80 § 2art. 212 KKart. 216 KKart. 13 KPKart. 216 § 1 KK§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy