I PR 178/68

WyrokIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1968-06-05

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność za wypadek pracownika, jeśli nie naruszył przepisów o ochronie życia i zdrowia pracowników i nie ponosi odpowiedzialności za zachowanie osób trzecich, które przyczyniły się do wypadku?
Ratio decidendi
Pracodawca nie ponosi odpowiedzialności za wypadek pracownika, jeśli nie naruszył przepisów o ochronie życia i zdrowia pracowników, a także nie ponosi odpowiedzialności za zachowanie osób trzecich, które przyczyniły się do wypadku. W przypadku wypadków, które zdarzyły się przed wejściem w życie ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. o świadczeniach pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy, nie można dochodzić roszczeń na jej podstawie. Droga sądowa jest również wyłączona dla dochodzenia roszczeń na podstawie tej ustawy.
Stan faktyczny
Powód dochodził od pozwanego odszkodowania za utratę zdrowia wywołaną wypadkiem w zatrudnieniu. Wypadek nastąpił, gdy powód jechał własnym motocyklem służbowo, a na jezdnię wybiegło dziecko, co spowodowało gwałtowne hamowanie i przewrócenie się motocykla. Powód doznał wstrząsu mózgu, mimo że przed wypadkiem był już inwalidą. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, uznając, że przyczyną wypadku była nieostrożna jazda powoda i zachowanie dziecka, a pozwany nie naruszył przepisów BHP.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję powoda oraz wniosek pozwanego o zwrot kosztów postępowania rewizyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN J. Tyszka.Sędziowie SN: K. Zieliński, A. Krzętowski.Protokolant: J. Wiśniewska.SentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 1968 r. sprawy z powództwa Władysława W. przeciwko Przedsiębiorstwu Budowlanemu "Z." w G. o zapłatą na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Zielonej Górze z dnia 12 października 1967 r. sygn. akt II OC 236/67oddala rewizję oraz wniosek pozwanego o zwrot kosztów postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie faktycznePowód żądał zasądzenia od pozwanego kwoty 150.000 zł tytułem odszkodowania za utratę zdrowia wywołaną wypadkiem w zatrudnieniu, jakiemu uległ w dniu 26 VIII 1965 r.Powód wyjaśnił, że w dochodzonej kwocie mieści się: jednorazowe odszkodowanie w miejsce renty; odszkodowanie z tytułu NW i OC, odszkodowanie pieniężne za doznaną krzywdą, koszty dożywiania i zakupu leków, wynagrodzenie za pracę wraz z premiami za czas od 31 V 1966 r.Pozwany wniósł o oddalenie powództwa.Wyrokiem z dnia 12 października 1967 r. Sąd Wojewódzki w Zielonej Górze oddalił powództwo oraz przytoczył następujące podstawy faktyczne i prawne swego rozstrzygnięcia:Powód był zatrudniony u pozwanego na stanowisku inspektora bhp i otrzymał polecenie wyjazdu do D. i S. na dzień 26 VIII 1965 r. w celu przeprowadzenia kontroli budów i stolarni.Powód udał się w podróż własnym motocyklem i po przeprowadzeniu kontroli jechał około godziny 12 w kierunku S. Przejeżdżając przez wieś S., zauważył na jezdni w odległości 4-5 metrów dziewczynkę, wobec czego gwałtownie zahamował i przewrócił się wraz z motocyklem na jezdnię.Przy wypadku powód nie doznał żadnych zewnętrznych obrażeń ciała poza otarciem naskórka. Odczuwał jedynie bóle głowy i gdy trzeciego dnia po wypadku zgłosił się do lekarza, stwierdzono wstrząs mózgu. Powód jest inwalidą III grupy, ale także i przed wypadkiem i podjęciem pracy u pozwanego był już inwalidą.Przyczyną wypadku była nieostrożna jazda powoda i wybiegnięcie dziecka na jezdnię. Pozwany ani nie naruszył przepisów o ochronie życia i zdrowia pracowników, ani też nie ponosi odpowiedzialności za zachowanie się dziecka na jezdni, wobec czego nie może odpowiadać za skutki wypadku.Roszczenia powoda uzasadnione rozwiązaniem stosunku pracy zostały rozpoznane przez komisję rozjemczą, której orzeczenie jest prawomocne.Wyrok powyższy zaskarżył powód, wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie powództwa.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Wbrew odmiennemu poglądowi skarżącego dla rozstrzygnięcia sprawy obojętne jest, czy wypadek nastąpił w drodze z pracy czy podczas wykonywania czynności służbowych względnie jakie skutki wynikły dla powoda z wypadku, gdyż Sąd Wojewódzki słusznie przyjął, że brak jest podstaw do obciążenia pozwanego odpowiedzialnością za wypadek, którego on nie zawinił. Nie zostały bowiem przez pozwanego naruszone obowiązki wynikające z przepisów o ochronie życia i zdrowia pracowników, a pozwany nie ponosiłby również odpowiedzialności na podstawie przepisów ogólnych prawa cywilnego. Błędne jest bowiem stanowisko wyrażone w rewizji, że przepis art. 24 dekretu z dnia 25 VI 1954 r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin nie ma w sprawie zastosowania, a powołując się na nowe zarządzenia dotyczące świadczeń pieniężnych przysługujących w razie wypadków w zatrudnieniu, skarżący ma przypuszczalnie na myśli ustawę z dnia 23 stycznia 1968 r. o świadczeniach pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy (Dz. U. Nr 3, poz. 8), ale przepisy wymienionej ustawy nie odnoszą się do wypadków w zatrudnieniu, jakie zdarzyły się przed wejściem jej w życie, a zatem i do wypadku powoda w roku 1965, a poza tym dla dochodzenia roszczeń na podstawie ustawy z dnia 23 I 1958 r. droga sądowa jest wyłączona.Nie mogły też być uwzględnione roszczenia powoda związane ze zwolnieniem z pracy, które były przedmiotem rozpoznania przez komisję rozjemczą, ponieważ powód nie zaskarżył orzeczenia tej komisji i stało się ono prawomocne, a w takiej sytuacji kontrola orzeczenia komisji rozjemczej nie należy do Sądu.Z tych przyczyn, gdy brak jest uzasadnionych podstaw rewizyjnych i takich, które z urzędu należałoby wziąć do uwagę, rewizja powoda podlega oddaleniu z mocy art. 387 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 24art. 387 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 27.07.2026.