I ZSK 25/23
Izba Odpowiedzialności Zawodowej2024-06-19
Skład orzekający: Marek Motuk, Marek Dobrowolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o przewinienia dyscyplinarne sędziego, jeśli postępowanie karne w tej sprawie zostało umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową do rozpoznania sprawy o przewinienia dyscyplinarne sędziego, ponieważ postępowanie karne zostało umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego. Właściwość Sądu Najwyższego w sprawach o przewinienia dyscyplinarne sędziów, wyczerpujące znamiona umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, jest uzależniona od istnienia postanowienia o wszczęciu postępowania karnego, a ostatecznie od prawomocnego wyroku sądu karnego. Umorzenie postępowania karnego z powodu braku znamion czynu zabronionego jest równoznaczne w skutkach z uniewinnieniem i wyklucza właściwość Sądu Najwyższego.Stan faktyczny
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego skierował sprawę przeciwko sędziemu E. T. do Sądu Najwyższego, zarzucając mu przewinienia dyscyplinarne. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę i stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową. Powodem było umorzenie postępowania karnego w tej sprawie z powodu braku znamion czynu zabronionego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową do rozpoznania sprawy i przekazał ją Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym. Wnioski o wyłączenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego pozostawiono bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
I ZSK 25/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 czerwca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk (przewodniczący) SSN Marek Dobrowolski (sprawozdawca) Ławnik SN Arkadiusz Sopata Protokolant inspektor sądowy Anna Tarasiuk Sąd Najwyższy postanowił: 1. na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. w zw. z art. 110 § 3 p.u.s.p. w zw. z art. 128 p.u.s.p. stwierdzić swoją niewłaściwość rzeczową do rozpoznania niniejszej sprawy i sprawę przeciwko sędziemu Sądu Rejonowego w G. E. T. przekazać Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sadzie Apelacyjnym w […] do rozpoznania; 2. wnioski o wyłączenie Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego pozostawić bez rozpoznania z uwagi na treść rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 1. UZASADNIENIE Zgodnie z treścią art. 110 § 1 pkt 1 b p.u.s.p. Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania sprawy o przewinienia dyscyplinarne wyczerpujące znamiona umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego lub umyślnych przestępstw skarbowych. W ocenie Sądu właściwość Sądu Najwyższego w powyższych sprawach musi być wstępnie w wysokim stopniu uprawdopodobniona co najmniej postanowieniem o wszczęciu postępowania karnego w postaci śledztwa lub dochodzenia. Fakt wydania takiego postanowienia uprawdopodabnia
I ZSK 25/23 2 okoliczność, iż zarzucane przez Zastępcę Rzecznika przewinienie dyscyplinarne może wyczerpywać znamiona umyślnego przestępstwa lub przestępstwa skarbowego. Dopiero ta okoliczność uzasadnia skierowanie sprawy tego rodzaju do Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego. Ostatecznie natomiast, o tym czy przewinienie dyscyplinarne wyczerpuje znamiona umyślnego przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego przesądza prawomocny wyrok sądu karnego, czyli rozstrzygnięcia sądu karnego w istocie przesądzają o tym, czy przewinienie wyczerpuje znamiona tego rodzaju przestępstwa czy też nie, a w konsekwencji o właściwości sądu dyscyplinarnego. Podkreślić należy, iż pomimo wstępnego ustalenia właściwości Sądu Najwyższego do rozpoznania tego rodzaju sprawy, uprawdopodobnione postanowieniem o wszczęciu postepowania karnego w dalszym toku postępowania prowadzić może do odmiennych wniosków, a mianowicie, iż sąd ten nie jest właściwy do rozpoznania sprawy w sytuacji, gdy zapadnie postanowienie o umorzeniu postępowania np. z powodu braku znamion czynu zabronionego, co jest równoznaczne w skutkach z uniewinnieniem. W wypadku rozstrzygnięcia niekorzystnego dla obwinionego np. w razie skazania za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, okoliczność ta ma nie tylko przesądzające znaczenie w postępowaniu prowadzonym przez Izbę Odpowiedzialności Zawodowej co do właściwości, ale także co do rodzaju wymierzonej kary. Przypomnieć należy, iż sędzia nie może być osobą skazaną prawomocnie za umyślne przestępstwo ściganej z oskarżenia publicznego. Konkludując, zarówno właściwość rzeczowa Izby Odpowiedzialności Zawodowej jak i treść wydanych rozstrzygnięć uzależniona jest od treści orzeczeń wydanych w postępowaniu karnym. [M. T.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- I ZSK 22/23 2024-04-25Czy Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej jest właściwy do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego, jeśli zarzucany mu czyn wyczerpuje znamiona przewinienia dyscyplinarnego, ale niekoniecznie znamiona umyś…
- II DO 27/22 2022-04-27Czy Sąd Najwyższy w Izbie Dyscyplinarnej jest właściwy do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego, gdy zarzucany mu czyn wyczerpuje znamiona umyślnego przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, mimo że ostateczn…
- I ZSK 46/22 2023-04-27Czy Sąd Najwyższy jest właściwy do rozpoznania sprawy dotyczącej sędziego, w której prokuratura umorzyła śledztwo z powodu braku znamion czynu zabronionego?
- I ZSK 24/23 2025-12-04Czy Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego, jeśli zarzucane mu przewinienia dyscyplinarne wyczerpują znamiona umyślnego przestępstwa ścigane…
- I ZSK 41/22 2025-02-12Czy Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego jest właściwa do rozpoznania sprawy dyscyplinarnej sędziego w stanie spoczynku, gdy zarzucane mu przewinienie dyscyplinarne nie wyczerpuje jednocześnie znamion przest…
Powołane przepisy
art. 35 § 1 KPKart. 110 § 3art. 128art. 110 § 1 pkt 1§ 1§ 3§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 29.07.2026. · PDF źródłowy