I USK 1402/26

I USK 1402/26 POSTANOWIENIE Dnia 5 sierpnia 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Frańczak w sprawie z odwołania W. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Bielsku-Białej przy udziale W. sp.z o.o. w K. o objęcie ubezpieczeniem społecznym, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 5 sierpnia 2026 r., na skutek skargi kasacyjnej ubezpieczonej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 sierpnia 2025 r., sygn. akt III AUa 973/23, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2025 r. zmienił zaskarżony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Bielsku–Białej wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 27 czerwca 2023 r. - którym uwzględniono odwołanie W. K. (dalej odwołująca się) od decyzji organu rentowego z dnia 6 lutego 2023 r. i stwierdzono, że odwołująca się, jako pracownik płatnika składek W. Spółki z o.o. w K. (dalej jako płatnik składek lub Spółka), podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 24 marca 2022 r. - w ten sposób, że oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny dokonał odmiennej oceny materiału dowodowego, uznając, że odwołująca się - wbrew obowiązkowi z art. 6 k.c. w związku z art. 232 k.p.c. – nie I USK 1402/26 2 udowodniła okoliczności, które potwierdzałyby jej faktyczne zatrudnienie pracownicze u płatnika składek na podstawie umowy o pracę z dnia 23 marca 2022 r. na stanowisku pracownika administracyjno–biurowego. Płatnik składek został wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 9 marca 2022 r., a zatem dopiero rozpoczynał swoją działalność. Odwołująca się nie udowodniła, aby po stronie płatnika składek istniała potrzeba jej zatrudnienia, a przy badaniu ważności/pozorności umowy o pracę istotnymi przesłankami są „racjonalność i potrzeba zatrudnienia pracownika”. Nie sposób uznać, aby wskazywane przez świadków czynności: zorganizowanie biura dla płatnika składek, stworzenie strony internetowej, reklamy (które z natury rzeczy mają charakter czynności okresowych), a następnie kontaktowanie się z klientami czy obsługa dokumentacji Spółki (przy uwzględnieniu faktu, iż obsługa kadrowo-finansowa była prowadzona przez biuro zewnętrze) uzasadniały zatrudnienie odwołującej się - pełniącej jednocześnie funkcję prezesa zarządu - na podstawie umowy o pracę za wynagrodzeniem w kwocie 5.400,90 zł, a następnie w pełnym wymiarze czasu pracy od dnia 1 lipca 2023 r. w kwocie 10.801,80 zł brutto. Tak ukształtowane wynagrodzenie odwołującej się było najwyższym wynagrodzeniem wśród osób zatrudnionych przez Spółkę, a później nikogo na to miejsce nie zatrudniono. Sąd Apelacyjny podkreślił, że osoby zatrudnione w podmiocie zewnętrznym prowadzącym obsługę księgowo-kadrową płatnika składek nie miały bezpośredniej wiedzy na temat warunków zatrudnienia odwołującej się, ich wiedza wynikała wyłącznie z przekazywanych dokumentów. Znajdująca się w aktach organu rentowego korespondencja prowadzona przez odwołującą się i wystawiane przez nią faktury także nie stanowiły dowodu potwierdzającego pracownicze zatrudnienie odwołującej się, a jedynie dowód, iż prowadziła ona korespondencję mailową na rzecz płatnika składek i wystawiała faktury, przy czym dokumentacja ta jest znikoma, gdyż obejmuje zaledwie 6 faktur (w tym 4 dotyczące dzierżawy oraz utrzymania i dystrybucji spawarki laserowej) oraz korespondencję i dostarczanie dokumentacji dla biura rachunkowego. Ponadto odwołująca się, będąc prezesem zarządu Spółki, posiadała 46% udziałów, a pozostali dwaj wspólnicy sporadycznie wydawali jej polecenia wskazujące, jakie czynności powinna wykonać oraz nie prowadzili bieżącej kontroli i nadzoru nad ich wykonywaniem, co powoduje, że nie można tego uznać za pracownicze podporządkowanie, o którym mowa w art. 22 § 1 k.p. I USK 1402/26 3 Zdaniem Sądu Apelacyjnego, przy ocenie charakteru zatrudnienia odwołującej się u płatnika składek nie można także pomijać równoległego zatrudnienia w innych podmiotach, tj. od kwietnia 2022 r. w Ś. w oparciu o umowę zlecenia, która przekształciła się w umowę o pracę z dniem 1 lipca 2022 r. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku pracownika biurowego (wtedy to odwołująca się zakończyła współpracę z firmą T., w której była zatrudniona na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy) oraz w firmie A. na podstawie umowy o pracę na pół etatu na stanowisku intendenta (wcześniej miała zawartą z tym podmiotem umowę zlecenia). Z medycznego punktu widzenia bardzo wątpliwe jest, aby odwołująca się, będąc w ciąży od maja 2022 r. z powikłaniem (przeszkodą do wykonywania pracy od dnia 13 czerwca 2022 r.), była w stanie wykonywać pracę łącznie ponad 16 godzin na dobę przy jednoczesnych przeciwwskazaniach medycznych co do wykonywanej pracy, niezależnie od znikomego zakresu zadań wykonywanych dla płatnika składek. Konkludując, Sąd Apelacyjny uznał, że umowa o pracę łącząca strony była umową pozorną (art. 83 § 1 zdanie pierwsze k.c. w związku z art. 300 k.p.) i nie może stanowić tytułu do objęcia odwołującej się ubezpieczeniem społecznym. Odwołująca się w całości zaskarżyła wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną, domagając się uchylenia w całości zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania wraz z rozstrzygnięciem o kosztach procesu za wszystkie instancje, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, a także rozstrzygnięcia o kosztach procesu za wszystkie instancje oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W skardze zarzucono rażące naruszenie prawa materialnego, a to: 1) art. 22 § 1 k.p., przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżąca nie była zatrudniona u płatnika składek na podstawie umowy o pracę, podczas gdy zobowiązała się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz płatnika, pod jego kierownictwem, w miejscu i czasie ustalonym z płatnikiem za wynagrodzeniem, 2) art. 22 § 1 k.p., przez jego błędną wykładnię, sprowadzającą się do uznania, że więź prawna łącząca skarżącą z płatnikiem składek nie odpowiada treści stosunku pracy, 3) art. 22 § 1 k.p., przez jego błędną wykładnię sprowadzającą się do uznania, iż zobowiązanie skarżącej do wykonywania czynności administracyjno–biurowych stanowiło pełnienie funkcji prezesa zarządu, podczas gdy zobowiązanie to odpowiadało w swej treści zobowiązaniu starannego działania, wykonywanego w ramach stosunku pracy, I USK 1402/26 4 4) art. 83 § 1 zdanie pierwsze k.c. w związku z art. 300 k.p. w związku art. 22 § 1 k.p., przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnej subsumpcji i przyjęciu, że umowa o pracę została zawarta dla pozoru, 5) art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (obecnie jednolity tekst: Dz.U. z 2026 r., poz. 199 ze zm., dalej ustawa systemowa), przez uznanie, iż osoba pozostająca w stosunku pracy nie jest pracownikiem podlegającym obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, 6) art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 13 ustawy systemowej w związku z art. 22 § 1 k.p., przez ich niezastosowanie, podczas gdy skarżąca świadczyła pracę w ramach umowy o pracę. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano na występujące istotne zagadnienie prawne, sprowadzające się do pytania – „czy przy ocenie, czy umowa o pracę stanowi tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych (art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1 ustawy systemowej), a także przy badaniu jej ewentualnej pozorności (art. 83 § 1 k.c. w związku z art. 300 k.p.) rozstrzygające znaczenie ma ustalenie, czy więź prawna łącząca strony spełnia przesłanki stosunku pracy z art. 22 § 1 k.p. (w tym osobiste świadczenie pracy, podporządkowanie, odpłatność, wykonywanie pracy na rzecz i ryzyko pracodawcy oraz ciągłość, jej faktyczna realizacja przez pracownika), czy też dopuszczalne jest uznanie braku stosunku pracy (pozorność umowy) jedynie na podstawie oceny ekonomicznej racjonalności i potrzeby zatrudnienia, mimo że cechy stosunku pracy z art. 22 § 1 k.p. zostały w realiach sprawy zachowane i praca faktycznie była wykonywana, a po zawarciu umowy podejmowano realne czynności na rzecz pracodawcy, świadczenie pracy miało charakter osobisty, występowało podporządkowanie pracodawcy, odpłatność (praca za wynagrodzeniem), wykonywanie pracy na jego ryzyko, staranność działania, ciągłość (powtarzalność) oraz dobrowolność zawarcia umowy?” Ponadto - zdaniem skarżącej - skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ naruszenie prawa materialnego ma charakter rażący i łatwo dostrzegalny, bowiem Sąd Apelacyjny oparł wniosek o pozorności oraz o braku stosunku pracy na kryteriach, które nie stanowią konstytutywnych przesłanek art. 22 § 1 k.p. (w szczególności na ocenach dotyczących „racjonalności”/„potrzeby zatrudnienia” oraz na założeniu, że podporządkowanie musi przybrać postać stałego, bieżącego nadzoru i wydawania poleceń. Sąd Apelacyjny w istocie pominął zasadniczy punkt odniesienia dla oceny pozorności umowy o pracę w rozumieniu art. 83 § k.c., tj. ustalenie, czy strony rzeczywiście realizowały umowę o pracę i czy skarżąca I USK 1402/26 5 faktycznie świadczyła pracę w warunkach odpowiadających art. 22 § 1 k.p. Jednocześnie Sąd Apelacyjny przyjął, że całokształt czynności wykonywanych przez skarżącą miał wynikać z pełnienia przez nią funkcji prezesa zarządu i współwłaściciela Spółki, choć w samym uzasadnieniu wyraźnie opisano zakres czynności administracyjno–biurowych oraz sposób ich wykonywania. Ta wewnętrzna sprzeczność rozumowania prowadzi w konsekwencji do niezastosowania art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 13 ustawy systemowej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2016 r., V CSK 143/16, LEX nr 2135552; z dnia 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, LEX nr 2069457; z dnia 1 grudnia 2015 r., I PK 71/15, LEX nr 2021944). W rozpoznawanej sprawie wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej został oparty na występowaniu istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 I USK 1402/26 6 § 1 pkt 1 k.p.c.) oraz oczywistej zasadności skargi (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Skarżąca nie wykazała jednak zasadności żadnej z tych przesłanek. Stosownie do utrwalonego orzecznictwa dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w związku z występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. konieczne jest przedstawienie problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni. Jednocześnie zagadnienie prawne powinno być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01, LEX nr 52571 czy z dnia 20 stycznia 2026 r., I PSK 83/26, LEX nr 4028748). Przez istotne zagadnienie prawne należy rozumieć też problem, którego wyjaśnienie byłoby konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) i także w związku z podstawą prawną stanowiącą podstawę wydania zaskarżonego wyroku. Musi więc pozostawać w związku ze sprawą (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13, LEX nr 1375467; z dnia 26 stycznia 2012 r., I PK 124/11, LEX nr 1215465; z dnia 23 marca 2012 r., II PK 284/11, LEX nr 1214575; z dnia 19 marca 2012 r., II PK 293/11, LEX nr 1214577) i mieścić się w zakresie problematyki, która podlega rzeczywistemu badaniu w postępowaniu kasacyjnym. Ponadto twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2010 r., II UK 363/09, LEX nr 577467 czy z dnia 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468). W konsekwencji nie można uznać, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne jeśli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii przedstawianej w skardze i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468; z dnia 19 stycznia 2012 r., I UK 328/11, LEX nr 1215423; z dnia 19 marca 2012 r., II PK 294/11, LEX nr 1214578; I USK 1402/26 7 z dnia 18 lutego 2015 r., II CSK 428/14, LEX nr 1652383; z dnia 17 marca 2015 r., I PK 4/15, LEX nr 1661934). Powyższych kryteriów nie spełnia pytanie, które stanowi według skarżącej istotne zagadnienie prawne, ponieważ w większości jego uzasadnienie stoi w sprzeczności z okolicznościami wynikającymi z dokonanych przez Sąd Apelacyjny ustaleń i ich oceny. Skarżąca sugeruje, iż oceny spornej umowy o pracę Sąd Apelacyjny dokonał wyłącznie przez pryzmat „racjonalności”/„potrzeby zatrudnienia”, a nie przez pryzmat elementów istotnych umowy o pracę , o których mowa w art. 22 § 1 k.p. Umknęło jednak uwadze skarżącej, że kwestia „racjonalności/potrzeby zatrudnienia” była to tylko jedna z wielu przesłanek, które doprowadziły Sąd Apelacyjny do konkluzji, że sporna umowa była pozorna. Sąd ten zwracał bowiem uwagę także na inne przesłanki wskazujące na to, iż umowa ta nie była realizowana, np. brak podporządkowania czy nieznaczny zakres wykonywanych prac. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowane jest stanowisko, że wiązanie przyczyn wniesienia skargi kasacyjnej z innym, nieustalonym w sprawie stanem faktycznym należy uznać za niedopuszczalne (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2014 r., I UK 410/13, LEX nr 1646933). Ponadto w wyroku z dnia 18 kwietnia 2023 r., I USKP 80/22 (OSNP 2023 nr 11, poz. 127), Sąd Najwyższy wyraził już swoje stanowisko co do kwestii zawartych w pytaniu skarżącej, przyjmując, iż negatywna ocena racjonalności decyzji pracodawcy (płatnika składek) o zatrudnieniu pracownika oraz jego kwalifikacji zawodowych nie mogą stanowić podstawy przyjęcia, że umowa o pracę została zawarta jedynie dla pozoru, jeżeli stosunek pracy zrealizował się przez wykonywanie zatrudnienia o cechach pracowniczych (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy systemowej w związku z art. 22 § 1 k.p.). W judykacie tym jednocześnie zwrócono uwagę, że nie wyklucza się też przedmiotowego (instrumentalnego) zawarcia umowy o pracę, opartego na działaniu pozornym, które jest częścią obejścia prawa (art. 58 k.c.). Może to być przykładowo niewielka ilość pracy, która nie składa się na określone zatrudnienie i w tym znaczeniu ma pozorny charakter, a w konsekwencji w swoim całokształcie nie stanowi tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 27 czerwca 2013 r., I UK 10/13, LEX nr 1391149; z dnia 7 stycznia 2013 r., I UK 372/12, LEX nr 1303200; z dnia 5 lipca 2012 r., I UK 101/12, LEX nr 1250560; z dnia 17 kwietnia 2009 r., I UK 314/08, OSNP 2010, nr 21-22, poz. 272). Również w wyroku z dnia 14 października 2021 r., I USKP 51/21 (LEX nr I USK 1402/26 8 3527216), Sąd Najwyższy przypomniał, że przy ocenie pozorności umowy o pracę racjonalność zatrudnienia, potrzeba zatrudnienia pracownika są przesłankami istotnymi dla oceny ważności umowy o pracę (zob. też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2021 r., I USKP 37/21, LEX nr 3363480). Potwierdził to także kolejny wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2021 r., II USKP 7/21 (LEX nr 3122780), w którym wskazano, że pracodawca ma pełną swobodę w prowadzeniu działalności gospodarczej, tym bardziej w zatrudnianiu pracowników. Jednak ocena racjonalności jego postępowania (potrzeby zatrudnienia konkretnej osoby na konkretnym stanowisku i na określonych warunkach) ma wpływ na uznanie skuteczności zawartej umowy w zakresie podlegania ubezpieczeniom społecznym takiej osoby. Nie można także pominąć postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2023 r., III USK 80/22 (LEX nr 3570874), w którym zwrócono uwagę, że przy ocenie ważności umowy o pracę nie chodzi o aptekarskie spojrzenie na wątki ekonomiczno-organizacyjne, lecz o ogólne spojrzenie, czy dany tytuł ubezpieczenia - z uwagi na szereg przesłanek, a nie jedną - zasługuje na ochronę czy też nie. Nie ma więc racji skarżąca, że w orzecznictwie całkowicie zignorowano problem „uzasadnienia gospodarczego” czy „racjonalności zatrudniania pracownika”, czego potwierdzeniem jest orzecznictwo przywołane w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skoro Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii przedstawianej w skardze i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu, to nie można przyjąć zasadności występowania przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. w postaci istotnego zagadnienia prawnego. Wbrew odmiennemu twierdzeniu skarżącej skarga kasacyjna nie jest też oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Po pierwsze, łączenie przesłanki oczywistej zasadności skargi z występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, budzi poważne zastrzeżenia. W dotychczasowym orzecznictwie Sąd Najwyższy zwracał już uwagę, że jednoczesne uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi występującymi w sprawie wątpliwościami prawnymi (zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów) generalnie wyklucza możliwość oczywistej zasadności skargi. Przesłanki uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zawarte w pkt 1 i 4 art. 3989 § 1 k.p.c. wykluczają możliwość przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zarówno z uwagi na interes publiczny (pkt 1 powołanego przepisu), jak i prywatny I USK 1402/26 9 skarżącego (pkt 4 powołanego przepisu). Trudno sobie bowiem wyobrazić sytuację, w której wyrok jest oczywiście wadliwy, a jednocześnie w sprawie występuje tak poważna wątpliwość prawna, że wymaga interwencji i rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2013 r., I UK 291/13, LEX nr 1430990). Co jest sporne nie może być oczywiste (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2016 r., I UK 466/15, LEX nr 2159122; z dnia 9 kwietnia 2014 r., V CSK 383/13, LEX nr 1771724). Po drugie, twierdzenie o oczywistej zasadności skargi, choć nawiązuje do treści art. 22 § 1 k.p. oraz art. 83 § 1 k.c. i wskazuje na ich kwalifikowane naruszenie, stanowi w istocie polemikę z ustaleniami i ich oceną dowodów, poczynioną przez Sąd Apelacyjny. Skoro w myśl art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, nie mogą one zatem przemawiać również za oczywistą zasadnością skargi. Nie można uznać za zasadne zarzutów sformułowanych jako zarzuty naruszenia prawa materialnego, które jednak w istocie sprowadzają się do polemiki z ustaleniami poczynionymi przez sąd drugiej instancji (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2013 r., III CSK 190/12, LEX nr 1324295). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. [r.g.]