I PKN 128/98

WyrokIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1998-05-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która zaniedbała obowiązek zawiadomienia sądu o zmianie adresu zamieszkania i nie odbiera pism sądowych, może skutecznie wnieść sprzeciw od wyroku zaocznego po upływie terminu, powołując się na wadliwość doręczeń zastępczych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że strona, która zaniedbała obowiązek zawiadomienia sądu o zmianie adresu zamieszkania i nie odbiera pism sądowych, powinna liczyć się z negatywnymi skutkami procesowymi swojego postępowania. Doręczenia zastępcze są prawidłowe, gdy strona unika odbioru pism, a sąd podjął próby ustalenia jej aktualnego adresu. Wniesienie sprzeciwu od wyroku zaocznego po upływie terminu, wynikającego z prawidłowego doręczenia zastępczego, skutkuje jego odrzuceniem.
Stan faktyczny
Pozwany nie odbierał pism sądowych kierowanych na jego adres, mimo że był powiadamiany o toczącym się procesie, a jego żona została poinformowana o terminie rozprawy. Sąd pierwszej instancji odrzucił sprzeciw pozwanego od wyroku zaocznego jako wniesiony po terminie. Sąd Apelacyjny utrzymał to postanowienie w mocy, uznając doręczenia zastępcze za prawidłowe. Pozwany wniósł kasację, kwestionując prawidłowość doręczeń zastępczych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego, potwierdzając prawidłowość postanowienia Sądu Apelacyjnego o oddaleniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu spóźnionego sprzeciwu od wyroku zaocznego.

Pełny tekst orzeczenia

Postanowienie z dnia 15 maja 1998 r. I PKN 128/98 Strona powinna liczyć się z negatywnymi skutkami procesowymi oczy-wistego unikania podejmowania pism sądowych i udziału w toczącym się pro-cesie. Przewodniczący SSN: Józef Iwulski, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka (spra-wozdawca), Barbara Wagner. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 maja 1998 r. sprawy z powództwa Macieja W. przeciwko Przedsiębiorstwu Wielobranżo-wemu Remontowo - Budowlanemu-Wodno-Kanalizacyjnemu CO. Gaz „G.” - Gerar-dowi A. o zapłatę, na skutek kasacji strony pozwanej od postanowienia Sądu Apela-cyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 20 listopada 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach posta-nowieniem z dnia 20 listopada 1997 r. oddalił zażalenie pozwanego Przedsiębiors-twa Wielobranżowego Remontowo-Budowlanego-Wod.Kan.Gaz. „G.” - właściciela Gerarda A. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 9 października 1997 r. [...] odrzucające sprzeciw pozwanego od wyroku zaocznego tego Sądu z dnia 27 czerwca 1997 r. Sąd Apela-cyjny ustalił, że pozwany z przyczyn przezeń zawinionych -„jemu tylko wiadomych” - nie brał udziału w toczącym się postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Kierowane do niego zawiadomienia o terminach kolejnych rozpraw nie były podejmowane. Sąd 2 Wojewódzki podejmował rozliczne czynności interwencyjne w celu ustalenia miejsca pobytu pozwanego, kierując korespondencję sądową pod ustalony w Urzędzie Miejs-kim w K. nowy adres pozwanego. O toczącym się procesie była powiadomiona rów-nież żona pozwanego, która przekazała mu wiadomość o terminie rozprawy wyzna-czonym na dzień 21 marca 1997 r. Niesporność takiego powiadomienia pozwanego o toczącym się procesie wynikała z przedłożenia przez nią w przededniu tej rozprawy zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia i wniosku o usprawiedliwienie nieobec-ności pozwanego. W tak ustalonych okolicznościach Sąd Apelacyjny przyjął, że kie-rowane do pozwanego zawiadomienia i wezwania, które nie zostały podjęte przez niego w terminie, były prawidłowo pozostawione w aktach sprawy ze skutkiem dorę-czenia. Tego rodzaju doręczenie zastępcze odpisu wyroku zaocznego nastąpiło w dniu 17 lipca 1997 r., przeto wniesiony dopiero w dniu 7 października 1997 r. sprze-ciw podlegał odrzuceniu na podstawie art. 344 § 3 KPC. W kasacji pozwany podniósł zarzut naruszenia art. 344 § 3 KPC - utrzymując, że wyrok zaoczny otrzymał bezpośrednio od komornika sądowego dopiero w dniu 30 września 1997 r. i od tej daty należało liczyć termin do złożenia sprzeciwu. Skarżący kwestionował prawidłowość doręczeń zastępczych wszelkich kierowanych do niego pism sądowych, wskazując na pominięcie przez Sąd Apelacyjny „znanych z urzędu” okoliczności niszczenia skrzynek pocztowych i nieprawidłowości w pracy doręczycieli pocztowych. Sąd Najwyższy uznał, że kasacja jest bezzasadna. Z materiału procesowego sprawy wynikało niesporne powiadomienie pozwanego o terminie rozprawy w dniu 21 marca 1997 r. W tym czasie pozwany przeprowadzał się pod inny adres zamiesz-kania w K. Zgodnie z treścią art. 136 § 1 KPC strony mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swego zamieszkania. Jest niekwestyjne, że pozwany zaniedbał ten obowiązek, co umożliwiało pozostawienie w aktach sprawy ze skutkiem doręcze-nia wszelkich kolejnych pism kierowanych do niego pod dotychczasowy adres (art. 136 § 2 KPC). Pomimo tych uchybień pozwanego Sąd Wojewódzki z własnej inicja-tywy ustalił nowy adres zamieszkania i tam kierował wielokrotnie pisma sądowe, nie podejmowane przez pozwanego. Wobec niemożności ich faktycznego doręczenia Sąd ten zgodnie z treścią art. 139 § 1 KPC prawidłowo przyjął skuteczność tzw. do-ręczeń zastępczych, dwukrotnie wysyłanych do pozwanego odpisów wyroku zaocz-nego z dnia 27 czerwca 1997 r., w konsekwencji trafnie przyjmując przesłanki odrzu- 3 cenia spóźnionego sprzeciwu pozwanego od tego wyroku zaocznego (art. 344 § 3 KPC). W takich okolicznościach sprawy Sąd Najwyższy potwierdził prawidłowość postanowienia Sądu Apelacyjnego o oddaleniu zażalenia pozwanego na postano-wienie Sądu pierwszej instancji, odrzucające spóźniony sprzeciw od wyroku zaocz-nego, wniesiony przez pozwanego z rażącym uchybieniem terminu (art. 344 § 1 i 3 KPC). Pozwany powinien był liczyć się z jednoznaczną i negatywną w skutkach pro-cesowych oceną jego oczywistego unikania podejmowania pism sądowych i udziału w toczącym się procesie. Ignorowanie powinności procesowych przez pozwanego niweczyło potrzebę oceny wniesionej kasacji, jako zawierającej ewentualny wniosek o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku zaocznego Sądu Woje-wódzkiego, niezależnie od tego, iż ocena taka wykraczała poza granice postępowa-nia kasacyjnego. Wykazane lekceważenie obowiązków strony procesowej przema-wiało przeciwko celowości weryfikacji zaprzeczeń skarżącego, podważających sku-teczność prawidłowo zrealizowanego zastępczego doręczenia odpisu wyroku zao-cznego z powodu podnoszonych dopiero w kasacji gołosłownych okoliczności, jako-by „znanych z urzędu”, jak niszczenie skrzynek pocztowych lub nieprawidłowości w pracy doręczycieli pocztowych, które nie miały żadnego potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Mając powyższe na uwadze kasacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 KPC. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 344 § 3 KPC.art. 344 § 3 KPCart. 136 § 1 KPCart. 136 § 2 KPCart. 139 § 1 KPCart. 344 § 1art. 39312 KPC.§ 3§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy