I PZ 27/76
PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1976-10-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Wojewódzki, uznając się za niewłaściwy do rozpoznania sprawy i przekazując ją do rozstrzygnięcia Terenowej Komisji Rozjemczej, jest związany wcześniejszym orzeczeniem Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych stwierdzającym, że sprawa nie podlega jego rozpoznaniu i przekazującym ją do rozpoznania sądowi powszechnemu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych stwierdzające, że sprawa nie podlega jego rozpoznaniu i przekazujące ją sądowi powszechnemu, jest wiążące dla tego sądu, nawet jeśli w toku dalszego postępowania okaże się, że przesłanki przekazania były błędne. Celem tego przepisu jest wyeliminowanie sporów kompetencyjnych między okręgowymi sądami pracy a sądami powszechnymi.Stan faktyczny
Powód dochodził odszkodowania za dodatkową pracę świadczoną na rzecz pozwanej Gminnej Spółdzielni. Powiatowa Komisja Rozjemcza uwzględniła roszczenie. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uchylił orzeczenie i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu, uznając, że strony łączyła umowa zlecenia. Sąd Rejonowy przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu z uwagi na rozszerzenie powództwa. Sąd Wojewódzki uznał się za niewłaściwy i przekazał sprawę Terenowej Komisji Rozjemczej, twierdząc, że powód zmienił podstawę faktyczną żądania na pracę w godzinach nadliczbowych, co wynika ze stosunku pracy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Filcek (sprawozdawca). Sędziowie: J. Knap, W. Grochola.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Henryka T. przeciwko Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w W. o odszkodowanie, na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 25 sierpnia 1976 r.uchylił zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktycznePowiatowa Komisja Rozjemcza w W. uwzględniła roszczenie powoda o wynagrodzenie za dodatkową pracę świadczoną przez niego na rzecz pozwanej Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w W. w zakresie czynności kierownika, kalkulatora i magazyniera gospody w L., które to czynności powód wykonywał obok obowiązków wynikających ze stosunku pracy na stanowisku pełnomocnika zarządu i kierownika filii pozwanej Spółdzielni w L.Na skutek odwołania pozwanej Spółdzielni Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 2.VIII.1975 r. uchylił powyższe orzeczenie Powiatowej Komisji Rozjemczej i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu wyrażając pogląd, że strony łączyła umowa zlecenia.W toku procesu przed Sądem Rejonowym powód rozszerzył powództwo do kwoty 101.940 zł, w związku z czym Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 27.V.1976 r. przekazał sprawę według właściwości rzeczowej (art. 17 pkt 4 k.p.c.) Sądowi Wojewódzkiemu we Wrocławiu. Ten zaś z kolei postanowieniem z dnia 25.VIII.1976 r. uznał się niewłaściwym do rozpoznania sprawy i przekazał ją Terenowej Komisji Rozjemczej w W. z tej przyczyny, że powód rozszerzając powództwo zmienił jego podstawę faktyczną, domagając się jednoznacznie dochodzonej wierzytelności z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. Takie zaś roszczenie wynika ze stosunku pracy.Powyższe postanowienie zaskarżył powód. Zażalenie jego jest uzasadnione.Zgodnie z art. 51 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych orzeczenie okręgowego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych stwierdzające, że sprawa nie podlega jego rozpoznaniu i przekazujące sprawę sądowi powszechnemu jest wiążące dla tego sądu.Związanie to obowiązuje, chociażby w toku dalszego postępowania okazało się, że przesłanki przekazania były błędne. W ten sposób ustawodawca chciał wyeliminować spory kompetencyjne mogące powstać na styku postępowania przed okręgowymi sądami pracy i ubezpieczeń społecznych i sądami powszechnymi. W razie stwierdzenia przez Sąd Wojewódzki, że przedmiot sporu, wbrew odmiennemu poglądowi Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, wynika ze stosunku pracy, Sąd Wojewódzki powinien rozpoznać sprawę zgodnie z przepisami prawa pracy. Zresztą ocena, jaki stosunek prawny jest podstawą sporu między stronami, będzie możliwa dopiero po wszechstronnym rozważeniu okoliczności sprawy. Niewystarczające jest w tym przedmiocie oświadczenie powoda, który raz wywodzi swe roszczenia z umowy zlecenia, a następnie ze stosunku pracy.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I PRN 126/80 1980-12-02Czy Sąd Pracy, rozpoznając odwołanie od orzeczenia komisji rozjemczej w sprawie przekazanej jej na podstawie prawomocnego postanowienia sądu powszechnego, może uchylić to orzeczenie z powodu niewłaściwości rzeczowej komi…
- I PUO 9/25 2025-06-24Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawarty w postanowieniu Sądu Rejonowego, powinien zostać uwzględniony?
- I PUO 10/22 2023-06-28Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawarty w postanowieniu Sądu Okręgowego, powinien zostać uwzględniony?
- I PUO 46/24 2024-06-04Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawarty w postanowieniu Sądu Rejonowego, powinien zostać uwzględniony?
- I PUO 27/24 2024-05-21Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu powinien zostać uwzględniony?
Powołane przepisy
art. 17 pkt 4 KPCart. 51
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026.